ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ

ΔΕΥΤΕΡΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ

(Πολιτική Έφεση Αρ.190/2016)

 

 

                                        21 Ιανουαρίου 2026

 

[ΜΑΛΑΧΤΟΣ, ΙΩΑΝΝΙΔΗΣ, ΕΦΡΑΙΜ, Δ/στές]

 

ΤΑΚΗΣ ΠΑΛΑΟΝΤΑΣ,

Εφεσείων,

ν.

1.   ESFERA HOLDINGS LTD,

2.   WADNIC TRADING LTD,

3.   ΝΙΚΟΣ ΛΙΛΛΗΣ,

Εφεσίβλητων.

 

Και ως έχει τροποποιηθεί δυνάμει Διατάγματος ημερ.26.6.2025

 

 

ΤΑΚΗΣ ΠΑΛΑΟΝΤΑΣ,

Εφεσείων,

ν.

1. ESFERA HOLDINGS LTD,

2. ΕΠΙΣΗΜΟΣ ΠΑΡΑΛΗΠΤΗΣ ΕΚΚΑΘΑΡΙΣΤΗΣ ΤΗΣ

    ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ WADNIC TRADING LTD,

3. ΝΙΚΟΣ ΛΙΛΛΗΣ,

Εφεσίβλητων.

Α. Μυλωνάς για Αναστάσιος Μυλωνάς & Σία ΔΕΠΕ, για τον    Eφεσείοντα.

Καμιά εμφάνιση, για τον Εφεσίβλητο 2.

Γ. Χριστοφίδης για Ορφανίδης, Χριστοφίδης & Συνεργάτες ΔΕΠΕ, για τον Εφεσίβλητο 3.

 

____________________

 

 

Η απόφαση του Δικαστηρίου είναι ομόφωνη και θα δοθεί από τον Μαλαχτό, Δ.

 

____________________

 

Α Π Ο Φ Α Σ Η

 

ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.:  Με γραπτή συμφωνία ημερ.15.12.2010, ο Εφεσείων αγόρασε από την πρώην Εφεσίβλητη 1 εταιρεία, Esfera,[1] «μερίδιο», εμβαδού 2.676 τ.μ., συγκεκριμένου τεμαχίου στη Δρομολαξιά της επαρχίας Λάρνακας, αντί του ποσού των €250.000 το οποίο και της κατέβαλε.  Η Esfera υποχρεούτο να προβεί στη μεταβίβαση του «μεριδίου» εντός έξι μηνών.  Η συμφωνία διελάμβανε ότι σε περίπτωση που η Esfera παρέλειπε ή αμελούσε να προβεί στη μεταβίβαση, η εταιρεία Wadnic, Εφεσίβλητος 2 είναι πλέον ο εκκαθαριστής της, θα υποχρεούτο να μεταβιβάσει στον Εφεσείοντα ίδια έκταση, 2.676 τ.μ., συγκεκριμένου άλλου τεμαχίου πάλι στη Δρομολαξιά.  H Wadnic, είχε και αυτή υπογράψει τη συμφωνία και ταυτόχρονα υπέγραψε και επιστολή-γραπτή δέσμευση προς τον Εφεσείοντα με ανάλογο περιεχόμενο, στην οποία προστίθετο ότι η μεταβίβαση από την Wadnic θα γινόταν εντός τριών μηνών, αφότου η τελευταία ειδοποιείτο για την παράλειψη της Esfera.  Ο Εφεσίβλητος 3, διευθυντής και των δύο εταιρειών, υπέγραψε γραπτή προσωπική εγγύηση.  Εγγυήθηκε την πιστή τήρηση των όρων του αγοραπωλητηρίου εγγράφου και ανέλαβε να αποζημιώσει τον Εφεσείοντα σε περίπτωση μη εκπλήρωσης και/ή παράβασης των όρων «από τον Πωλητή».

 

Η Esfera δεν μεταβίβασε την περιουσία που υποσχέθηκε στον Εφεσείοντα, ούτε και η Wadnic τη δική της, αφότου ειδοποιήθηκε δεόντως από τον Εφεσείοντα, ο οποίος με αγωγή αξίωσε, εναντίον όλων, την αξία των 2.676 τ.μ. του ακινήτου που θα του μεταβίβαζε η Wadnic, παρουσιάζοντας μαρτυρία εκτιμητή ακινήτων ότι ανερχόταν σε €972.562. 

 

Το πρωτόδικο Δικαστήριο, σε διαφορετική βάση, ως ποσό που καταβλήθηκε αχρεωστήτως, επιδίκασε υπέρ του Εφεσείοντα και εναντίον όλων το ποσό των €250.000, με νόμιμο τόκο από 16.12.2010, απόφαση που δεν τον άφησε ικανοποιημένο.  Την πρωτόδικη απόφαση προσβάλλει ως εσφαλμένη με δέκα λόγους έφεσης.  Το λόγο έφεσης 8 δεν τον υποστήριξε και θεωρείται ότι τον έχει εγκαταλείψει.

 

Το τεμάχιο από το οποίο η Esfera πώλησε μέρος στον Εφεσείοντα δεν της ανήκε, ούτε και αυτή κατέστη ποτέ η ιδιοκτήτρια του ή μέρους του.  Σε αυτή τη βάση, το πρωτόδικο Δικαστήριο αποφάνθηκε ότι η συμφωνία μεταξύ του Εφεσείοντα και της Esfera ήταν παράνομη και άκυρη εξ υπαρχής, επειδή το ακίνητο που επωλείτο δεν ήταν εγγεγραμμένο, κατά το χρόνο σύναψης της συμφωνίας στην Esfera, δηλαδή τον πωλητή. 

 

Το πρωτόδικο Δικαστήριο έσφαλε.  Εναπόκειται στον κάθε συμβαλλόμενο να τηρήσει τις συμβατικές του υποχρεώσεις και, εν προκειμένω, στην Esfera να καταστεί η ιδιοκτήτρια της περιουσίας που πώλησε και, σε κάθε περίπτωση, να τη μεταβιβάσει στον Εφεσείοντα προτού παρέλθει ο χρόνος που είχε συμφωνήσει.  Ήταν βέβαια ψευδής η παράσταση ότι η Esfera ήταν νόμιμος δικαιούχος αγοραστής του συγκεκριμένου τεμαχίου, αλλά η διαπίστωση απλά καθιστούσε τη συμφωνία ακυρώσιμη κατ’ επιλογή του Εφεσείοντα και όχι άκυρη εξ υπαρχής.  Ο σχετικός λόγος έφεσης 1 επιτυγχάνει.

Κατ’ ακολουθία επιτυγχάνει και ο λόγος έφεσης 2.  Το πρωτόδικο Δικαστήριο επίσης έσφαλε αποφασίζοντας ότι ο μόνος τρόπος πώλησης περιουσίας που κάποιος δικαιούται δυνάμει αγοραπωλητηρίου εγγράφου, είναι η εκχώρηση των δικαιωμάτων του ως αγοραστή που απορρέουν από το αγοραπωλητήριο έγγραφο.

 

Το πρωτόδικο Δικαστήριο κατέληξε σε εύρημα ότι η πραγματική πρόθεση των μερών και η φύση της συναλλαγής ήταν η πώληση από την Wadnic στον Εφεσείοντα του μεριδίου στο δεύτερο ακίνητο, αυτό δηλαδή της Wadnic.  Αυτή δεν ήταν η εκδοχή οιουδήποτε των διαδίκων, δικογραφημένη ή μαρτυρούμενη.  Απέδωσε μάλιστα στον Εφεσείοντα ότι γνώριζε ότι η μεταβίβαση μεριδίου του πρώτου ακινήτου από την Esfera ήταν αδύνατη και ότι γνώριζε επίσης ότι η συμφωνία μαζί της ήταν παράνομη. 

 

Στη Τσαγγάρη ν. Γαβριηλίδου κ.ά. (2003) 1(Α) Α.Α.Δ. 472, 481, αναφέρθηκε ότι δεν ήταν δικονομικά επιτρεπτό να διατυπωθούν ευρήματα στη βάση προβληθέντων γεγονότων για τα οποία δεν υπήρχε ανάλογος ισχυρισμός στην έκθεση απαιτήσεως.  Εν προκειμένω ούτε η μαρτυρία υποστήριζε το εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου.   Η Πίγκος Εστέιτς Λτδ ν. Καλογήρου κ.ά. (2015) 1(Β) Α.Α.Δ. 1953 1973-5, την οποία επικαλέστηκε το πρωτόδικο Δικαστήριο, αναφερόταν στο ότι ήταν επιτρεπτή η αποδοχή εξωγενούς μαρτυρίας σε περίπτωση αμφιβολίας ή ασάφειας σε κάποιο έγγραφο, προς το σκοπό της αποσαφήνισης της πρόθεσης των συμβαλλομένων.  Όμως στην Πίγκος η πραγματική φύση της επίδικης συναλλαγής ήταν υπό αμφισβήτηση και επίδικο ζήτημα.

 

Η συμφωνία του Εφεσείοντα με την Esfera δεν ήταν παράνομη και δεν αποκαλύπτετο ότι ο Εφεσείων γνώριζε ότι η Esfera δεν θα μπορούσε να του μεταβιβάσει την περιουσία για την οποία είχε μαζί του συμβληθεί.  Ο σχετικός λόγος έφεσης 7 επίσης επιτυγχάνει.

 

Ο λόγος έφεσης 3 αφορά στην κατάληξη του πρωτόδικου Δικαστηρίου ότι η Wadnic δεν ήταν συμβαλλόμενο μέρος στη συμφωνία ημερ.15.12.2010.  Μέσα από την αιτιολογία του λόγου διαφαίνεται ότι αυτό που ο Εφεσείων υποστηρίζει είναι ότι υφίστατο συμβατική υποχρέωση της Wadnic, άλλη από την υποχρέωση της Esfera, η οποία τελούσε υπό την αίρεση της μη εκπλήρωσης της συμβατικής υποχρέωσης της τελευταίας.

 

Στην Έκθεση Απαίτησης του, ο Εφεσείων αναφέρεται σε συμβατικές υποχρεώσεις της Wadnic, χωρίς ωστόσο να προσδιορίζει την ακριβή βάση.  Δεν αναφέρθηκε καθόλου σε συμφωνία υπό αίρεση, όμως στην περίπτωση που τα γεγονότα, όπως τα προβάλλει στο δικόγραφο του, μπορούν να στοιχειοθετήσουν την ύπαρξη τέτοιας συμφωνίας, αυτή μπορεί να διαπιστωθεί και να αποτελέσει τη βάση για την επιδίκαση αποζημίωσης υπέρ του.

 

Η ίδια η Wadnic, στο δικόγραφο Υπεράσπισης της, ισχυριζόταν ότι με την επιστολή της της 15.12.2012 «συμφώνησε υπό προϋποθέσεις ότι σε περίπτωση που η [Esfera] δεν μεταβίβαζε στον [Εφεσείοντα] το δικό της μέρος του ακινήτου της τότε και μόνο η [Wadnic] με ειδοποίηση 3 μηνών μετά την πάροδο των 6 μηνών προς την [Wadnic] θα ήταν υπόχρεη άνευ ανταλλάγματος να της μεταβιβάσει ανάλογο μερίδιο από το δικό της ακίνητο».

 

Στη Στυλιανού κ.ά. ν. Εφορείας Ελλην. Εκπαιδ. Στροβόλου (1998) 1(Δ) Α.Α.Δ. 1924, 1930, αναφέρθηκε ότι:

 

«Κατά το άρθρο 31 του περί Συμβάσεων Νόμου Κεφ. 149 σύμβαση υπό αίρεση είναι η σύμβαση για πράξη ή αποχή από πράξη αν γεγονός συνακόλουθο της σύμβασης επέλθει ή δεν επέλθει.  Κατά το άρθρο 32 σύμβαση για πράξη ή αποχή από πράξη υπό την αίρεση της επέλευσης μελλοντικού και αβέβαιου γεγονότος δεν είναι νομικά εκτελεστή μέχρι την επέλευση του γεγονότος.  Το μελλοντικό γεγονός από το οποίο εξαρτάται η σύμβαση μπορεί να είναι ο τρόπος συμπεριφοράς τρίτου. (βλ. συναφώς το άρθρο 34 του Νόμου και Pollock and Mulla Indian Contract and Specific Relief Acts, 9η έκδοση σελ. 322, Omiros Τh. Courtis and Another (No. 2) v. Panos Iasonides (1972) 1 C.L.R. 83 και Cyprus Import Corporation Ltd v. Aristos Kaisis (1974) 1 C.L.R. 16).»

 

 

    Στις ιδιαιτερότητες της επίδικης περίπτωσης, θα πρέπει να αναζητηθεί κατά πόσο υφίστανται τα απαραίτητα σε μια σύμβαση συστατικά στοιχεία, έτσι ώστε η σχέση μεταξύ Εφεσείοντα και Wadnic να ταξινομηθεί ως σύμβαση.  Βασικά, το ζήτημα της αντιπαροχής.  Αντιπαροχή εκ μέρους του Εφεσείοντα, ήταν η εκ μέρους του προσχώρηση στη σύμβαση με την Esfera.  Είχε τεθεί ως όρος στη σύμβαση μεταξύ του Εφεσείοντα και της Esfera, δυνάμει της οποίας ο Εφεσείων κατέβαλε στην Esfera το ποσό των €250.000, ότι εάν η Esfera δεν εκπλήρωνε τη συμβατική της υποχρέωση η Wadnic θα του μεταβίβαζε το μέρος του δικού της ακινήτου.

 

    Η υποχρέωση της Wadnic να μεταβιβάσει στον Εφεσείοντα το μέρος του δικού της ακινήτου εξαρτάτο από την αβέβαιη, ως προς την επέλευση της, μη μεταβίβαση από την Esfera, εντός έξι μηνών, του μέρους του «δικού της» ακινήτου.  Υπήρχαν, επομένως, όλα τα απαραίτητα στοιχεία που τεκμηρίωναν την ύπαρξη συμφωνίας υπό αίρεση μεταξύ του Εφεσείοντα και της Wadnic.  Σε αυτή την έκταση επιτυγχάνει και ο λόγος έφεσης 3.

 

    Η Esfera δεν μεταβίβασε το μέρος του «δικού της» ακινήτου στον Εφεσείοντα και ο χρόνος των έξι μηνών είχε παρέλθει.  Εφόσον πληρώθηκε και ο όρος για τη σχετική ειδοποίηση προς την Wadnic, η υποχρέωση της τελευταίας ενεργοποιήθηκε.  Όφειλε, όπως είχε προς τούτο συμβληθεί, να μεταβιβάσει το μέρος του δικού της ακινήτου στον Εφεσείοντα και παρέλειψε να το πράξει.  Παρέβηκε τη συμβατική της υποχρέωση και το περί του αντιθέτου εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου ήταν εσφαλμένο.  Ο σχετικός λόγος έφεσης 4 επίσης επιτυγχάνει.

 

    Ότι ο Εφεσείων δεν μπορούσε να επιβάλει την ειδική εκτέλεση της δέσμευσης της Wadnic να του μεταβιβάσει την περιουσία, δεν είναι το καθοριστικό.  Καθοριστικό ήταν ότι μεταξύ του Εφεσείοντα και της Wadnic υφίστατο έγκυρη συμφωνία που εναπόθετε συμβατική υποχρέωση στην Wadnic να του μεταβιβάσει την περιουσία.  Και η ζημιά του από την παράλειψη μεταβίβασης, μπορούσε να κοστολογηθεί στη βάση της αξίας της περιουσίας αυτής, κατά το χρόνο της διάρρηξης της συμφωνίας αυτής (Καλησπέρας ν. Δρυάδη κ.ά. (1998) 1(Β) Α.Α.Δ. 867, 879-80).  Συνεπώς επιτυγχάνουν και οι συναφείς λόγοι έφεσης 5 και 6.

 

    Ο Εφεσείων, για να αποδείξει την αξία της περιουσίας που η Wadnic όφειλε να του μεταβιβάσει, κάλεσε τον εκτιμητή ακινήτων Κλέωνα Ιακωβίδη, ο οποίος κατέθεσε για την αξία της τον Απρίλιο του 2012.  Ο Εφεσείων παραπονείται ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο λανθασμένα δεν αποδέχτηκε ως αξιόπιστη τη μαρτυρία του (λόγος έφεσης 9) η οποία ήταν και αναντίλεκτη (λόγος έφεσης 10). 

 

    Η πραγματικότητα είναι ότι το πρωτόδικο Δικαστήριο δεν αξιολόγησε τη μαρτυρία του εκτιμητή.  Έχοντας αποφασίσει ότι ο Εφεσείων δεν εδικαιούτο σε αποζημίωση στη βάση της αξίας της συγκεκριμένης περιουσίας, αγνόησε την μαρτυρία του εκτιμητή.  Το γεγονός ότι δεν προσφέρθηκε μαρτυρία από άλλο εκτιμητή, δεν οδηγεί στο ότι η μαρτυρία του εκτιμητή του Εφεσείοντα, ο οποίος αντεξετάστηκε και του υποβλήθηκαν διαφορετικές θέσεις από αυτές που είχε υποστηρίξει, θα έπρεπε χωρίς άλλο να γίνει αποδεχτή.  Ο Εφεσείων είχε το βάρος να αποδείξει το ύψος της ζημιάς του με αξιόπιστη μαρτυρία.  Στην απουσία ευρήματος αξιοπιστίας του μάρτυρα εκτιμητή από το πρωτόδικο Δικαστήριο, η επανεκδίκαση ως προς την επιμέρους πτυχή της αξίωσης καθίσταται αναπόφευκτη και επιβεβλημένη.  Σε αυτή την έκταση επιτυγχάνουν και οι λόγοι έφεσης 9 και 10.

 

    Ο Εφεσίβλητος 3, στο δικόγραφο Υπεράσπισης του ισχυριζόταν ότι ουδέποτε είχε εγγυηθεί τις υποχρεώσεις της Wadnic. 

 

    Η εγγύηση που είχε υπογράψει είχε το εξής λεκτικό: «εγγυούμαι την πιστή τήρηση των όρων του ανωτέρω Αγοραπωλητηρίου εγγράφου ημερομηνίας 15/12/2010 και αναλαμβάνω όπως σε περίπτωση μη εκπλήρωσης και/ή παράβασης των όρων από τον πωλητή όπως αποζημιώσω τον Αγοραστή».  Το αγοραπωλητήριο έγγραφο καθόριζε την Esfera ως «οι πωλητές».  Ο όρος στον οποίο γινόταν αναφορά στην Wadnic προνοούσε ότι αυτή «για τους σκοπούς της παρούσας θα καλείται η “εταιρεία”». 

 

    Το εύρημα του πρωτόδικου Δικαστηρίου ήταν ότι ο Εφεσίβλητος 3 εγγυήθηκε την Esfera και όχι την Wadnic.  Αυτό καταγράφεται τρεις φορές στην πρωτόδικη απόφαση.  Το εύρημα αυτό του πρωτόδικου Δικαστηρίου δεν προσβάλλεται με την έφεση Επομένως, το αποτέλεσμα της έφεσης δεν επηρεάζει τη θέση του Εφεσίβλητου 3, ο οποίος δεν θα μπορούσε να κληθεί να αποζημιώσει για τη ζημιά του Εφεσείοντα απόρροια της διάρρηξης της συμφωνίας μεταξύ του Εφεσείοντα και της Wadnic.  Η έφεση εναντίον του δεν μπορεί να επιτύχει.

 

    Η έφεση εναντίον του Εφεσίβλητου 2 επιτυγχάνει. 

 

    Η πρωτόδικη απόφαση εναντίον του παραμερίζεται.  Εκδίδεται απόφαση με την οποία διαπιστώνεται η ύπαρξη συμφωνίας ημερ.15.12.2010 μεταξύ του Εφεσείοντα και της Wadnic ως ανωτέρω, η οποία την 16.4.2012 παραβιάστηκε εξ υπαιτιότητας της τελευταίας, η οποία παρέλειψε να μεταβιβάσει στον Εφεσείοντα μερίδιο, εμβαδού 2.676 τ.μ., από το τεμάχιο της.  Η αγωγή παραπέμπεται στο Ε.Δ. Λάρνακας για επανεκδίκαση αναφορικά με το ποσό της αποζημίωση που δικαιούται ο Εφεσείων.  Τα έξοδα της προηγηθείσας πρωτόδικης διαδικασίας μεταξύ του Εφεσείοντα και του Εφεσίβλητου 2, θα είναι έξοδα στο αποτέλεσμα της επανεκδίκασης.

 

    €4.000 έξοδα της έφεσης, πλέον Φ.Π.Α. αν υπάρχει, επιδικάζονται υπέρ του Εφεσείοντα και εναντίον του Εφεσίβλητου 2.

 

    Η έφεση εναντίον του Εφεσίβλητου 3 απορρίπτεται. 

    Η εναντίον του εκδοθείσα απόφαση, που δεν έχει προσβληθεί, παραμένει ως έχει.

 

    €4.000 έξοδα της έφεσης, πλέον Φ.Π.Α. αν υπάρχει, επιδικάζονται υπέρ του Εφεσίβλητου 3 και εναντίον του Εφεσείοντα.

 

 

 

 

 

 

                                                      Χ. Μαλαχτός, Δ.

 

 

                                                      Ι. Ιωαννίδης, Δ.

                                                                  

 

                                                          Ε. Εφραίμ, Δ.