ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ
Υπόθεση Αρ. 642/2026 (i-Justice)
29 Ιουλίου, 2026
[Φ. ΚΑΜΕΝΟΣ, ΔΔΔ.]
Αναφορικά με το Άρθρο 146 του Συντάγματος
Μεταξύ:
1. AMERICAN PRIVATE SCHOOL (LIMASSOL) LTD,
2. ΧΡΙΣΤΟΣ ΑΛΕΞ ΠΑΡΤΖΙΛΗΣ, ΥΠΟ ΤΗΝ ΙΔΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΩΣ ΔΙΕΥΘΥΝΤΗΣ ΤΗΣ ΑΙΤΗΤΡΙΑΣ 1.
Αιτητές
και
ΚΥΠΡΙΑΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ ΜΕΣΩ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ ΑΘΛΗΤΙΣΜΟΥ ΚΑΙ ΝΕΟΛΑΙΑΣ
Καθ’ ων η αίτηση
.........
Αίτηση ημερομηνίας 18.06.2026 για αναστολή εκτέλεσης
Γιάννος Γεωργιάδης για Γ. Γεωργιάδης & Συνεργάτες Δ.Ε.Π.Ε., Δικηγόροι για Αιτητές
Κάτια Χατζηδημητρίου, Δικηγόρος της Δημοκρατίας Α’ με Κυριακή Χριστοφή, Δικηγόρος της Δημοκρατίας για Καθ' ων η αίτηση
ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ
Φ. Καμένος, ΔΔΔ.: Στις 18.06.2026 οι Αιτητές καταχώρησαν προσφυγή με την οποία ζητούν ακύρωση της απόφασης των Καθ’ ων η Αίτηση ημερομηνίας 03.06.2026, κοινοποιηθείσα με επιστολή απευθυνόμενη στον Αιτητή 2 ως Πρόεδρο των Αιτητών 1, μέσω ηλεκτρονικού ταχυδρομείου στις 04.06.2026 για αναστολή της λειτουργίας των Αιτητών 1 καθώς και για σχετική ενημέρωση του κοινού με δημοσίευση στον Τύπο, να κηρύσσεται ως άκυρη.
Ταυτόχρονα, καταχώρησαν την υπό κρίση ενδιάμεση μονομερή αίτηση για αναστολή εκτέλεσης της προσβαλλόμενης (εφεξής η «αίτηση»).
Την αίτηση συνοδεύει η ένορκη δήλωση του Αιτητή 2, διευθυντή των Αιτητών 1, στην οποία αναφέρεται ότι οι Αιτητές λειτουργούν στο χώρο της εκπαίδευσης εδώ και 40 χρόνια και στις 21.07.2025 οι Καθ΄ων η αίτηση επικοινώνησαν μαζί τους για ζητήματα που αφορούσαν μη αδειοδοτημένες επεκτάσεις ενημερώνοντας ότι θα πρέπει να εξασφαλιστούν απαραίτητα κτιριολογικά πιστοποιητικά.
Και ενώ έγιναν συναντήσεις και ανταλλάγησαν έγγραφα για το ζήτημα από όπου φάνηκε η καλή πίστη τους, και παρά τις προφορικές διαβεβαιώσεις των Καθ΄ων η αίτηση πως θα παρέχετο ικανοποιητικός χρόνος για την εξασφάλιση των αιτούμενων πιστοποιητικών/αδειών στις 04.06.2026 οι Αιτητές έλαβαν επιστολή ημερομηνίας 03.06.2026 από τους Καθ' ων η Αίτηση με τίτλο «Πειθαρχική ποινή στα ιδιωτικά σχολεία Δημοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης "American Private School"
Υπεβλήθη από τους Αιτητές ότι η εν λόγω απόφαση λήφθηκε εκδήλως παράνομα χωρίς να τηρηθεί η προβλεπόμενη, από τον Περί Ιδιωτικών Σχολείων Νόμο του 2019 (Ν. 147(1/2019) (εφεξής ο «Νόμος») άρθρα 32, 33 και 34, διαδικασία ενώ περαιτέρω ετέθη ότι αν δεν εκδοθεί το αιτούμενο διάταγμα η λειτουργία του σχολείου θα ανασταλεί και οι Αιτητές θα υποστούν σοβαρή ανεπανόρθωτη ζημία εφόσον θα φύγουν οι μαθητές και το προσωπικό και θα υπάρξουν καταστροφικές συνέπειες τόσο οικονομικές όσο και στη φήμη τους.
Στη βάση του υλικού που ετέθη ενώπιον του παρόντος διά της ένορκης δήλωσης που συνόδευε την αίτηση (το οποίο στα ουσιώδη του είναι το πιο πάνω αναφερθέν), εξεδόθη το ζητούμενο προσωρινό διάταγμα. Εξεδόθη καθότι από όσα εκεί αναφέρθηκαν, φάνηκε ότι δεν ακολουθήθηκε η διαδικασία του άρθρου 34 του Νόμου ενώ παράλληλα στην προσβαλλόμενη αναφερόταν ότι οι Καθ΄ων η αίτηση θα προχωρούσαν με ανακοίνωση στον τύπο περί την αναστολή λειτουργίας των Αιτητών εντός του Ιουνίου κάτι που, εκ πρώτης τότε όψεως φάνηκε ότι δυνατόν να επηρεάσει δραστικά οικονομικά όχι μόνο αυτούς αλλά και πλήθος μαθητών και εργοδοτουμένων για την αναζήτηση νέου σχολείου πριν να εδύνατο το παρόν να λάβει απόφαση σε περίπτωση που εδίδοντο οδηγίες για επίδοση της αίτησης.
Το προσωρινό διάταγμα καθορίστηκε επιστρεπτέο στις 24.06.2026 όταν και η πλευρά των Καθ΄ων η αίτηση εμφανίστηκε και ζήτησε χρόνο για ένσταση, την οποία και καταχώρισε εμπροθέσμως όπως καταχωρήθηκαν και τα γραπτά υπομνήματα των μερών.
Οι Καθ΄ων η αίτηση ενίστανται τόσο επί της ουσίας όσο και επί της διαδικασίας εγείροντας δύο προδικαστικές ενστάσεις. Με την πρώτη τίθεται ότι το εκδοθέν προσωρινό διάταγμα θα πρέπει να ακυρωθεί, καθότι η ανασταλείσα με αυτό πράξη δεν είναι εκτελεστή διοικητική πράξη αλλά προπαρασκευαστική και/ή πληροφοριακού χαρακτήρα και δεν ανέστειλε αυτομάτως τη λειτουργία του σχολείου ούτε επέβαλε άμεσα κύρωση, αλλά ενημέρωνε για την πρόθεση/επικείμενη ενέργεια των Καθ'ων η αίτηση. Με τη δεύτερη, εγείρεται ότι το Δικαστήριο στερείται εξουσίας και/ή δικαιοδοσίας να εκδίδει διάταγμα υπό μορφή απαγόρευσης, όπως οι Καθ' ων η Αίτηση μην προβούν σε μέτρα υλοποίησης της απόφασής τους.
Κατά τα λοιπά, μεταξύ των λόγων ένστασης εγείρεται ότι η προσβαλλόμενη εξεδόθη καθότι οι Αιτητές δε συμμορφώθηκαν με ρητές πρόνοιες της εφαρμοστέας νομοθεσίας και συγκεκριμένα με τα άρθρα 3, 4, 6, 8, 9, 10 και 12 του Νόμου, ενώ δε συντρέχει καμία από τις προϋποθέσεις για έκδοση προσωρινού διατάγματος αναστολής της επίδικης Απόφασης, ότι προηγήθηκε σταδιακή διαδικασία ενημέρωσης, παροχής ευκαιριών συμμόρφωσης και κλιμάκωσης μέτρων, οι δε Αιτητές είχαν γνώση των επίδικων ζητημάτων, υπέβαλαν θέσεις και/ή παραστάσεις και τους παραχωρήθηκαν επανειλημμένες ευκαιρίες και παρατάσεις συμμόρφωσης, άρα ουδεμία έκδηλη παρανομία στοιχειοθετείται.
Υποβάλλεται ότι η ένορκη δήλωση, η οποία υποστηρίζει την αίτηση, είναι ανακριβής και/ή παραπλανητική προβάλλουσα μίαν εκδοχή γεγονότων αντίθετη με το περιεχόμενο του διοικητικού φακέλου, από την οποία αποκρύπτονται ουσιώδη γεγονότα σε σχέση με τα πραγματικά γεγονότα. Ειδικότερα, τίθεται ότι οι Αιτητές δεν έθεσαν ενώπιον του Δικαστηρίου ότι ήδη από τις 22.12.2023 η Αιτήτρια αρ. 1 είχε κληθεί από τους Καθ’ ων η αίτηση να προβεί στις απαραίτητες ενέργειες, ώστε είτε να εξασφαλιστούν άμεσα οι απαιτούμενες άδειες είτε να καταργηθεί η χρήση των μη εγκεκριμένων χώρων. Περαιτέρω, δεν αποκάλυψαν την απόφαση και/ή επιστολή της Σ.Ε.Ι.Σ. του Σεπτεμβρίου 2025, με την οποία τους είχε ταχθεί συγκεκριμένη προθεσμία για προσκόμιση των απαιτούμενων πιστοποιητικών. Οι Αιτητές δεν αποκάλυψαν την ίδια την παραδοχή της Αιτήτριας αρ. 1 ότι δεν είχαν εξασφαλιστεί τα απαιτούμενα πιστοποιητικά, την προηγηθείσα Ανακοίνωση Τύπου του Νοεμβρίου 2025, με την οποία γνωστοποιήθηκε ότι η Αιτήτρια αρ. 1 δεν πληρούσε τις πρόνοιες του Νόμου σε σχέση με τα πιστοποιητικά καταλληλότητας των κτηριακών της εγκαταστάσεων και ότι οι Καθ΄ων η αίτηση επιφυλασσόταν για περαιτέρω ενέργειες, καθώς και την επιστολή ημερομηνίας 24.11.2025, με την οποία οι Καθ' ων η αίτηση παραχώρησαν περαιτέρω προθεσμία τριών μηνών για συμμόρφωση, παρά το γεγονός ότι ο Νόμος δεν προνοεί οποιαδήποτε περίοδο χάριτος για την προσκόμιση των εν λόγω πιστοποιητικών καταλληλότητας.
Η ένσταση και οι σχετικοί λόγοι της, υποστηρίζονται από την ένορκη δήλωση Λειτουργού Εκπαιδευτικού Προγραμματισμού των Καθ΄ων η αίτηση (εφεξής η «ομνύουσα» ή «λειτουργός») όπου παρατίθεται το σχετικό έγγραφο μαρτυρικό υλικό. Μεταξύ αυτού, η αναφερόμενη και στην ένσταση επιστολή ημερ. 22.12.2023, καθώς και επόμενες αυτής επιστολές που ανταλλάγησαν μεταξύ Αιτητών και Καθ΄ων η αίτηση από όπου φαίνεται ότι πραγματοποιήθηκαν συναντήσεις στο χώρο του σχολείου και ενημέρωση των Αιτητών για τα αναγκαία πιστοποιητικά που θα έπρεπε να προσκομιστούν, ενώ δόθηκε η δυνατότητα στους Αιτητές να λειτουργήσουν κατά τη σχολική χρονιά 2025-2026 χωρίς να γίνεται χρήση αιθουσών ή χώρων, για τα οποία δεν είχε εξασφαλιστεί άδεια, νοουμένου ότι θα ενημερώνονταν οι Καθ’ ων η αίτηση.
Τίθεται περαιτέρω ότι το θέμα οδηγήθηκε ενώπιον της Συμβουλευτικής Επιτροπής Ιδιωτικών Σχολείων (εφεξής η «Σ.Ε.Ι.Σ.») και στη συνεδρία της ημερομηνίας 12.09.2025 αποφασίστηκε ο καθορισμός προθεσμίας ενός μηνός, εντός του οποίου οι Αιτητές θα έπρεπε να προσκομίσουν στους Καθ΄ων η αίτηση πολεοδομική άδεια, άδεια οικοδομής, αίτηση τελικής έγκρισης, πιστοποιητικό πυρασφάλειας, υγειονομικό πιστοποιητικό και πιστοποιητικό καταλληλότητας της ηλεκτρικής εγκατάστασης, και επιπλέον αποφασίστηκε η έκδοση Ανακοίνωσης Τύπου, για σχετική ενημέρωση του κοινού, σε περίπτωση που το σχολείο δεν συμμορφωνόταν. Οι εν λόγω αποφάσεις της Σ.Ε.Ι.Σ. κοινοποιήθηκαν στους Αιτητές, με επιστολή ημερομηνίας 23.09.2025 (Τεκμήριο 5). Στις 18.09.2025 ενημερώθηκε ο Διευθυντής Δημοτικής Εκπαίδευσης με σχετικό σημείωμα, για τον έλεγχο που πραγματοποιήθηκε στις 16.09.2025, στις εγκαταστάσεις του σχολείου προκειμένου να διαπιστωθεί η συμμόρφωσή των Αιτητών με τις υποδείξεις των Καθ΄ων η αίτηση.
Επιπροσθέτως, η λειτουργός παραπέμπει σε επιστολή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας ημερομηνίας 13.10.2025, που αναφέρεται ότι για το δημοτικό σχολείο των Αιτητών «δεν έχουμε εκφράσει ποτέ απόψεις πυροπροστασίας». Περαιτέρω, η επιστολή της Πυροσβεστικής Υπηρεσίας ανέφερε τι ενέργειες απαιτούντο, και ότι το πιστοποιητικό καταλληλότητας «δεν συστήνεται».
Δεδομένου όμως ότι οι Αιτητές παρέλειψαν να προσκομίσουν τα πιο πάνω εντός της ταχθείσας προθεσμίας, σε απαντητική επιστολή τους προς τους Καθ΄ ων η αίτηση ημερομηνίας 20.10.2025, παραδέχθηκαν ότι δεν έχουν εξασφαλιστεί τα πιστοποιητικά και ότι υπήρχε η πρόθεση να υποβληθούν αρχιτεκτονικά σχέδια στον Ε.Ο.Α. Λεμεσού σύντομα, στα οποία να παρουσιάζονται όλες οι επεκτάσεις στις οποίες προέβησαν τα τελευταία χρόνια, για έγκριση.
Λαμβάνοντας, μεταξύ άλλων, υπόψη την προθεσμία που δόθηκε, τον χρόνο που πέρασε από την πρώτη φορά που ζητήθηκε τους Αιτητές να μην χρησιμοποιούνται οι μη εγκεκριμένες αίθουσες, υλοποιήθηκε η απόφαση της Σ.Ε.Ι.Σ. για έκδοση Ανακοίνωσης Τύπου, στις 10.11.2025, σύμφωνα με την οποία οι Καθ΄ων η αίτηση ενημέρωναν ότι οι Αιτητές 1 δεν πληρούν τις πρόνοιες του Νόμου σ΄ ότι αφορά στα πιστοποιητικά καταλληλότητας των κτηριακών της εγκαταστάσεων και ότι οι Καθ΄ων η αίτηση επιφυλάσσονται για περαιτέρω ενέργειες, ως ορίζει η κείμενη νομοθεσία (Τεκμήριο 8α).
Στις 30.10.2025, στάλθηκε σημείωμα προς τον Γενικό Διευθυντή μέσω του Διευθυντή Δημοτικής Εκπαίδευσης ενημερώνοντας για τον καθορισμό προθεσμίας ενός μηνός από τη Σ.Ε.Ι.Σ για την προσκόμιση των αναγκαίων πιστοποιητικών κατά την προηγούμενη συνεδρία και το γεγονός ότι η εν λόγω προθεσμία δεν είχε τηρηθεί. Ως εκ τούτου ζητήθηκε έγκριση του Σχεδίου Ανακοίνωσης και καθορισμός χρονικού πλαισίου εντός του οποίου οι Καθ΄ων η αίτηση θα προέβαιναν σε περαιτέρω διαβήματα. Στις 09.11.2025 ο Γενικός Διευθυντής των Καθ΄ων η αίτηση ενέκρινε το Σχέδιο Ανακοίνωσης και έδωσε χρονικό περιθώριο 3 έως 6 μηνών εντός του οποίου θα εφαρμόζεται η ανάκληση άδειας, ανάλογα με την παρατυπία.
Οι Καθ΄ων η αίτηση κάλεσαν εκ νέου τους Αιτητές, με επιστολή ημερομηνίας 24.11.2025, να προβούν στις απαιτούμενες ενέργειες εντός τριών μηνών, προκειμένου να εξασφαλίσουν τα αναγκαία εκκρεμούντα πιστοποιητικά, δίνοντας προειδοποίηση για εφαρμογή πιο αυστηρών μέτρων και ειδοποίηση των επηρεαζόμενων γονέων ή κηδεμόνων προκειμένου να προβούν σε ενέργειες για μετεγγραφή των παιδιών τους σε άλλο σχολείο. Σημειώνεται ότι στην εν λόγω επιστολή οι Καθ΄ων η αίτηση ανέφεραν ότι κατανοούν τις προσπάθειες που γίνονται για συμμόρφωση των Αιτητών, πλην όμως έχουν ως προτεραιότητα την ασφάλεια, η οποία δύναται να πιστοποιηθεί αποκλειστικά μέσω των αρμοδίων αρχών. Επισημαίνεται ότι ο τέως Γενικός Διευθυντής των Καθ΄ων η αίτηση έδωσε οδηγία όπως παραχωρείται προθεσμία τριών έως έξι μηνών για συμμόρφωση, μετά την έκδοση Ανακοίνωσης και προτού εφαρμοστεί το μέτρο της αναστολής λειτουργίας.
Λέγει περαιτέρω η ομνύουσα ότι, μετά την παρέλευση της ταχθείσας προθεσμίας και τη μη προσκόμιση των εκκρεμούντων εγγράφων από τους Αιτητές, διευθετήθηκε στις 17.03.2026, συνάντηση μεταξύ λειτουργών των Καθ΄ων η αίτηση και εκπροσώπων των Αιτητών για το σχολείο. Η αρχιτέκτονας πληροφόρησε τους Καθ΄ων η αίτηση ότι έχει προχωρήσει η διαδικασία υποβολής αίτησης για πολεοδομική άδεια και ότι, μετά την έκδοσή της, θα υποβληθεί αίτηση για έκδοση άδειας οικοδομής, ενώ επεσήμανε ότι και η Πυροσβεστική Υπηρεσία θα επιθεωρήσει το χώρο, αφότου εγκριθούν τα αρχιτεκτονικά σχέδια από την αρμόδια αρχή.
Στη βάση των πιο πάνω και της προβλεπόμενης καθυστέρησης στην έκδοση των απαιτούμενων κτιριολογικών πιστοποιητικών, οι Αιτητές μέσω των δικηγόρων τους, ζήτησαν παράταση από τους Καθ΄ων η αίτηση και μη εφαρμογή πιθανής αναστολής του. Ο Συντονιστής της Μονάδας Ιδιωτικής Εκπαίδευσης των Καθ΄ων η αίτηση κατέστησε σαφές ότι τα θέματα ασφάλειας αποτελούν προτεραιότητα και θα πρέπει να διασφαλιστεί ότι πριν την έναρξη της νέας σχολικής χρονιάς, 2026-2027, οι κτηριακές εγκαταστάσεις θα έχουν ελεγχθεί από τις αρμόδιες υπηρεσίες και θα έχουν κριθεί ως κατάλληλες.
Ως περαιτέρω αναφέρει η λειτουργός, στις 20.05.2026 ο Γενικός Διευθυντής των καθ’ ων η αίτηση απέστειλε ενημερωτικό σημείωμα προς την Υπουργό Παιδείας, Αθλητισμού και Νεολαίας, αναφέροντας ότι εφαρμόζεται η νομοθεσία μετά από απόρριψη της πολεοδομικής αίτησης για παράνομες εγκαταστάσεις και το γεγονός ότι τίθεται ζήτημα ασφαλείας των παιδιών.
Σημειώνεται στην ένορκη δήλωση των Καθ΄ων η αίτηση ότι τον Μάιο του 2026, οι Καθ΄ων η αίτηση είχαν επικοινωνία με τον υπάλληλο της Πολεοδομίας που χειρίζεται την υπόθεση και έλαβαν ενημέρωση ότι η αίτηση για πολεοδομική άδεια απορρίφθηκε τον Ιανουάριο του 2026 και αναμένεται η εκ νέου υποβολή και εξέτασή της. Με βάση τη σχετική οδηγία του τέως Γενικού Διευθυντή, η προθεσμία των τριών ως έξι μηνών, προτού αποφασιστεί ανάκληση άδειας λειτουργίας ενός σχολείου, συμπληρώθηκε τον Ιούνιο του 2026, περίοδος κατά την οποία ολοκληρώνονται και οι εργασίες του σχολείου. Ως εκ τούτου, οι Καθ΄ων η αίτηση απέστειλαν επιστολή προς τους Αιτητές, ημερομηνίας 03.06.2026, με την οποία πληροφορούντο ότι εντός του Ιουνίου 2026 θα εκδοθεί Ανακοίνωση Τύπου για ενημέρωση του κοινού, ότι εξαιτίας των μη εγκεκριμένων κτηριακών εγκαταστάσεων, θα προχωρήσει σε ανάκληση της άδειας λειτουργίας του σχολείου, μέχρι να διαπιστωθεί συμμόρφωση με τη νομοθεσία. Η Ανακοίνωση Τύπου δεν έχει ακόμη δημοσιευθεί.
Τα ανωτέρω αναφέρονται στην ένορκη δήλωση της λειτουργού με παραπομπή στα σχετικά τεκμήρια 1-13 που επισυνάπτονται στη δήλωση αυτή.
Αμφότερα μέρη, ως ανέφερα, καταχώρησαν γραπτά υπομνήματα προς προώθηση των θέσεών τους. Η πλευρά των Καθ’ ων η αίτηση αναπτύσσει της δύο προδικαστικές ενστάσεις και παράλληλα θεωρεί ότι το μονομερώς εκδοθέν διάταγμά πρέπει να ακυρωθεί καθότι οι Αιτητές δεν προσήλθαν στο δικαστήριο με «καθαρά χέρια» λόγω μη αποκάλυψης των όσων είχαν προηγηθεί ιδίως από το 2023 αλλά και περαιτέρω καθότι δεν πληρείται οποιαδήποτε από τις δύο προϋποθέσεις (έκδηλη παρανομία ή ανεπανόρθωτη βλάβη) για την έκδοσή του.
Οι Αιτητές από την πλευρά τους υποστήριξαν την ορθότητα έκδοσης του διατάγματος καθότι κατά την εισήγηση, πληρούνται και οι δύο προϋποθέσεις ενώ θεωρούν αβάσιμες τόσο τις προδικαστικές ενστάσεις όσο και τον ισχυρισμό ότι δεν προσήλθαν με «καθαρά χέρια» για την έκδοση του διατάγματος μονομερώς.
Εξέτασα τους εκατέρωθεν ισχυρισμούς και καταλήγω στα εξής:
Καταρχάς, απορριπτέες είναι αμφότερες προδικαστικές ενστάσεις. Δε διαπιστώνω από όσα ετέθησαν ενώπιόν μου, η προσβαλλόμενη να είναι απλά πληροφοριακού χαρακτήρα ή προπαρασκευαστική δεδομένου ότι με αυτή, οι Καθ΄ων η αίτηση πληροφορούν ότι θα εφαρμόσουν το άρθρο 33(2)(γ) του Νόμου, που όπως αναφέρουν, προνοεί για «αναστολή της λειτουργίας των σχολείων μέχρι να υπάρξει συμμόρφωση με τη νομοθεσία» και ότι θα προχωρήσουν σε ανακοίνωση στον τύπο εντός Ιουνίου 2026. Σημειώνω ότι η ανακοίνωση στο τύπο από μόνη της, ανεξάρτητα δηλαδή της απόφασης για αναστολή, αποτελεί πειθαρχική ποινή, προβλέπεται άλλωστε ως πειθαρχική ποινή στο εδάφιο (β) του άρθρου 33(2) του Νόμου. Και οι ίδιοι οι Καθ΄ων η αίτηση φαίνεται να αντιλαμβάνονται ότι αποτελεί πειθαρχική ποινή εφόσον στην παράγραφο 2 του Σημειώματος προς τον Γενικό Διευθυντή των Καθ΄ων η αίτηση (Τεκμήριο 9 σε ένορκη δήλωση ομνύουσας) αναφέρεται ότι «η έκδοση Ανακοίνωσης αποτελεί πειθαρχική ποινή, σύμφωνα με το άρθρο 33(1) της σχετικής νομοθεσίας»
Η κοινοποίηση μιας πειθαρχικής ποινής (αναστολής ή ανακοίνωσης στον τύπο) είναι πράξη που φέρει χαρακτηριστικά εκτελεστής πράξης και άρα δε μπορεί να γίνει δεκτή η σχετική προδικαστική ένσταση. Σημειώνω βέβαια ότι και η ίδια η προσβαλλόμενη στο τίτλο της «αυτοχαρακτηρίζεται» ως «Πειθαρχική Ποινή στα ιδιωτικά σχολεία Δημοτικής και Μέσης Εκπαίδευσης ‘American Private School’» που, πέραν του περιεχόμενου της, αποδεικνύει και τούτο την εκτελεστή της φύση.
Αλλά και περαιτέρω, ως ανέφερα, με την προσβαλλόμενη οι Καθ’ ων η αίτηση πληροφορούν ότι με την ολοκλήρωση της σχολικής χρονιάς 2025-2026 θα εφαρμόσουν το μέτρο αναστολής λειτουργίας, συνεπώς δε φαίνεται η απόφαση αυτή να μην είναι ειλημμένη. Αντιθέτως, φαίνεται ειλημμένη, εκδοθείσα κατόπιν της προηγηθείσας οδηγίας του Γενικού Διευθυντή (Τεκμήριο 10 σε ένορκη δήλωση ομνύουσας), στην οποία αναφέρθηκα πιο πάνω γι’ αυτό προφανώς και οι Αιτητές πληροφορούνται ότι θα πρέπει οι κηδεμόνες/γονείς να ενημερωθούν έγκαιρα ώστε να μετεγγράψουν τα παιδιά τους δηλαδή να προβούν σε ενέργειες άμεσης εφαρμογής της. Να σημειώσω δε ότι, εφόσον η σχολική χρονιά δεν έχει ακόμα ολοκληρωθεί δε θα ήταν και λογικό/πρακτικό η αναστολή να εκκινεί άμεσα ενώ απομένουν λίγες ημέρες για τη λήξη της χρονιάς αυτής.
Ως προς τη δεύτερη προδικαστική ένσταση θα περιοριστώ να αναφέρω ότι το παρόν δεν εξέδωσε οποιοδήποτε διάταγμα εκτός της δικαιοδοσίας του αλλά, ως το αιτητικό της αίτησης, διάταγμα αναστολής εκτέλεσης της προσβαλλόμενης, το οποίο εμπίπτει εντός της δικαιοδοσίας του και αυτό προκύπτει από πλήθος νομολογίας και ενδεικτικά αναφέρω την απόφαση της Ολομέλειας στην Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς ν. Marfin Popular Bank (2007) 3 Α.Α.Δ. 32.
Έχοντας απορρίψει τις προδικαστικές ενστάσεις, περνώ στην ουσία.
Είναι σταθερά νομολογημένο [βλ. Επιτροπή Κεφαλαιαγοράς Κύπρου ν. Marfin Popular Bank Public Ltd. (2007) 3 ΑΑΔ 32, Κροκίδου κ.ά. ν. Δημοκρατίας (1998) 3 Α.Α.Δ. 1857] ότι, προκειμένου να μπορεί η παρανομία να χαρακτηριστεί ως «έκδηλη», θα πρέπει αυτή να αναδύεται αυτόματα, να είναι πρόδηλα αναγνωρίσιμη και αντικειμενικά αναντίλεκτη, χωρίς να χρειάζεται η διερεύνηση αντιφατικών γεγονότων και να συνεπάγεται καθαρή παραβίαση της υπό του νόμου προβλεπόμενης διαδικασίας ή αδιαμφισβήτητη περιφρόνηση των θεμελιωδών αρχών του Διοικητικού Δικαίου (βλ. Ελληνική Βιομηχανία Ζάχαρης-Κύπρου Λτδ ν. Δημοκρατίας (2010) 3 Α.Α.Δ. 71).
Το παρόν δικαστήριο, ως ανέφερα, εξέδωσε μονομερώς το διάταγμα αναστολής λόγω της εκ πρώτης, τότε, όψεως διαπίστωσης ότι της επιστολής Νοεμβρίου 2025, φαίνεται ότι δεν ακολούθησε αυτής ή να μεσολάβησε η διαδικασία του άρθρου 34 του Νόμου με τον πλαγιότιτλο «Πειθαρχική Διαδικασία». Το εν λόγω άρθρο προνοεί:
«34.-(1)(α) Αν περιέλθει σε γνώση του Υπουργείου ή καταγγελθεί σε αυτό ότι ο ιδιοκτήτης ή το διευθυντικό προσωπικό εγκεκριμένου ιδιωτικού σχολείου δυνατό να έχει διαπράξει πειθαρχικό αδίκημα, ο Γενικός Διευθυντής αναθέτει στη Συμβουλευτική Επιτροπή να ορίσει Ειδική Επιτροπή Ελέγχου για τη διεξαγωγή έρευνας.
(β) Κατά τη διεξαγωγή της έρευνας, η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου έχει το δικαίωμα της επιτόπιας διερεύνησης στο ιδιωτικό σχολείο αν το πιθανό πειθαρχικό αδίκημα έχει σχέση με τη λειτουργία του. Η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου μπορεί να απαιτήσει από τον ιδιοκτήτη ή το πρόσωπο που έχει την ευθύνη του υποστατικού την παρουσίαση οποιωνδήποτε εγγράφων, καθώς και την παροχή πληροφοριών που κρίνονται αναγκαίες για τον έλεγχο και τη διαπίστωση της τήρησης των διατάξεων του παρόντος Νόμου ή των δυνάμει αυτού εκδιδόμενων Κανονισμών. Ο υπό διερεύνηση ιδιοκτήτης ή μέλος του διοικητικού, διευθυντικού ή διδακτικού προσωπικού υποχρεούται να υποβάλει, εντός δεκαπέντε (15) ημερών, στην αρμόδια Ειδική Επιτροπή Ελέγχου τις απόψεις του αναφορικά με τη διερευνώμενη υπόθεση.
(γ) Εάν η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου από την έρευνα την οποία διεξάγει, διαπιστώνει ότι δεν υπάρχει εκ πρώτης όψεως μαρτυρία η οποία στηρίζει οποιοδήποτε πειθαρχικό αδίκημα, προβαίνει στη σύνταξη απαλλακτικής πρότασης προς τη Συμβουλευτική Επιτροπή.
(δ) Εάν η Ειδική Επιτροπή Ελέγχου από την έρευνα την οποία διεξάγει συμπεραίνει ότι πιθανολογείται εκ πρώτης όψεως πειθαρχικό αδίκημα, υποβάλει αμέσως το πόρισμά της στη Συμβουλευτική Επιτροπή με πλήρη αιτιολογία και με όλα τα σχετικά έγγραφα.
(2)(α) Εάν η Συμβουλευτική Επιτροπή, αφού λάβει υπόψη την εισήγηση της Ειδικής Επιτροπής Ελέγχου, αποφασίσει ότι πιθανολογείται διάπραξη πειθαρχικού αδικήματος, τότε δύναται να ζητήσει την περαιτέρω εξέταση της υπόθεσης στην παρουσία του υπό διερεύνηση ιδιοκτήτη, διευθυντή ή μέλους διδακτικού προσωπικού σε καθορισμένο χρόνο.
(β) Εάν το διωκόμενο πρόσωπο δεν εμφανισθεί κατά την ορισθείσα από τη Συμβουλευτική Επιτροπή ημερομηνία για την ακρόαση της υπόθεσης, τότε κατόπιν απόδειξης της επίδοσης της κλήσης και του κατηγορητηρίου σ’ αυτόν, η ακρόαση της υπόθεσης διεξάγεται στην απουσία του.
(γ) Κατά την ακρόαση τηρούνται πρακτικά.
(δ) Κάθε απόφαση της Συμβουλευτικής Επιτροπής υπογράφεται από τον Πρόεδρο και αποστέλλεται ως εισήγηση στον Υπουργό.
(3) Αν περιέλθει σε γνώση του Υπουργείου ή καταγγελθεί η λειτουργία μη εγκεκριμένου ιδιωτικού σχολείου η υπόθεση παραπέμπεται στην αστυνομία για διερεύνηση.
(4) Το Υπουργείο παρακολουθεί την πορεία της υπόθεσης που παραπέμφθηκε στην αστυνομία και δύναται να ενημερώνει σχετικά το κοινό».
Ως όμως προς το κατά πόσο τηρήθηκε η διαδικασία του άρθρου 34 του Νόμου ουδέν ουσιαστικά οι Καθ΄ων η αίτηση αναφέρουν. Το άρθρο αυτό προβλέπει, μεταξύ άλλων, ότι όταν κατόπιν της έρευνας που θα γίνει με τη συμμετοχή της Ειδικής Επιτροπής Ελέγχου, πιθανολογείται διάπραξη πειθαρχικού αδικήματος, τότε η Σ.Ε.Ι.Σ δύναται να ζητήσει την περαιτέρω εξέταση της υπόθεσης στην παρουσία του υπό διερεύνηση προσώπου σε καθορισμένο χρόνο, αν δεν υπάρξει εμφάνιση κατά την ακρόαση της υπόθεσης, τότε κατόπιν απόδειξης της επίδοσης της κλήσης και του κατηγορητηρίου, η ακρόαση της υπόθεσης διεξάγεται ερήμην καθώς και ότι κατά την ακρόαση τηρούνται πρακτικά και ότι κάθε απόφαση της Σ.Ε.Ι.Σ υπογράφεται από τον Πρόεδρο και αποστέλλεται ως εισήγηση στον Υπουργό.
Ουδέν λοιπόν επί των πιο πάνω αναφέρεται ότι έγινε από τους Καθ΄ ων η αίτηση αντιθέτως αυτό που ουσιαστικά οι Καθ΄ων η αίτηση θέτουν είναι ότι δε μπορεί το παρόν να προβεί σε διαπίστωση έκδηλης παρανομίας για μη τήρηση του εν λόγω άρθρου λόγω αφενός του προηγηθέντος ιστορικού και της διαβάθμισης της αυστηρότητας των μέτρων εφόσον είχε επίσης προηγηθεί η ανακοίνωση στον τύπο του Νοεμβρίου 2025 και των παρατάσεων σε συμμόρφωση, αφετέρου ότι δε μπορεί να καθοριστεί αν εν προκειμένω εφαρμόζεται αποκλειστικά το άρθρο 34 ή το άρθρο 9(2)(α) του Νόμου χωρίς να ακουστεί η υπόθεση στην ουσία της.
Δε θεωρώ όμως ότι αυτά είναι ικανοποιητικά για να με οδηγήσουν σε απόρριψη της αίτησης ή μη διαπίστωση έκδηλης παρανομίας στη βάση παράβασης του άρθρου 34 του Νόμου. Οι Καθ΄ων η αίτηση στην προσβαλλόμενη, την οποία απευθύνουν στον Αιτητή 2, διευθυντή της, δεν επικαλέστηκαν το άρθρο 9 του Νόμου ούτε ότι λαμβάνουν οποιοδήποτε μέτρο δυνάμει του άρθρου 9 ούτε άλλωστε σε αυτό το άρθρο γίνεται αναφορά σε «πειθαρχική ποινή» ή σε πρόνοια περί «ανακοίνωσης στον τύπο» ούτε η εκεί αναφερόμενη ανάκληση είναι «για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα». Τουναντίον οι ίδιοι οι Καθ΄ων η αίτηση αναφέρθηκαν στο άρθρο 33 του Νόμου (άρθρο που φέρει πλαγιότιτλο «Διερεύνηση πειθαρχικών αδικημάτων από την Ειδική Επιτροπή Ελέγχου και διοικητικές ποινές»), το οποίο προβλέπει για συγκεκριμένες πειθαρχικές ποινές περιλαμβανομένης της ανακοίνωσης στον τύπο και της ανάκλησης άδειας λειτουργίας για συγκεκριμένο χρονικό διάστημα. Και ως ανέφερα ήδη, στην ίδια τη προσβαλλόμενη στο τίτλο της «αυτοχαρακτηρίζεται» ως «Πειθαρχική Ποινή». Συνεπώς θεωρώ ότι εν προκειμένω οι ίδιοι οι Καθ΄ων η αίτηση προδιέγραψαν όπως τυγχάνει εφαρμογής η διαδικασία των άρθρων 32-34 και δη αυτή του άρθρου 34, κατόπιν της οποίας οι Καθ΄ων η αίτηση μπορούν να επιβάλλουν τις πειθαρχικές ποινές του άρθρου 33 του Νόμου, που οι ίδιοι επικαλέστηκαν.
Είναι δε σαφές ότι από κανένα έγγραφο ή ισχυρισμό των Καθ΄ων η αίτηση δεν προκύπτει να μεσολάβησαν όλα τα ανωτέρω, τα οποία το άρθρο 34 θέτει, μεταξύ άλλων, κλήση σε ακρόαση με πειθαρχικό κατηγορητήριο, ακρόαση, υπογραφή της απόφασης της Σ.Ε.Ι.Σ από τον Πρόεδρο και αποστολή της ως εισήγηση στον Υπουργό.
Το άρθρο 34 του Νόμου είναι ξεκάθαρο και προβλέπει συγκεκριμένη πειθαρχική διαδικασία και δε μπορεί αντ’ αυτής η διοίκηση να καταφεύγει σε μια «πάγια υπηρεσιακή πρακτική» της ως η αναφερόμενη στην παράγραφο 45 της ένορκης δήλωσης της ομνύουσας, η οποία ακόμα κι αν είναι προς το (ευρύ) συμφέρον των Αιτητών πχ καθότι δόθηκε περισσότερος χρόνος συμμόρφωσης, να καθιστά τον Νόμο ανεφάρμοστο. Και σε καμία περίπτωση η πάροδος του χρόνου από το 2023 που πρώτα διαπιστώθηκαν οι επεκτάσεις των υποστατικών των Αιτητών ή η εκάστοτε ανταλλαγή επιστολών ή παρατάσεων, είναι παράγοντας που με οποιονδήποτε τρόπο αποδυναμώνει την εφαρμογή του Νόμου. Θα μπορούσαν άλλωστε οι Καθ΄ ων η αίτηση, όλον αυτόν το χρόνο που μεσολάβησε, να είχαν θέσει σε εφαρμογή τη διαδικασία του άρθρου 34 του Νόμου ώστε η απόφασή τους να μην είναι υποκείμενη ακύρωσης για τον λόγο αυτό. Και η εφαρμογή της διαδικασίας αυτής κάθε άλλο παρά καθυστέρηση θεωρώ θα προκαλούσε εφόσον δεν περιλαμβάνει πολύπλοκη «δικονομία» ή προθεσμίες που αν τηρούνταν δε θα μπορούσε η απόφαση να ήταν/είναι σε σύντομο χρόνο.
Θεωρώ δε ότι ούτε το γεγονός στο οποίο δίδουν έμφαση οι Καθ΄ων η αίτηση, ότι δηλαδή οι Αιτητές είχαν, σε διάφορες περιπτώσεις θέσει τις απόψεις τους ως προς τις εκ μέρους τους επεκτάσεις ή προσπάθειες συμμόρφωσης, καθιστά την πειθαρχική διαδικασία «νεκρό γράμμα». Ισχύουν κατ’ αναλογία όσα κρίθηκαν στην απόφαση της Πλήρους Ολομέλειας στην Παπασάββας Σωτήριος (Άκης) ν. Kυπριακής Δημοκρατίας (2003) 3 ΑΑΔ 134 όπου παρά το ότι ο εκεί αιτητής πριν την πρόωρη αφυπηρέτηση είχε ασκήσει δικαίωμα ακρόασης/γραπτών παραστάσεων δυνάμει άλλη πρόνοιας του εκεί επίδικου νόμου, και πάλι κρίθηκε ότι αυτό δεν αποτελεί υποκατάστατο της πειθαρχικής διαδικασίας, οι δε λόγοι, «οι οποίοι συνιστούν πειθαρχικά παραπτώματα, μπορεί να εξεταστούν και να γίνουν διαπιστώσεις για την ύπαρξή τους μόνο στο πλαίσιο της πειθαρχικής διαδικασίας».
Ως εκ των πιο πάνω, καταλήγω ότι προκύπτει έκδηλη παρανομία της προσβαλλόμενης καθότι για την επιβολή της, δεν τηρήθηκε η διαδικασία που προβλέπει το άρθρο 34 του Νόμου.
Για σκοπούς πληρότητας και επειδή οι Καθ΄ων η αίτηση το έθεσαν, να αναφέρω ότι δε θεωρώ ότι από τα έγγραφα που οι Αιτητές επεσύναψαν στην ένορκή τους δήλωση, προκύπτει ότι δεν προσήλθαν με «καθαρά χέρια» ενώπιον του παρόντος, καθότι ο λόγος ακυρότητας που εντοπίστηκε τόσο στο στάδιο της έκδοσης του προσωρινού διατάγματος όσο και τώρα δεν αφορά το τι προηγήθηκε του Νοεμβρίου 2025 (άλλωστε ως ανέφερα οι Αιτητές είχαν αποκαλύψει ότι οι Καθ΄ων η αίτηση είχαν επικοινωνήσει προηγουμένως μαζί τους για μη αδειοδοτημένες επεκτάσεις των κτιρίων του σχολείου και για ανάγκη εξασφάλισης πιστοποιητικών) αλλά το τι δεν έγινε έκτοτε, ότι δηλαδή δε μεσολάβησε από τον Νοέμβριο 2025 μέχρι την έκδοση της προσβαλλόμενης, η διαδικασία του άρθρου 34 του Νόμου. Που ούτε ασφαλώς από την ένορκη δήλωση της ομνύουσας διαπιστώνω να έγινε.
Δεδομένου ότι διαπιστώνεται λόγος έκδηλης παρανομίας, αυτός σφραγίζει και τη νομιμότητα της προσβαλλόμενης απόφασης, χωρίς να διεξαχθεί ακρόαση της προσφυγής [βλ. Hellenic Petroleum Cyprus Ltd v. Κυπριακής Δημοκρατίας κ.ά (2007) 3 ΑΑΔ 602].
Η προσφυγή επιτυγχάνει και η προσβαλλόμενη ακυρώνεται με έξοδα υπέρ των Αιτητών ως θα υπολογιστούν από το Πρωτοκολλητείο και εγκριθούν από το παρόν.
Φ. Καμένος, ΔΔΔ.
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο