ΑΝΩΤΑΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΚΥΠΡΟΥ
ΠΡΩΤΟΒΑΘΜΙΑ ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ
i-justice
Αρ. Αίτησης 287/2025
27 Ιανουαρίου 2026
[Χ. ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.]
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟ ΑΡΘΡΟ 155.4 ΤΟΥ ΣΥΝΤΑΓΜΑΤΟΣ ΚΑΙ ΤΑ ΑΡΘΡΑ 3 ΚΑΙ 9 ΤΟΥ ΠΕΡΙ ΑΠΟΝΟΜΗΣ ΤΗΣ ΔΙΚΑΙΟΣΥΝΗΣ (ΠΟΙΚΙΛΑΙ ΔΙΑΤΑΞΕΙΣ) ΝΟΜΟΥ ΤΟΥ 1964
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΟΝ ΠΕΡΙ ΑΝΩΤΑΤΟΥ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟΥ (ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΕΚΔΟΣΗΣ ΕΝΤΑΛΜΑΤΩΝ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΗΣ ΦΥΣΕΩΣ) ΔΙΑΔΙΚΑΣΤΙΚΟ ΚΑΝΟΝΙΣΜΟ ΤΟΥ 2018, ΩΣ ΤΡΟΠΟΠΟΙΗΘΗΚΕ
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤΗΝ ΑΙΤΗΣΗ ΤΗΣ FORUM MUIDER LTD (HE 452654) ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΚΔΟΣΗ ΠΡΟΝΟΜΙΑΚΟΥ ΕΝΤΑΛΜΑΤΟΣ CERTIORARI
ΚΑΙ
ΑΝΑΦΟΡΙΚΑ ΜΕ ΤO ΜΟΝΟΜΕΡΩΣ ΕΚΔΟΘΕΝ ΠΡΟΣΩΡΙΝΟ ΔΙΑΤΑΓΜΑ ΠΟΥ ΕΚΔΟΘΗΚΕ ΣΤΙΣ 30.9.2025 ΚΑΙ/Ή ΤΟ ΠΡΑΚΤΙΚΟ ΚΑΙ/Ή ΤΙΣ ΟΔΗΓΙΕΣ ΚΑΙ/Ή ΤΗΝ ΕΚΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ ΗΜΕΡ.30.9.2025 ΠΟΥ ΣΥΝΤΑΧΘΗΚΕ ΚΑΙ/Ή ΔΟΘΗΚΕ ΚΑΙ/Ή ΕΚΔΟΘΗΚΕ ΑΠΟ ΤΟ ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΣΤΗΝ ΠΡΟΣΦΥΓΗ ΑΡ.1103/2025
____________________
Π. Βορκάς με Π. Καύκαρο για Μιχάλης Βορκάς & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε. και Δ. Κάτσης για Katsis LLC, για την Αιτήτρια.
Σ. Γιορδαμλής με Α. Χρίστου (κα) για Ιωαννίδης Δημητρίου Δ.Ε.Π.Ε., για την Καθ’ ης η Αίτηση εταιρεία OWH SE iL.
Φ. Χριστοφίδης, για τον Γενικό Εισαγγελέα.
____________________
Α Π Ο Φ Α Σ Η
ΜΑΛΑΧΤΟΣ, Δ.: Η Αιτήτρια ζητά την έκδοση προνομιακού εντάλματος certiorari για ακύρωση του διατάγματος ημερ.30.9.2025, στην Προσφυγή Αρ.1103/2025, που εκδόθηκε από το Διοικητικό Δικαστήριο.
Τα ουσιώδη γεγονότα καταγράφονται στην απόφαση με την οποία χορηγήθηκε η σχετική άδεια[1] και έχουν ως ακολούθως:
«Η προσφυγή καταχωρίστηκε στις 30.9.2025 από την εταιρεία OWH SE iL υπό εκκαθάριση, εναντίον της Εφόρου Εταιρειών, με αιτούμενη θεραπεία την ακύρωση της απόφασης της τελευταίας ημερ.29.9.2025, με την οποία είχε αποφασίσει ότι πληρούνται οι προϋποθέσεις του άρθρου 354ΙΔ του περί Εταιρειών Νόμου, Κεφ.113 και της συγκατάθεσης που είχε δώσει ώστε η Αιτήτρια να συνεχίσει υπό το νομικό καθεστώς του Καζακστάν. Το επίδικο διάταγμα εξασφαλίστηκε μονομερώς και με αυτό διατάχθηκε η αναστολή της εκτέλεσης και εφαρμογής της απόφασης της Εφόρου.
Το ενδιαφέρον της OWH αναφορικά με την Αιτήτρια εδράζεται στο γεγονός ότι έχει από τις 21.11.2024 καταχωρίσει στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας τη Διαιτητική Απαίτηση Αρ.15/2024, για την αναγνώριση και εγγραφή της διαιτητικής απόφασης ημερ.25.9.2024, που είχε εξασφαλίσει από το Δικαστήριο Διεθνούς Διαιτησίας του Λονδίνου, εναντίον των εταιρειών United Company Rusal International Public Stock Company από τη Ρωσία και RTI Ltd από το Τζέρσεϊ. Στη διαιτητική απαίτηση, έχει εξασφαλίσει εναντίον της Rusal προσωρινό απαγορευτικό διάταγμα ημερ.26.11.2024 που της απαγορεύει να αποξενώσει περιουσιακά της στοιχεία, περιλαμβανομένων των μετοχών που κατέχει στην εταιρεία Miradore Enterprises Ltd. Η Miradore είναι, μαζί με την εταιρεία JSC Samruk-Energy του Καζακστάν, μέτοχος της Αιτήτριας. Την 1.7.2025 εξασφάλισε και νέο διάταγμα εναντίον της Miradore και της Αιτήτριας παγοποίησης των περιουσιακών τους στοιχείων».
Δεν είχε καταδειχθεί εκ πρώτης όψεως, συζητήσιμο ζήτημα ότι το Διοικητικό Δικαστήριο δεν είχε δικαιοδοσία να επιληφθεί της ενώπιον του προσφυγής, ούτε ότι δεν είχε δικαιοδοσία να εκδώσει προσωρινό διάταγμα όπως το υπό έλεγχο. Η άδεια χορηγήθηκε γιατί διαπιστώθηκε εκ πρώτης όψεως, συζητήσιμο ζήτημα ότι παραβιάστηκαν οι αρχές της φυσικής δικαιοσύνης σε σχέση με το δικαίωμα της Αιτήτριας να ακουστεί προτού διαταχτεί η αναστολή της εκτέλεσης και εφαρμογής της απόφασης της Εφόρου που την αφορούσε, εφόσον το διάταγμα είχε εκδοθεί μονομερώς τη αιτήσει της Καθ’ ης η Αίτηση.
Όπως καταγράφεται στην απόφαση με την οποία χορηγήθηκε η άδεια, στην αναθεωρητική δικαιοδοσία υπάρχει η δυνατότητα για την έκδοση προσωρινής προστασίας, δυνάμει του Καν.13 του Διαδικαστικού Κανονισμού του Ανωτάτου Συνταγματικού Δικαστηρίου του 1962, ο οποίος εφαρμόζεται με τις αναγκαίες τροποποιήσεις δυνάμει του Καν.2 των περί της Λειτουργίας του Διοικητικού Δικαστηρίου Διαδικαστικών Κανονισμών του 2015. Ο Καν.13 διαλαμβάνει ότι:
«13(1) Προς πλήρη απονομήν της δικαιοσύνης το Δικαστήριον ή εις περιπτώσεις διαδικασίας συμφώνως προς το Άρθρον 146 οιοιδήποτε δύο Δικασταί ενεργούντες εκ συμφώνου, δύνανται, καθ' οιονδήποτε στάδιον της διαδικασίας, είτε αυτεπαγγέλτως είτε τη αιτήσει οιουδήποτε διαδίκου, να εκδίδωσι προσωρινόν διάταγμα το οποίον όμως δεν θα διαγιγνώσκη την ουσίαν της υποθέσεως.
(2) Προσωρινόν διάταγμα εκδιδόμενον συμφώνως προς τον κανονισμόν τούτον δύναται είτε συνεπεία επειγούσης ανάγκης είτε συνεπεία άλλων ειδικών περιστάσεων να εκδοθή άνευ ειδοποιήσεως και υφ' οίους όρους ήθελε θεωρηθή πρέπον υπό τας περιστάσεις.
Ειδοποίησις δέον να επιδίδεται παρευθύς προς πάντας τους διαδίκους, οίτινες επηρεάζονται συνεπεία διατάγματος εκδοθέντος δυνάμει της παραγράφου ταύτης, διά να δυνηθώσιν ούτοι να ενστώσι κατ' αυτού. Άμα τη τοιαύτη ενστάσει το Δικαστήριον, αφού ακούσει τους ισχυρισμούς των διαδίκων ή των συνηγόρων αυτών, δύναται είτε να ακυρώσει είτε να τροποποιήση είτε να επικυρώση το τοιούτον διάταγμα υφ' οίους όρους ήθελε θεωρήσει πρέποντας.»
Η εξουσία του Δικαστηρίου να εκδώσει προσωρινό διάταγμα έχει διακριτικό χαρακτήρα και ασκείται με μεγάλη προσοχή και σε εξαιρετικές μόνο περιπτώσεις. Σύμφωνα με τη νομολογία, η έκδηλη παρανομία αποτελεί λόγο για χορήγηση προσωρινού διατάγματος έστω και αν δεν έχει αποδειχθεί ανεπανόρθωτη ζημία και έστω και αν θα προκληθούν σοβαρά εμπόδια στη διοίκηση. Ωστόσο, αποτελεί λόγο που θα πρέπει να προσεγγίζεται με μεγάλη προσοχή γιατί δυνατόν να ισοδυναμεί με έκδοση απόφασης επί της ουσίας. Η αναστολή αποτελεί πάντοτε ζήτημα διακριτικής ευχέρειας του δικαστηρίου και όχι ζήτημα δικαιώματος (Economides v. Republic (1982) 3 C.L.R. 837,841 και Sophocleous v. Republic (1981) 3 C.L.R. 360, 365).
Εν προκειμένω, το Διοικητικό Δικαστήριο είχε κρίνει ότι ικανοποιείτο το κριτήριο της έκδηλης παρανομίας, στη βάση ότι η Έφορος είχε παραβιάσει το άρθρο 354ΙΒ (1)(ζ) του Κεφ.113, εφόσον έδωσε τη συγκατάθεση της, ενώ εκκρεμεί στο Επαρχιακό Δικαστήριο Λευκωσίας διαδικασία για αναγνώριση και εκτέλεση διαιτητικής απαίτησης υπέρ της Καθ’ ης η Αίτηση. Ωστόσο, δεν ανέφερε οτιδήποτε στην απόφαση του που να εξηγεί γιατί οδηγήθηκε στο να εκδώσει το επίδικο διάταγμα μονομερώς. Ούτε σε επείγουσα ανάγκη αναφέρθηκε, αλλά ούτε άλλες ειδικές περιστάσεις μνημόνευσε ότι επικρατούσαν.
Η προνομιακή εξουσία του Ανωτάτου Δικαστηρίου ασκείται κατά διακριτική ευχέρεια και με φειδώ. Ακόμη και στις περιπτώσεις όπου δεν υπάρχει δικαίωμα έφεσης, δεν υποκαθιστά την έφεση που, όπου προβλέπεται, μπορεί να προωθηθεί δικαιωματικά. Λόγοι που θα οδηγούσαν στην επιτυχία σχετικής έφεσης, δεν οδηγούν απαρέγκλιτα και στην άσκηση της προνομιακής εξουσίας του Ανωτάτου Δικαστηρίου προς όφελος του αιτητή, αφού η έφεση έχει ως αντικείμενο την ορθότητα της πρωτόδικης απόφασης, ενώ στην προνομιακή δικαιοδοσία ό,τι ελέγχεται είναι η νομιμότητα της απόφασης του κατώτερου Δικαστηρίου. Εφόσον ήταν νόμιμο για το κατώτερο Δικαστήριο να ενεργήσει με τον τρόπο που το έχει πράξει, δεν χωρεί επέμβαση με προνομιακό ένταλμα, έστω και αν η απόφαση του είναι εσφαλμένη, λόγω εσφαλμένων προσεγγίσεων ή παραλείψεων.
Εν προκειμένω, είχε τεθεί ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου υπόβαθρο γεγονότων το οποίο δικαιολογούσε την απόφαση του να εκδώσει το αιτούμενο διάταγμα μονομερώς, ώστε να ανακόψει τη διαγραφή της Αιτήτριας από το Μητρώο Εταιρειών της Δημοκρατίας, που διαφορετικά επρόκειτο να λάβει χώρα.
Όταν ένα διάταγμα δικαιολογείται να εκδοθεί μονομερώς, δεν στοιχειοθετείται παραβίαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης επειδή έτσι εκδόθηκε. Σε τέτοια περίπτωση, κατά πόσο η απουσία αναφοράς στους λόγους που οδήγησαν το Δικαστήριο να το εκδώσει στην απουσία ενδιαφερομένου προσώπου και κατά πόσο το Δικαστήριο απέτυχε να εξετάσει την παράμετρο «επειγούσης ανάγκης είτε συνεπεία άλλων ειδικών περιστάσεων» ή την εξέτασε και παρέλειψε να αναφερθεί ρητά, δεν είναι ζήτημα που θα πρέπει να εξεταστεί στο πλαίσιο της παρούσας διαδικασίας, αλλά μπορεί να απασχολήσει το Αναθεωρητικό Εφετείο στο πλαίσιο τυχόν έφεσης κατά της σχετικής διαταγής. Όπως στην Κοζάκου κ.ά. ν. Νικολάου, Πολ. Έφ. Αρ.Ε127/2013, ημερ.13.6.2019, στην οποία παρέπεμψαν οι δικηγόροι της Αιτήτριας.
Εφόσον το ενώπιον του Διοικητικού Δικαστηρίου υλικό δικαιολογούσε την ανάληψη δικαιοδοσίας για την έκδοση του διατάγματος μονομερώς, στην απουσία της Αιτήτριας, δεν τεκμηριώνεται παράβαση των αρχών της φυσικής δικαιοσύνης. Η Αιτήτρια έχει τη δυνατότητα να αμφισβητήσει την απόφαση στη διαδικασία που εκκρεμεί ενώπιον του Δικαστηρίου το οποίο εξέδωσε την απόφαση, διαδικασία στην οποία, υπενθυμίζεται, συμμετέχει από 8.10.2025.
Η Αίτηση απορρίπτεται.
€1.500 έξοδα της Αίτησης επιδικάζονται υπέρ της Καθ’ ης η Αίτηση και εναντίον της Αιτήτριας.
Χ. Μαλαχτός, Δ.
[1] FORUM MUIDER LTD, Πολ. Αίτ, Αρ.275/2025, ημερ.16.12.2025.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο