ΕΠΑΡΧΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ
Ενώπιον: Α. ΛΟΥΚΑ, Ε.Δ.
Αρ. Απαίτησης 3328/23
Μεταξύ:
EIMC HOLDINGS LTD
Ενάγουσας
KAI
Direct - Com Ltd
Εναγόμενης
Αίτηση τροποποίησης ημ. 2/10/2025
Ημερομηνία: 6/2/2026
Εμφανίσεις:
Για Ενάγουσα Αιτήτρια: κα. Ε. Αρότη
Για Εναγόμενη Καθ’ ης η αίτηση: κα. Μ. Πανάου
ΕΝΔΙΑΜΕΣΗ ΑΠΟΦΑΣΗ
Οι Αιτήτρια αξιώνει την τροποποίηση της αγωγής της. Τα αιτητικά της είναι εκτενή και δεν κρίνεται σκόπιμο όπως αποτυπωθούν αυτούσια. Με αυτά αξιώνεται να τροποποιηθεί το Έντυπο Απαίτησης, ώστε να επιζητείται η καταβολή ή επιστροφή ποσού €127.860 στην Αιτήτρια, λόγω υπερχρεώσεων από την Καθ’ ης η αίτηση (Αιτητικό Α) και η καταβολή ποσού €16,832.50 ως ειδικές αποζημιώσεις που καταβλήθηκαν προς επανόρθωση της κατάστασης λόγω του παράνομου τερματισμού της συμφωνίας από την Καθ’ ης η αίτηση (Αιτητικό Β). Με τις ως άνω αξιώσεις η Αιτήτρια επιχειρεί να αντικαταστήσει άλλες υφιστάμενες αξιώσεις επί του Εντύπου Απαίτησης. Αναλόγως ζητείται και η τροποποίηση των σχετικών παραγράφων στην Έκθεση Απαίτησης (Αιτητικά Ε και Στ) και στη Δήλωση Αξίας (Αιτητικό Ζ)
Επιπλέον, επιχειρείται η αντικατάσταση των παραγράφων 9 ix (Αιτητικό Γ) και 10 (Αιτητικό Δ), ώστε να καταδειχθεί η σύναψη σύμβασης με εμπειρογνώμονα και τα αποτελέσματα έρευνας που έγινε από τους ελεγκτές της και κατέδειξε τις υπερχρεώσεις, αντίστοιχα. Αξίζει να αναφερθεί ότι στην προτεινόμενη παράγραφο 10 γίνεται διεξοδική ανάλυση των ποσών που καταβλήθηκαν, καταγράφονται υποθετικά κόστη και άλλες τιμές, ώστε να καταλήξει η Αιτήτρια στο ποσό του Αιτητικού (Α). Παρεμβάλλεται ότι με την Απαίτηση της η Αιτήτρια αιτιάται ότι η Καθ’ ης η αίτηση δεν τήρησε τα συμφωνηθέντα αναφορικά με την παροχή υπηρεσιών πληροφορικής.
Στην ένορκη δήλωση που συνοδεύει την αίτηση ο κ. Γιαννάκης Τταφούνας, Chief Operating Officer της Ενάγουσας αναφέρει ότι αφού έλαβαν τα στοιχεία που κατακρατούνταν από τους προηγούμενους λογιστές της, με διάταγμα δικαστηρίου σε άλλη υπόθεση την 19/9/2024. Διεξήλθαν προέκυψαν οι υπολογισμοί που καταγράφονται στην αίτηση τροποποίησης. Προς επανόρθωση της κατάστασης στην οποία θα έπρεπε να βρισκόταν η Ενάγουσα και προς αντιμετώπιση του παράνομου, αντισυμβατικού και μονομερούς τερματισμού από την Εναγόμενη, προέκυψαν τα έξοδα που αναγκάστηκε να καταβάλει σε άλλη εταιρεία (Τεκμήριο 2). Ο ομνύοντας εξηγεί ότι δεν ευθύνεται η Αιτήτρια για την όποια καθυστέρηση αφού οι προηγούμενοι λογιστές κατακρατούσαν τα στοιχεία που χρειάζονταν για να καταλήξουν στους υπολογισμούς που επιχειρείται να προστεθούν και μάλιστα χρειάστηκαν μήνες εργασίας για αυτό τον υπολογισμό. Είναι, επίσης, αναγκαία η τροποποίηση για σκοπούς πλήρους καταγραφής των γεγονότων, διαδικαστικής ορθότητας και απαίτησης στη βάση των πεπραγμένων και κατ’ επέκταση για να παρασχεθεί στο Δικαστήριο η δυνατότητα να εκδώσει απόφαση στη σωστή και πλήρη βάση των γεγονότων και νομικών σημείων. Τέλος επισυνάπτει άδεια ασθενείας της δικηγόρου της Αιτήτριας μέχρι 3/10/2025, για λόγους υγείας.
Η Καθ’ ης η αίτηση εγείρει σειρά λόγων ένστασης. Αυτοί ομαδοποιούνται στους λόγους ένστασης όπου εισηγούνται καθυστέρηση στην καταχώρηση της αίτησης, με τρόπο που αυτή να μην δύναται να επιτύχει και σε αυτούς που καταλογίζουν κατάχρηση της διαδικασίας στην Αιτήτρια, αφού επιδιώκεται με την τροποποίηση η εισαγωγή νέας βάσης αγωγής και επιχειρημάτων προσαρμοσμένων στην Υπεράσπιση. Ακόμα εγείρεται ότι οι προτεινόμενες τροποποιήσεις δεν συνάδουν με την ενδεδειγμένη πρακτική κατάρτισης δικογράφων.
Με ένορκη δήλωση της η κα. Ανδρούλλας Γιάγκου, δικηγόρος στο δικηγορικό γραφείο που εκπροσωπεί την Καθ’ ης η αίτηση, προβαίνει σε καταγραφή της δικονομικής πορείας της αγωγής, η οποία δεν αμφισβητείται και έχει ως εξής:
Η Απαίτηση καταχωρίστηκε περί την 12/11/2023. Στα πλαίσια της Απαίτησης, καταχωρίστηκε εκ μέρους της Ενάγουσας μονομερώς αίτηση για εξασφάλιση ενδιάμεσων διαταγμάτων την 14/11/2023. Η Αίτηση ημερομηνίας 14/11/2023 αποσύρθηκε εκ μέρους της Αιτήτριας και στην συνεχεία, την 03/1/2024, καταχωρήθηκε μονομερώς νέα Αίτηση για εξασφάλιση ενδιάμεσων διαταγμάτων. Η Εναγόμενη καταχώρησε την Υπεράσπιση και Ανταπαίτησή της την 31/1/2024. Η Ενάγουσα καταχώρησε την Απάντηση στην Υπεράσπιση και Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση περί την 26/2/2024. Οι διάδικοι προέβησαν σε εκατέρωθεν Γενική αποκάλυψη Εγγράφων στις 23/7/2024. Οι διάδικοι αντάλλαξαν επίσης τις εκατέρωθεν δηλώσεις μαρτύρων τους περί τις 13/6/2025. Η Ενάγουσα καταχώρησε την υπό κρίση Αίτηση περί την 02/10/2025.
Η ομνύουσα επικρίνει τον κ. Τταφουνά ότι αποφεύγει να αναφέρει ποια συγκεκριμένα έγγραφα έλαβε, ούτε παρέχει οποιαδήποτε ένδειξη για το περιεχόμενό τους ή τη φύση τους και παραλείπει σκόπιμα να αναφερθεί στην ημερομηνία παραλαβής των εν λόγω εγγράφων. Αν τα έγγραφα παραδόθηκαν 19/9/2024, τότε είχαν γνώση και κατοχή των εγγράφων αυτών για 14 μήνες πριν από την καταχώρηση της παρούσας Αίτησης. Το Τεκμήριο 2 άλλωστε έχει ημερομηνία 21 μήνες πριν την καταχώρηση της αίτησης τροποποίησης. Ο ενόρκως δηλών ενεργούσε ως εξουσιοδοτημένο πρόσωπο για την παροχή οδηγιών πληρωμής αναφορικά με τα επίδικα τιμολόγια και μέσω της ηλεκτρονικής του αλληλογραφίας με τον Διευθυντή της Εναγόμενης, αναγνωρίζει ρητώς την υφιστάμενη οφειλή προς την Εναγόμενη και τη συμφωνία καταβολής της σε δόσεις. Επιχειρεί τώρα να υποστηρίξει ότι δήθεν υπήρξαν “υπερχρεώσεις", στάση η οποία δεν συνάδει ούτε με τα ίδια τεκμήρια που αποκαλύφθηκαν κατά τη γενική αποκάλυψη, ούτε με την πραγματική οικονομική σχέση μεταξύ των μερών, όπως αυτή αντικατοπτρίζεται στα σχετικά τιμολόγια και στην αλληλογραφία, και συνεπώς υπονομεύει την αξιοπιστία των νέων ισχυρισμών του.
Όλες οι πληρωμές που καταβλήθηκαν προς την Εναγόμενη καταγράφονταν και ήταν ευχερώς ανιχνεύσιμες μέσω των τραπεζικών καταστάσεων και των τραπεζικών λογαριασμών της Αιτήτριας, οι οποίες ήταν ανά πάσα στιγμή στη διάθεση της. Επομένως, ο ισχυρισμός ότι έχει διεξέλθει με κόπο και κατόπιν μηνών δουλείας των ελεγκτών της Ενάγουσας, τα έγγραφα, στερείται ουσιαστικής βάσης και προφανώς αποσκοπεί στη δημιουργία της εντύπωσης ότι η Αιτήτρια στερούνταν πρόσβασης σε δεδομένα που, στην πραγματικότητα, είχε πλήρως υπό τον έλεγχό της. Η ομνύουσα εισηγείται, μετά από νομική συμβουλή, ότι είναι εξαιρετικά παράδοξο και αδόκιμο να εγείρεται θέμα τροποποίησης της Έκθεσης Απαίτησης σε τέτοιο όψιμο στάδιο, όταν η δικογραφία έχει ήδη συμπληρωθεί και τα θέματα τα οποία επιθυμεί η Ενάγουσα να θίξει ήταν ήδη ενώπιον της προτού η δικογραφία συμπληρωθεί.
Τέλος η κα. Γιάγκου αναφέρει ότι επιχειρείται με την προτεινόμενη τροποποίηση να εισαχθεί αδόκιμα μαρτυρία εμπειρογνώμονα και να προβληθεί μια έκθεση η οποία υποστηρίζει ισχυρισμό περί υπερχρεώσεων, ισχυρισμός ο οποίος δεν υφίστατο. Η Αίτηση Τροποποίησης έχει ως μόνο σκοπό να εκτροχιάσει την όλη διαδικασία και κατά συνέπεια να παρεμποδίσει την συνέχιση της διαδικασίας καθότι στην περίπτωση που επιτραπεί η Τροποποίηση της Έκθεσης Απαίτησης το παρόν δικαστήριο δεν θα έχει αρμοδιότητα να συνεχίσει την διαδικασία και να ακούσει μαρτυρία αφού η κλίμακα της Έκθεσης Απαίτησης θα ανέλθει στην κλίμακα €100.000 - 500.000.
Οι συνήγοροι των μερών καταχώρησαν γραπτές αγορεύσεις, αναπτύσσοντας τα επιχειρήματα τους με εκτενή αναφορά σε νομολογία. Παραπομπή στις αγορεύσεις των μερών θα γίνεται όπου κριθεί σκόπιμο.
Νομική βάση της αίτησης αποτελεί Κανονισμός 18.1 (2) (β) των Κανονισμών Πολιτικής Δικονομίας, όπου αναφέρονται τα ακόλουθα:
«(2) Αν το δικόγραφο έχει επιδοθεί, διάδικος δύναται να το τροποποιήσει μόνο:
(β) με άδεια του δικαστηρίου, προς το συμφέρον της δικαιοσύνης και λαμβάνοντας υπόψη τον πρωταρχικό σκοπό.»
Οι παράγοντες που το Δικαστήριο λαμβάνει υπόψη, ώστε να αποφασίσει τέτοιου είδους αιτήσεις, ειδικά όταν υπήρξε καθυστέρηση στην καταχώρηση, έχουν καθοριστεί στην αγγλική νομολογία. Συγκεκριμένα αν και κρίθηκε ότι οι σχετικοί παράγοντες που οφείλει το Δικαστήριο να σταθμίσει δεν μπορούν να καταγραφούν εξαντλητικά και κάθε περίπτωση αποφασίζεται με τις δικές της περιστάσεις, καταγράφηκαν μια σειρά παραγόντων που συνήθως λαμβάνονται υπόψη ως εξής:
(1) το ιστορικό αναφορικά με την τροποποίηση και γιατί η αίτηση καταχωρήθηκε καθυστερημένα,
(2) τυχόν ζημιά, περιορισμός των δικαιωμάτων του Αιτητή αν η αίτηση απορριφθεί,
(3) ανάλογη ζημιά και περιορισμός των δικαιωμάτων του Καθ’ ου η αίτηση αν η αίτηση επιτύχει και
(4) αν το κείμενο της τροποποίησης ικανοποιεί τους κανόνες σαφήνειας και λεπτομέρειας[1].
Αναλόγως στην Hague Plant Ltd v Hague and others [2014] EWCA Civ 1609 αναφέρεται ότι:
«It all depends upon a careful review of the nature of the proposed amendment, the quality of the explanation for its timing, and a fair appreciation of its consequences in terms of work wasted and consequential work to be done.»
Σημασία ώστε να κριθεί αν μια αίτηση καταχωρείται καθυστερημένα ή όχι δεν έχει ο χρόνος που παρήλθε παρά το στάδιο στο οποίο η διαδικασία βρίσκεται[2]. Λαμβάνεται υπόψη το γεγονός ότι δεν τέθηκε ημερομηνία ακρόασης[3] ή ότι η τεθείσα ημερομηνία ακρόασης επηρεάζεται από την προτεινόμενη τροποποίηση[4].
Σχετικά είναι και τα όσα αναφέρθηκαν στην Nesbit Law Group LLP v Acasta European Insurance Company Ltd [2018] EWCA Civ 268, παρ. 41 ως εξής:
«In essence, the court must, taking account of the overriding objective, balance the injustice to the party seeking to amend if it is refused permission, against the need for finality in litigation and the injustice to the other parties and other litigants, if the amendment is permitted. There is a heavy burden on the party seeking a late amendment to justify the lateness of the application and to show the strength of the new case and why justice requires him to be able to pursue it. These principles apply with even greater rigour to an amendment made after the trial and in the course of an appeal.”»
Ακόμα στην Αγγλία επιτρέπεται η εισαγωγή νέας βάσης αγωγής με την τροποποίηση αρκεί αυτή να προέρχεται από τα ίδια γεγονότα που αφορούσαν την αρχική Απαίτηση[5].
Ως προς το επιχείρημα για κατάχρηση διαδικασίας, έχει νομολογηθεί ότι δεν συνάδει με το πνεύμα του πρωταρχικού σκοπού η εισαγωγή επιχειρημάτων και ισχυρισμών γνωστών από την καταχώρηση της Απαίτησης[6]. Η επιδίωξη παράπλευρου σκοπού με την τροποποίηση αποτελεί κατάχρηση, παρά ταύτα δεν είναι πάντα εφικτό να διαπιστωθεί αυτό σε ενδιάμεσο στάδιο, πριν την εκδίκαση της υπόθεσης[7].
Εφαρμόζοντας τις ως άνω αρχές στην υπό εξέταση αίτηση αποφασίζεται ότι:
Α. Ναι μεν η καταχώρηση της Απαίτησης απέχει χρονικά περί τα δυόμιση έτη από την υποβολή της αίτησης, το στάδιο στο οποίο βρίσκεται η διαδικασία δεν είναι ιδιαίτερα προχωρημένο. Τα μέρη δεν έχουν ακόμη καταχωρήσει χρονοδιαγράμματα, δεν υπάρχει ημερομηνία ακρόασης και πέραν των δικογράφων έχουν καταχωρηθεί μόνο αποκαλύψεις εγγράφων. Συνεπώς δεν μπορεί να κριθεί η προκείμενη αίτηση ως πολύ καθυστερημένη. Ακόμα όμως και η όποια καθυστέρηση στην καταχώρηση δικαιολογήθηκε δεόντως. Για να εξασφαλίσουν τα έγγραφα που οδήγησαν στην προτεινόμενη τροποποίηση οι Αιτητές προέβησαν ακόμα και σε δικαστικές διαδικασίες. Απλή ανάγνωση του Τεκμηρίου 2, δε, της απόφασης με την οποία δόθηκαν τα έγγραφα που οι Ενάγοντες διεκδικούσα, δεικνύει ότι περιέχονταν σε αυτά συμβόλαια, λογιστικά βιβλία, βιβλία, τιμολόγια και άλλα και όχι απλώς τραπεζικούς λογαριασμούς και καταστάσεις ως η Καθ’ ης η αίτηση εν πολλοίς εισηγείται. Η ανάγνωση και λογιστική ανάλυση αυτών είναι λογικό να διήρκησε κάποιους μήνες, αν συνυπολογιστεί ότι μεσολάβησε και πρόβλημα υγείας της δικηγόρου της Αιτήτριας. Συνεπώς, αφενός δεν κρίνεται ότι η Αίτηση καταχωρήθηκε με ιδιαίτερη καθυστέρηση και αφετέρου η όποια καθυστέρηση έχει δικαιολογηθεί, μέσω της ένορκης δήλωσης Τταφουνά.
Β. Δεν διαπιστώνεται η όποια κατάχρηση εκ μέρους της Αιτήτριας. Ακόμα και στην Έκθεση Απαίτησης της αναφέρει ότι οι προηγούμενοι λογιστές τους κατακρατούν έγγραφα και καταχωρήθηκε αγωγή προς τούτο. Με τη λήψη των εν λόγω εγγράφων προέβησαν σε ανάλυση τους, ώστε να λάβουν ολοκληρωμένη εικόνα του τι υπηρεσίες παρείχε η Ενάγουσα και τις σχετικές χρεώσεις. Το αποτέλεσμα αυτής της ανάλυσης επιχειρούν να θέσουν ενώπιον του Δικαστηρίου, μέσω του δικογράφου της. Η αίτηση περιλαμβάνει και άλλα αιτητικά, όπως το ότι άλλη εταιρεία κλήθηκε για να επιδιορθώσει προβλήματα που είχαν δημιουργηθεί από την τον κατ’ ισχυρισμό παράνομο τερματισμό της σύμβασης από την Καθ’ ης η αίτηση. Εν πάση όμως περιπτώσει, ο κατακερματισμός της διαδικασίας με την καταχώρηση ξεχωριστής αίτησης για κάθε ζήτημα, θα κατασπαταλούσε δικαστικό χρόνο και θα επέφερε περαιτέρω έξοδα. Ούτε η αλλαγή κλίμακας κρίνεται τέτοιας σημασίας που να μην επιτρέπει την τροποποίηση Απαίτησης. Συνεπώς δεν παρατηρείται να καταχράστηκε με τον όποιο τρόπο τη διαδικασία η Αιτήτρια. Τέλος οφείλω να σημειώσω ότι σχολιασμός ή κρίση επί της μαρτυρίας στην οποία στηρίζεται η τροποποίηση, δεν χωρεί σε αυτό το πολύ πρώιμο και ενδιάμεσο στάδιο.
Γ. Παρά τα ως άνω συμφωνώ με την Καθ’ ης η αίτηση ότι με το Αιτητικό Δ επιχειρείται να τεθεί μαρτυρία στο δικόγραφο της Αιτήτριας. Συγκεκριμένα εκεί τίθενται διάφορα δεδομένα και υπολογισμοί που έγιναν από εμπειρογνώμονες, επιχειρώντας ουσιαστικά εισαγωγή της μαρτυρίας γνώμης, της έκθεσης των εμπειρογνωμόνων στην Έκθεση Απαίτησης. Η δικονομική απαίτηση ορίζει όπως καταχωρηθεί περιεκτική δήλωση των γεγονότων στα οποία ο ενάγων στηρίζει την απαίτησή του[8], ως ορθώς οι συνήγοροι της Καθ’ ης η αίτηση αναφέρουν στην αγόρευση τους. Η μαρτυρία δεν πρέπει να περιλαμβάνεται στη δικογραφία, η οποία πρέπει να εμπεριέχει μόνο τα ουσιώδη γεγονότα κατά τρόπο συνοπτικό[9]. Μάλιστα, αν παρεισφρήσει μαρτυρία στα δικόγραφα, αυτή θα πρέπει να διαγραφεί[10]. Επομένως το Αιτητικό Δ δεν μπορεί να εγκριθεί ως έχει. Παρά ταύτα η εισαγωγή του βασικού ισχυρισμού της εν λόγω παραγράφου φρονώ ότι θα πρέπει να επιτραπεί, ώστε να υφίσταται επί του δικογράφου και να δίδεται το βήμα προσκόμισης της σχετικής μαρτυρίας κατά την ακρόαση.
Στη βάση των ως άνω εκδίδονται διατάγματα ως τα Α, Β, Γ, Ε, Στ και Ζ της αίτησης. Ως προς το αιτητικό Δ εκδίδεται το εξής διάταγμα:
«Εκδίδεται διάταγμα τροποποίησης της Έκθεσης Απαίτησης και αντικατάστασης της παραγράφου 10 με την πιο κάτω παράγραφο:
«Έχοντας λάβει τα στοιχεία που κατακρατούνταν από την εταιρεία PLATINUMSERVE LTD (λογιστικό γραφείο) (στα πλαίσια της αγωγής αρ. 3313/2023), κατόπιν διατάγματος του Σεβαστού Δικαστηρίου, και έχοντας διεξέλθει με κόπο και κατόπιν μηνών δουλειάς των ελεγκτών της Ενάγουσας, των εγγράφων αυτών, προκύπτει ότι η Ενάγουσα προέβη σε αδικαιολόγητες καταβολές, οι οποίες υπερέβησαν το ορθώς οφειλόμενο κόστος κατά: €95.580 ως προς τις άδειες χρήσεως Microsoft και €32.280 ως προς τα συμβόλαια συντήρησης. Συνεπώς, η συνολική ζημία που υπέστη η Ενάγουσα ανέρχεται στο ποσό των €127.860, το οποίο και αιτείται να της καταβληθεί, εντόκως από της καταβολής εκάστης δαπάνης και μέχρι ολοσχερούς εξοφλήσεως.»
Ως προς τα έξοδα της αίτησης ο Κανονισμός 18.2 (1) (β) ορίζει ότι τα έξοδα αίτησης η οποία αμφισβητείται ακολουθούν συνήθως το αποτέλεσμα και βαρύνουν το μη επιτυχόντα διάδικο. Δεν κρίνεται ότι υπάρχει λόγος να μην ακολουθηθεί η πρόνοια του ως άνω Κανονισμού. Η μερική επιτυχίας ενός από τα αιτητικά, θα ληφθεί υπόψη στον υπολογισμό τον εξόδων. Το ποσό καθορίζεται στα €700 πλέον ΦΠΑ ως ο συνοπτικός υπολογισμός στον οποίο προέβη το Δικαστήριο (Βλ. Θεσμό 39.4 (1) (α) και 39.7). Λαμβάνεται επίσης υπόψη ότι οι διάδικοι δεν καταχώρησαν σχετικό κατάλογο ως ήταν καθήκον τους και ο Θεσμός 39.9 ορίζει.
Η Αιτήτρια οφείλει εντός 14 ημερών να καταχωρήσει το τροποποιημένο δικόγραφο[11] και να καταθέσει το αυξημένο ποσό των νενομισμένων τελών, αφού με την τροποποίηση αλλάζει και η κλίμακα σε €100.000 - €500.000. Ως ο Κανονισμός 18.4 των ΚΔΠ επιτρέπει, δίδονται οδηγίες όπως τυχόν τροποποιημένη Υπεράσπιση και Ανταπαίτηση καταχωρηθεί σε περαιτέρω 14 μέρες και τροποποιημένη Υπεράσπιση στην Ανταπαίτηση και Απάντηση στην Υπεράσπιση σε περαιτέρω 10 μέρες. Σε περαιτέρω 20 μέρες να καταχωρηθούν χρονοδιαγράμματα. Η υπόθεση ορίζεται για συνεδρία διαχείρισης την 14/5/2026, στις 8:30.
(Υπ.)………………………………
Α. Λουκά Ε.Δ.
Πιστό Αντίγραφο
Πρωτοκολλητής
[1] Brown and others v Innovatorone Plc and others [2011] EWHC 3221 (Comm), παρ. 14
[2] Colliver v Papworth and another [2021] EWHC 1450 (Ch)
[3] Ali v Hussain [2024] EWHC 3102 (Ch) παρ. 36
[4] Swain-Mason v Mills & Reeve [2011] EWCA Civ 14
[5] HMRC v Begum [2010] EWHC 1799 (Ch), [2011] BPIR 59 κσι Bank of Scotland plc v Watson and another [2013] EWCA Civ 6, (Transcript: Wordwave International Ltd (A Merrill Communications Company))
[6] Manchester Ship Canal Company Ltd v United Utilities Water Ltd [2019] EWHC 1495 (Ch) παρ. 170
[7] BGC Brokers LP v Tradition (UK) Ltd [2018] EWHC 3622 (QB) παρ 59–60
[8] Κανονισμός 16.5 (1) (α) των ΚΔΠ
[9] ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΕΙΣ Δ. Ν. ΦΑΚΟΝΤΗΣ ΛΤΔ v. ΔΗΜΟΥ ΓΕΡΟΣΚΗΠΟΥ, Πολιτική Έφεση Αρ.217/2016, 28/1/2025
[10] Παγκύπριος Ετ. Αρτοποιών Λτδ ν. Σαββίδη [1997] 1(Α) Α.Α.Δ. 685, 689 και ο.π.π.
[11] Κανονισμός 18.6 (3) των ΚΔΠ
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο