ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΚΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΛΕΥΚΩΣΙΑΣ
ΔΙΚΑΙΟΔΟΣΙΑ ΠΕΡΙΟΥΣΙΑΚΩΝ ΔΙΑΦΟΡΩΝ
Ενώπιον: Θ. Διάκου, Δ.
Αρ. Αίτησης: 93/2020
Μεταξύ:
Χ. Κ.
Αιτητής
-και-
Μ. Π.
Καθ’ ης η Αίτηση
Ημερομηνία: 9 Δεκεμβρίου 2025
ΕΜΦΑΝΙΣΕΙΣ:
Για τον Αιτητή: κ. Ανδρέας Γιαλελή για Kampouri Gialeli & Co LLC
Για την Καθ’ ης η αίτηση: κ. Μέλανη Π. Πογιατζή
ΑΠΟΦΑΣΗ
Στις 14/01/2022, εκδόθηκε από το Οικογενειακό Δικαστήριο Λευκωσίας στα πλαίσια της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτησης Περιουσιακών Διαφορών, η ακόλουθη εκ συμφώνου τελική απόφαση με την οποίαν επιλύονταν όλες οι μεταξύ των διαδίκων περιουσιακές διαφορές:
« 1. Απόφαση υπέρ του Αιτητή και εναντίον της Καθ’ ης η Αίτηση για το ποσό των €27.000.
2. Διάταγμα με το οποίο δηλώνεται και αναγνωρίζεται ότι ο Αιτητής είναι ο αποκλειστικός δικαιούχος του λογαριασμού με αρ. ΧΧΧΧΧΧΧ της ASTRO BANK LTD και δια του παρόντος παρέχεται το δικαίωμα και/ή η άδεια του Δικαστηρίου στον Αιτητή να προβεί μόνος του οποτεδήποτε ο ίδιος θελήσει σε πλήρη ανάληψη του οποιουδήποτε ποσού είναι κατατεθειμένο σήμερα στον εν λόγω λογαριασμό, ο οποίος ανοίχθηκε ως κοινός λογαριασμός των διαδίκων.
3. Διάταγμα με το οποίο ακυρώνεται το διάταγμα ημερομ. 15/9/21 το οποίο εκδόθηκε στην πιο πάνω με αριθμό και τίτλο αίτηση.
4. Περαιτέρω, κατέστη Κανόνας του Δικαστηρίου η δήλωση και/ή η ανάληψη της υποχρέωσης της Καθ’ ης η Αίτηση όπως καταθέσει επ’ ονόματι της θυγατέρας των διαδίκων Μ. Κ. το ποσό των €9.000 σε τραπεζικό λογαριασμό της Τράπεζας Κύπρου που θα ανοιχθεί από την Καθ’ ης η Αίτηση προς υλοποίηση της ανωτέρω υποχρέωσης της.»
Στις 09/08/2024, ο Αιτητής καταχώρισε στα πλαίσια της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτησης Περιουσιακών Διαφορών ενδιάμεση αίτηση, στο εξής καλούμενη «η επίδικη αίτηση», αιτούμενος:
«διάταγμα του σεβαστού Δικαστηρίου δια του οποίου να επιτρέπει την τροποποίηση της Αποφάσεως του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας ημερομηνίας 14/01/2022, στην υπό τον πιο πάνω αριθμό και τίτλο Αίτηση δια της προσθήκης πρόνοιας περί καταβολής νόμιμου τόκου από την ημερομηνία καταχώρισης της εν τίτλω Αιτήσεως μέχρι τελικής αποπληρωμής του χρέους.»
Η επίδικη αίτηση βασίζεται, μεταξύ άλλων, στους Περί Πολιτικής Δικονομίας Θεσμούς Δ.25 θ.θ.1 μέχρι και 6, στον Περί Δικαστηρίων Νόμο Ν.14/60 άρθρα 30, 33 και 43 καθώς επίσης στη συμφυή εξουσία και γενική πρακτική του Δικαστηρίου.
Η επίδικη αίτηση συνοδεύεται από ένορκη δήλωση του Αιτητή στην οποία αναφέρει ότι αιτείται διόρθωση της απόφασης ημερομηνίας 14/01/2022 καθότι ουδεμία συμφωνία περί μη καταβολής ή περίληψης τόκου επί της αποφάσεως έγινε μεταξύ των διαδίκων και ότι η απόφαση θα πρέπει να τροποποιηθεί ούτως ώστε να ταυτίζεται με την εν ισχύ νομοθεσία και νομολογία.
Η Καθ’ ης η Αίτηση, αντέδρασε στην επίδικη αίτηση καταχωρώντας γραπτή ειδοποίηση περί πρόθεσης ένστασης, προβάλλοντας 17 λόγους. Μεταξύ των λόγων ένστασης που πρόβαλε η Καθ’ ης η Αίτηση είναι η καθυστέρηση στην καταχώριση της αίτησης, ότι η αίτηση στηρίζεται επί λανθασμένης νομικής βάσης καθώς επίσης ότι η αιτούμενη τροποποίηση δεν αποτελεί και δεν μπορεί να θεωρηθεί γραφικό λάθος ή τυχαίο σφάλμα ή παράλειψη αφού η εκ συμφώνου απόφαση εκδόθηκε συνειδητά και μετά από σωρεία συζητήσεων και διαπραγματεύσεων μεταξύ των μερών.
Η ένσταση της Καθ’ ης η Αίτηση συνοδεύεται από ένορκη δήλωση της ίδιας. Άξιο αναφοράς είναι ότι στην ένορκη δήλωση της η Καθ’ ης η Αίτηση αποδέχεται τον ισχυρισμό του Αιτητή ότι κατά την έκδοση της εκ συμφώνου απόφασης δεν γινόταν καμία αναφορά για καταβολή τόκου, χωρίς όμως ως αναφέρει, να συμμερίζεται και να αποδέχεται ότι αυτό έγινε σε αντίθεση των προνοιών του αναφερόμενου εκ του Αιτητή νόμου.
Σημειώνεται ότι δεν ζητήθηκε από τα μέρη η αντεξέταση οποιουδήποτε εκ των ομνυόντων και ούτε καταχωρήθηκε οποιαδήποτε συμπληρωματική ένορκη δήλωση.
Ενόψει των πιο πάνω, η ακρόαση της αίτησης ολοκληρώθηκε με την κατάθεση εμπεριστατωμένων γραπτών αγορεύσεων από τους συνηγόρους των διαδίκων τις οποίες το Δικαστήριο μελέτησε με προσοχή και δεν κρίνεται αναγκαίο να τις επαναλάβει.
ΝΟΜΙΚΗ ΠΤΥΧΗ – ΕΥΡΗΜΑΤΑ
Σημειώνεται αρχικά ότι απόφαση εκ συμφώνου ενέχει τις ίδιες συνέπειες και υποδηλώνει τα ίδια πράγματα, ως εάν να ήταν αποτέλεσμα δικαστικής κρίσης (βλ. Εταιρεία «Ο Φιλελεύθερος Λτδ» και Άλλων ν Σοφοκλέους (2003) 1(Α) ΑΑΔ 549, 556).
Αναφορικά με την επίδικη αίτηση, σχετικές νομοθετικές πρόνοιες είναι αυτές του άρθρου 33 (1) και (2) του Περί Δικαστηρίων Νόμου Ν.14/60, στις οποίες αναφέρονται τα πιο κάτω:
«33.-(1) Καθ' oιαvδήπoτε εvώπιov oιoυδήπoτε δικαστηρίoυ διαδικασίαv, διά τηv είσπραξιv oιoυδήπoτε χρέoυς διά τo oπoίov τόκoς είvαι πληρωτέoς είτε δυvάμει συμφωvίας ή άλλως ως διά vόμoυ πρoβλέπεται, τo δικαστήριov θα επιδικάζη τόκov συμφώvως πρoς τo συμφωvηθέv ή άλλως διά vόμoυ πρoβλεπόμεvov επιτόκιov, διά τηv περίoδov τηv αρχoμέvηv από της ημέρας καθ' ηv τoιoύτoς τόκoς κατέστη απαιτητός μέχρι τελικής απoπληρωμής:
Νoείται ότι τo τoιoύτov επιτόκιov δεv θα υπερβαίvη τo αvώτατov όριov τoυ εκάστoτε υπό τoυ vόμoυ επιτρεπoμέvoυ επιτoκίoυ.
(2) Εκάστη απόφασις, περιλαμβαvoμέvoυ τoυ μέρoυς αυτής τo oπoίov αφoρά εις τα δικηγoρικά έξoδα, εκτός εάv άλλη πρόβλεψις εγέvετo εv τη απoφάσει δυvάμει τoυ εδαφίoυ (1), θα φέρει, τηρουμένων των διατάξεων του εδαφίου (4), τόκο προς 5,5% ετησίως από τηv ημερoμηvία καταχώρισης της αγωγής ή εv σχέσει με εκκρεμoύσες αγωγές, από τηv ημερoμηvία έvαρξης της ισχύoς του περί Δικαστηρίων (Τροποποιητικού) (Αρ. 2) Νόμου του 2008, μέχρι τελικής απoπληρωμής τoυ χρέoυς:
Νoείται ότι τo Δικαστήριo δύvαται, όταv συvτρέχoυv λόγoι, vα επιδικάσει τόκo-
(α) Σε oλόκληρo τo επιδικαζόμεvo με τηv απόφαση πoσό, για μέρoς μόvo της περιόδoυ μεταξύ της ημερoμηvίας καταχώρισης της αγωγής και της ημερoμηvίας έκδoσης της απόφασης ή
(β) σε μέρoς μόvo τoυ επιδικαζόμεvoυ με τηv απόφαση πoσoύ, για oλόκληρη ή μέρoς μόvo της περιόδoυ μεταξύ της ημερoμηvίας καταχώρισης της αγωγής και της ημερoμηvίας έκδoσης της απόφασης...»
Σύμφωνα λοιπόν με το λεκτικό του Άρθρου 33(2) ο τόκος τίθεται επί εκάστης αποφάσεως «...εκτός εάν άλλη πρόβλεψη εγένετο εν τη αποφάσει δυνάμει του εδαφίου(1)...».
Αναφορικά με το πότε αρχίζει να φέρει τόκο μια απόφαση, είναι ξεκάθαρο και πάλι από το λεκτικό του Άρθρου 33(2) ότι εάν δεν γίνεται άλλη πρόβλεψη στην απόφαση, τότε η απόφαση θα φέρει νόμιμο τόκο από την ημερομηνία καταχώρισης της αγωγής.
Ως επιβεβαιώθηκε στην υπόθεση Σάββας Παύλου ν. Αδελφοί Λανίτη Δημόσια Λτδ (2011) 1 ΑΑΔ 532, η συμπερίληψη τόκου σε συνταχθείσα απόφαση είναι φυσιολογική απόρροια της εφαρμογής των προνοιών του Άρθρου 33(2).
Ως λέχθηκε περαιτέρω στην υπόθεση Λαζάρου Θεόδωρος v. Νέμεσις Εργοληπτική Δημόσια Εταιρεία Λτδ και άλλου (2012) 1 ΑΑΔ 1101 ο τόκος επί των ποσών των αποφάσεων αυτόματα τοποθετείται επί του συνταγμένου κειμένου της απόφασης από το Πρωτοκολλητείο, εκτός εάν άλλως αποφασίσει το Δικαστήριο.
Εκείνο το οποίο προκύπτει από τα ανωτέρω είναι ότι η επιβολή τόκου σε απόφαση δια την είσπραξη χρέους είναι αυτόματη εκτός και εάν τα μέρη δηλώσουν διαφορετικά ή το δικαστήριο αποφασίσει διαφορετικά.
Από τα πρακτικά της παρούσας διαδικασίας τα οποία βρίσκονται εντός του φακέλου της υπόθεσης δεν προκύπτει καμία τέτοια πρόθεση, δήλωση ή απόφαση.
Εάν πρόθεση των διαδίκων ήταν να μην περιληφθεί στην απόφαση ο νόμιμος τόκος, το ελάχιστο που θα αναμενόταν, θα ήταν οι διάδικοι να καθιστούσαν γνωστή και ξεκάθαρη τη βούληση τους στο Δικαστήριο ώστε τούτο, με το λεκτικό που θα χρησιμοποιούσε, να απέδιδε πιστά τα αμοιβαίως επιθυμούμενα (βλ. Παύλου ν Αδελφοί Λανίτη Δημόσια Λτδ (2011) 1(Α) ΑΑΔ 532, 540).
Σύμφωνα δε με τη Δ.25 θ.6 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας, η οποία είχε ισχύ κατά τον ουσιώδη χρόνο:
«Γραφικά λάθη σε δικόγραφα, αποφάσεις ή διατάγματα, ή λάθη που προκύπτουν σ' αυτά από οποιοδήποτε τυχαίο σφάλμα ή παράλειψη, μπορούν σε οποιοδήποτε χρόνο να διορθωθούν ανάλογα με τη φύση και έκταση του λάθους από το Δικαστήριο κατόπιν αίτησης, γραπτής ή προφορικής, χωρίς δικαίωμα έφεσης.”
Στην Αγγλική Δικαστηριακή Πρακτική του 1956, στη σελ. 465, κάτω από τον τίτλο "Application of Rule", εντοπίζονται και τα ακόλουθα σε σχέση με τις πρόνοιες του Ο.28 r.11, οι οποίες θα πρέπει να σημειωθεί είναι πανομοιότυπες με τις πρόνοιες της αντίστοιχης Δ.25 θ.6 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας:
«This Rule only applies in cases where there is a clerical mistake in judgment or order or an error arising from an accidental slip or omission. Apart from the Rule, the Court has an inherent power to vary its own orders so as to carry out its own meaning and to make its meaning plain.... The error or omission must be an error in expressing the manifest intention of the Court; the Court cannot correct a mistake of its own in law or otherwise, even though apparent on the face of the order......If the order as drawn correctly expresses the intention, it cannot be corrected under this Rule or the inherent jurisdiction, even if the decision of the Court is procured by fraud or misrepresentation.....»
Σχετική με τη διόρθωση λαθών σε δικαστικές αποφάσεις, την Δ.25 θ.6 των Θεσμών Πολιτικής Δικονομίας καθώς και τη σύμφυτη εξουσία του Δικαστηρίου για τη διόρθωση λαθών σε δικαστικές αποφάσεις, είναι επίσης η απόφαση του Ανώτατου Δικαστηρίου στην υπόθεση Σιβιτανίδης ν. Χαραλάμπους (1993) 1 ΑΑΔ 179 όπου λέχθηκε ότι:
«Η εξουσία για διόρθωση απόφασης από το ίδιο το δικαστήριο που την εξέδωσε, περιορίζεται σε γραμματικά λάθη και παραλείψεις και έχει ως αντικείμενο την προσαρμογή ατελούς κειμένου στην έκδηλη κατά τα άλλα πρόθεση του δικαστηρίου».
Σημειώνεται επίσης ότι γραμματικό λάθος είναι λάθος στη διατύπωση και όχι στον προσδιορισμό της ουσίας της πρότασης. Γραμματικά λάθη προκύπτουν οποτεδήποτε το Δικαστήριο παραλείπει ή αποτυγχάνει να δώσει σωστή λεκτική έκφραση στις εμφανείς προθέσεις του (βλ. Koumi v. Republic (1987) 3 C.L.R. 1519 και Ε. Φιλίππου Λτδ. ν. Compass Insurance (1989) 1 A.A.Δ (Ε) 664).
Όπως επίσης λέχθηκε στην υπόθεση Λαζάρου Θεόδωρος ν. Νέμεσις Εργοληπτική Δημόσια Εταιρεία Λτδ και άλλου (2012) 1 ΑΑΔ 1101:
«Υπάρχει πάντοτε η σύμφυτη εξουσία του Δικαστηρίου να τροποποιεί τις αποφάσεις ή τα διατάγματα του ώστε να μεταφερθεί ορθά το μήνυμα τους ή να τα αποσαφηνίσει. Όπως αναφέρεται επί λέξει στη σελ. 633 του Annual Practice 1958, όπου στα πλαίσια του σχολιασμού του O.28 r.11, εξηγείται και η σύμφυτη εξουσία του Δικαστηρίου:
Apart from the Rule, Court has an inherent power to vary its own orders so as to carry out its own meaning and to make its meaning plain.... (Lawrie v. Lees, 7 App. Cas. Pp. 34, 35; Milson v. Carter [1893] A.C. 640; Kay v. Lovell, [1941] Ch. 420); City Housing Trust, [1942] Ch. 262. Where an error of that kind has been committed it is always within the competency of the Court, if nothing has intervened which would render it inexpedient or inequitable to do so, to correct the record in order to bring it into harmony with the order which the Judge obviously meant to pronounce.»»
Στην προκειμένη περίπτωση και ενόψει των ανωτέρω, της σχετικής νομοθεσίας και νομολογίας και κυρίως του ότι δεν εκφράστηκε στα πρακτικά της διαδικασίας η πρόθεση των μερών ή η απόφαση του Δικαστηρίου περί μη καταβολής ή περίληψης νόμιμου τόκου στην δικαστική απόφαση, το Δικαστήριο κρίνει ότι πρέπει να ασκήσει τη διακριτική του ευχέρεια υπέρ της αιτούμενης τροποποίησης ούτως ώστε να προστεθεί στην απόφαση ημερομηνίας 14/01/2022 πρόνοια περί καταβολής νόμιμου τόκου επί των επιδικασθέντων ποσών, ούτως ώστε η δικαστική απόφαση να προσαρμοστεί στην έκδηλη κατά τα άλλα πρόθεση του δικαστηρίου.
Υπό το φως των όσων έχουν αναφερθεί πιο πάνω, η επίδικη αίτηση επιτυγχάνει.
Εκδίδεται διάταγμα δια του οποίου επιτρέπεται η τροποποίηση της αποφάσεως του Οικογενειακού Δικαστηρίου Λευκωσίας, ημερομηνίας 14/01/2022, που εξεδόθη στα πλαίσια της υπό τον ως άνω αριθμό και τίτλο αίτησης περιουσιακών διαφορών, ούτως ώστε να προστεθεί πρόνοια με την οποία τα επιδικασθέντα ποσά να φέρουν τον εκάστοτε νόμιμο τόκο μέχρι εξόφλησης τους.
Όλες οι υπόλοιπες πρόνοιες της απόφασης ημερομηνίας 14/01/2022 παραμένουν ως έχουν.
Ως προς τα έξοδα της αίτησης, μη έχοντας λόγο να παρεκκλίνω από τον κανόνα που θέλει αυτά να ακολουθούν το αποτέλεσμα της διαδικασίας, επιδικάζονται υπέρ του Αιτητή και εις βάρος της Καθ' ης η αίτηση, ως αυτά θα υπολογιστούν από τον Πρωτοκολλητή και εγκριθούν από το Δικαστήριο, πλέον τον εκάστοτε νόμιμο τόκο από σήμερα μέχρι εξόφλησης.
(Υπ.)………………………..
Θ. Διάκου Δ.
Πιστόν Αντίγραφο
Πρωτοκολλητής
cylaw.org: Από το ΚΙΝOΠ/CyLii για τον Παγκύπριο Δικηγορικό Σύλλογο