Σύνδεσμος απόφασης
Απόφαση 853 / 2025    (Β2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 853/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Β2' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αριστείδη Βαγγελάτο, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Νίκη Κατσιαούνη, Μαρία Γιαννακοπούλου, Απόστολο Φωτόπουλο και Γεώργιο Μικρούδη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.
Συνεδρίασε δημόσια στο Κατάστημά του, στις 11 Μαρτίου 2025, με την παρουσία και της Γραμματέως Α. Α., για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "ΑΡΙΣΤΟΤΕΛΕΙΟ ΠΑΝΕΠΙΣΤΗΜΙΟ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗΣ", ως οιονοί καθολικού διαδόχου του Νομικού Προσώπου Δημοσίου Δικαίου με την επωνυμία "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη" του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης, που εδρεύει στην Θεσσαλονίκη και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιό του Νικόλαο Παπαντίνα, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., ο oποίος κατέθεσε προτάσεις.
Του αναιρεσιβλήτου: Α. Π. του Α., κατοίκου ... Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Αντώνιο Γεωργίου, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 του Κ.Πολ.Δ., ο oποίος κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-12-2021 αγωγή του ήδη αναιρεσιβλήτου, που κατατέθηκε στο Ειρηνοδικείο Θεσσαλονίκης. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 176/2022 του ίδιου Δικαστηρίου και 9170/2023 του Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον νομικό πρόσωπο με την από 28-5-2024 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Σύμφωνα με το άρθρο 296 Ν. 4957/2022 με τίτλο "Συγχώνευση Απορρόφηση Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου από Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα και δη με την παρ. 3 αυτού: Τα Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης", με έδρα τη Θεσσαλονίκη, το οποίο ιδρύθηκε με την παρ. 4 του άρθρου 12 του ν.δ. 3974 της 4ης/7ης.9.1959 (Α' 188) και διέπεται από το π.δ. 207/2005 (Α' 251), το "Ταμείο Διοίκησης και Διαχείρισης Αγροκτήματος Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης", ... και το "Ταμείο Διοίκησης και Διαχείρισης Πανεπιστημιακών Δασών του Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης".. , καταργούνται την 31.12.2022 ως αυτοτελή νομικά πρόσωπα και συγχωνεύονται απορροφώνται από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.). Επίσης σύμφωνα με το άρθρο 82παρ. 1 Ν. 5021/2023 με τίτλο "Συγχώνευση Απορρόφηση Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης -Τροποποίηση άρθρου 296 ν. 4957/2022" " Στο άρθρο 296 του ν. 4957/2022 (Α' 141), περί της συγχώνευσης απορρόφησης Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου από Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα, επέρχονται λεκτικές βελτιώσεις, καθώς και οι ακόλουθες τροποποιήσεις: α) .. β).. και γ) προστίθεται παρ. 10 και το άρθρο 296 διαμορφώνεται ως εξής: "Άρθρο 296 Συγχώνευση Απορρόφηση Νομικών Προσώπων Δημοσίου Δικαίου από Ανώτατα Εκπαιδευτικά Ιδρύματα". ...10. Τα Ν.Π.Δ.Δ. με την επωνυμία "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης", με έδρα τη Θεσσαλονίκη, το οποίο ιδρύθηκε με την παρ. 4 του άρθρου 12 του ν.δ. 3974 της 4ης/7ης.9.1959 (Α' 188) και διέπεται από το π.δ. 207/2005 (Α' 251), ... καταργούνται την 30ή.6.2023 ως αυτοτελή νομικά πρόσωπα και συγχωνεύονται απορροφώνται από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.), το οποίο υπεισέρχεται αυτοδικαίως και χωρίς άλλη διατύπωση σε όλα τα ενοχικά και εμπράγματα δικαιώματα και σε όλες τις υποχρεώσεις τους, ως οιονεί καθολικός διάδοχος αυτών, χωρίς την καταβολή φόρου, τέλους ή άλλου δικαιώματος υπέρ του Δημοσίου ή των Ο.Τ.Α. ή άλλων νομικών προσώπων, τηρουμένων των διατυπώσεων δημοσιότητας για τα ακίνητα. Εκκρεμείς δίκες με διάδικο τα καταργούμενα νομικά πρόσωπα συνεχίζονται από το Α.Π.Θ. χωρίς διακοπή της δίκης".
Με την κρινομένη από 28-5-2024 αίτηση αναιρέσεως (12338/978/2024) προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων εκδοθείσα 9170/2023 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 31-12-2021 αγωγή του ενάγοντος, ήδη αναιρεσιβλήτου, κατά του ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη ΑΠΘ", ενώπιον του Ειρηνοδικείου Θεσσαλονίκης, για αξίωση προσωπικής διαφοράς, με βάση τη διάταξη του άρθρου 2 παρ. 5 Ν. 4440/2016, επικουρικώς δε και κατά τις διατάξεις των άρθρων 105, 106 ΕισΝΑΚ. Εξεδόθη σχετικώς (αντιμωλία και κατά τη διαδικασία του άρθρου 614 παρ. 3 ΚΠολΔ) η 176/2022 οριστική απόφαση του παραπάνω Ειρηνοδικείου, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η παραπάνω αγωγή ως ουσία βάσιμη, για ποσό 4.658,52 ευρώ. Κατά της πρωτόδικης αποφάσεως το εναγόμενο - εκκαλούν ΝΠΔΔ άσκησε ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης την από 14-9-2022 έφεση, επί της οποίας εξεδόθη η προσβαλλομένη τελεσίδικη απόφαση, η οποία εδέχθη την έφεση από τυπικής απόψεως αλλά απέρριψε αυτή ως ουσιαστικά αβάσιμη. Ήδη με την κρινομένη αίτηση το εδώ αναιρεσείον, ως οιονεί καθολικός διάδοχος (κατά τα προεκτεθέντα) του αρχικώς εναγομένου - εκκαλούντος ΝΠΔΔ "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη ΑΠΘ" αιτείται την αναίρεση της προσβαλλομένης αποφάσεως. Η παραπάνω αίτηση, η οποία κατατέθηκε στη Γραμματεία του εκδόσαντος την προσβαλλόμενη απόφαση Δικαστηρίου στις 29-5-2024, έχει ασκηθεί νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 552, 553 παρ. 1 περ. β', 556 παρ. 1, 558, 564 παρ. 3 και 566 παρ. 1 ΚΠολΔ), παρά τα αντίθετα υποστηριζόμενα από τον αναιρεσίβλητο. Ειδικότερα ο τελευταίος επικαλείται και προσκομίζει, προς απόδειξη του εκπροθέσμου, την ...-2023 έκθεση επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή του Εφετείου Θεσσαλονίκης Ι. Τ. Όπως όμως προκύπτει από αυτήν (έκθεση) η παραπάνω τελεσίδικη απόφαση επεδόθη στο (αρχικώς διάδικο) ΝΠΔΔ με την επωνυμία "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη ΑΠΘ", το οποίο όμως κατά το χρόνο επιδόσεως της αποφάσεως (30-8-2023), είχε ήδη, σύμφωνα με τις προπαρατεθείσες διατάξεις, καταργηθεί από 30.6.2023 ως αυτοτελές νομικό πρόσωπο και συγχωνευθεί - απορροφηθεί από το εδώ αναιρεσείον ΝΠΔΔ "Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης. Ήτοι εν προκειμένω η επίδοση εγένετο σε ανύπαρκτο νομικό πρόσωπο. Επομένως, αφού κατά τον χρόνο επιδόσεως της εν λόγω αποφάσεως, το ΝΠΔΔ Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη ΑΠΘ" είχε ήδη καταργηθεί και οιονεί καθολικός διάδοχος αυτού είχε κατά τα ανωτέρω καταστεί το "Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (στο οποίο έπρεπε να επιδοθεί η προσβαλλομένη απόφαση), δεν άρχισε η γνησία προθεσμία των τριάντα ημερών προς άσκηση εφέσεως κατ' αρθ. 564 παρ. 1 ΚΠολΔ (ΑΕΔ 5/2019), αλλά ούτε η αντίστοιχη διετής καταχρηστική κατ' άρθρον 564 παρ. 3 ΚΠολΔ (ΑΠ 734/2023, 796/2022, ΑΠ 306/2020), η οποία άλλωστε κατά το χρόνο ασκήσεως της υπό κρίση αναιρέσεως (29-5-2024), δεν είχε παρέλθει, διότι η προσβαλλομένη εξεδόθη στις 5-7-2023. Τα ανωτέρω δεν αναιρούνται εκ του γεγονότος ότι ο αναιρεσίβλητος είχε γνωστοποιήσει με απλές αιτήσεις του (στις 28-9-23, 6-11-23) στις αρμόδιες διοικητικές υπηρεσίες (τμήμα μισθοδοσίας) την ύπαρξη της ως άνω αποφάσεως, αφού οι αιτήσεις αυτές (που αποσκοπούσαν στην εκταμίευση του τελεσιδίκως επιδικασθέντος ποσού) δεν αναπληρώνουν την έλλειψη νόμιμης επιδόσεως (πρβλ. ΑΠ 478/2024, ΑΠ 75/2019). Η δε απαγόρευση της καταχρηστικής άσκησης δικαιώματος είναι παραδεκτή μόνο για δικαίωμα, που απορρέει από διατάξεις ουσιαστικού νόμου και όχι από αντίστοιχες αμιγώς δικονομικές (ΑΠ 989/2022, ΑΠ 209/2017, ΑΠ 1003/2008). Επομένως ο με τις προτάσεις του αναιρεσιβλήτου προβαλλόμενος σχετικός ισχυρισμός, ότι η υπό κρίση αίτηση αναιρέσεως ασκείται καταχρηστικώς, είναι απαράδεκτος και πρέπει να απορριφθεί.
Στον ν. 4354/2015 "Διαχείριση των μη εξυπηρετούμενων δανείων, μισθολογικές διατάξεις κλπ" (ΦΕΚ Α' 176), με ημερομηνία ισχύος από 1.1.2016, ορίζεται στο άρθρο 7: "1. Στις διατάξεις του παρόντος υπάγονται οι μόνιμοι και δόκιμοι πολιτικοί δημόσιοι υπάλληλοι, καθώς και οι υπάλληλοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου και ορισμένου χρόνου: ... ζ) των Δημοσίων Επιχειρήσεων, Οργανισμών και Ανώνυμων Εταιρειών (Δ.Ε.Κ.Ο.), που υπάγονται στο πεδίο εφαρμογής των διατάξεων του ΚεφαλαίουΑ'του ν. 3429/2005, η) [...]". Επίσης στο άρθρο 23 (ορίζεται ότι) "1. Οι υπάλληλοι που αποσπώνται ή μετακινούνται από το φορέα τους σε άλλο φορέα λαμβάνουν τις μηνιαίες τακτικές αποδοχές της οργανικής τους θέσης σύμφωνα με τις προϋποθέσεις χορήγησης τους. Στο άρθρο 27: "1. Σε περίπτωση που από τις ρυθμίσεις των διατάξεων του νόμου αυτού προκύπτουν βασικός μισθός ή τακτικές μηνιαίες αποδοχές χαμηλότερες από αυτές που δικαιούνταν ο υπάλληλος στις 31.12.2015, η διαφορά διατηρείται ως προσωπική. Για τον υπολογισμό της προσωπικής διαφοράς δεν λαμβάνεται υπόψη η οικογενειακή παροχή και το επίδομαθέσης ευθύνης...4. Σε περίπτωση μετάταξης ή μεταφοράς υπαλλήλου σε άλλο φορέα, η προσωπική διαφορά του παρόντος άρθρου παύει να καταβάλλεται. Εξαίρεση αποτελεί μόνο η υποχρεωτική μετάταξη ή μεταφορά του υπαλλήλου σε άλλο φορέα, λόγω συνολικής ή μερικής μεταφοράς ή κατάργησης της Υπηρεσίας του ή στο πλαίσιο κινητικότητας των υπαλλήλων, όπως αυτή καθορίζεται με κοινή απόφαση του Υπουργού Εσωτερικών και Διοικητικής Ανασυγκρότησης και Οικονομικών, οπότε η εν λόγω προσωπική διαφορά εξακολουθεί να καταβάλλεται, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παράγραφο 1. Περαιτέρω στον ν. 4440/2016 "Ενιαίο Σύστημα Κινητικότητας στη Δημόσια Διοίκηση κλπ" (ΦΕΚ Α' 224), με έναρξη ισχύος, κατά το άρθρο 49, από τη δημοσίευση στην Εφημερίδα της Κυβερνήσεως (2-12-2016), ορίζεται στο άρθρο κλπ. 2: " [...] 5. Στο πλαίσιο εφαρμογής του ΕΣΚ (Ενιαίου Συστήματος Κινητικότητας), οι προκηρυσσόμενες θέσεις καλύπτονται με ενιαίο τρόπο, ανεξαρτήτως εάν οι υπάλληλοι είναι μόνιμοι ή απασχολούμενοι με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου. Σε κάθε περίπτωση η μετάταξη διενεργείται με την ίδια σχέση εργασίας. Οι μετατασσόμενοι διατηρούν το ίδιο ασφαλιστικό και συνταξιοδοτικό καθεστώς, καθώς και τυχόν προσωπική διαφορά στις αποδοχές τους.". Στο άρθρο 3: "1. Στο ΕΣΚ υπάγονται οι πολιτικοί διοικητικοί υπάλληλοι, μόνιμοι και με σχέση εργασίας ιδιωτικού δικαίου αορίστου χρόνου, που υπηρετούν σε υπηρεσίες, κεντρικές και περιφερειακές, του Δημοσίου, των Ανεξάρτητων Αρχών, των Ο.Τ.Α. α" και β" βαθμού και των Ν.Π.Δ.Δ., καθώς και των Ν.Π.Ι.Δ., εφόσον ανήκουν στη Γενική Κυβέρνηση όπως εκάστοτε οριοθετείται από την Ελληνική Στατιστική Αρχή στο Μητρώο Φορέων Γενικής Κυβέρνησης. [...]". Στο άρθρο 18, όπως η παράγραφος 1 αυτού αντικαταστάθηκε αρχικά με το άρθρο 38 παρ. 2 ν. 4456/2017 (Α' 24), ακολούθως με το άρθρο 27 παρ. 3 του ν. 4465/2017 (Α' 47) και στη συνέχεια με το άρθρο 100 παρ. 2 του ν. 4472/2017 (Α' 74), ότι: "1. Μετατάξεις για τις οποίες εκδίδεται ανακοίνωση - πρόσκληση ή υποβάλλεται αίτηση του υπαλλήλου μέχρι και 31.7.2017, δύνανται να ολοκληρωθούν σύμφωνα με τις διατάξεις που ίσχυαν κατά τις 2.12.2016. 2. Τακτικοί υπάλληλοι δημοσίων υπηρεσιών, Ν.Π.Δ.Δ., ΟΤΑ α' και β" βαθμού και Ν.Π.Ι.Δ. που ανήκουν στη Γενική Κυβέρνηση, οι οποίοι κατά τις 2.12.2016 είναι αποσπασμένοι με γενικές ή ειδικές διατάξεις, σε άλλες δημόσιες υπηρεσίες, Ν.Π.Δ.Δ., ΟΤΑ α' και β' βαθμού και Ν.Π.Ι.Δ., επιτρέπεται να μεταταχθούν με αίτηση τους στην υπηρεσία που είναι αποσπασμένοι, μετά από γνώμη του υπηρεσιακού συμβουλίου της υπηρεσίας υποδοχής, εφόσον αυτό υφίσταται. Η μετάταξη διενεργείται σε κενή θέση κλάδου της ίδιας ή ανώτερης κατηγορίας και εάν δεν υπάρχει, με μεταφορά της θέσης που κατέχει ο υπάλληλος, με την ίδια σχέση εργασίας και διατήρηση της τυχόν προσωπικής διαφοράς στις αποδοχές. Η αίτηση υποβάλλεται έως τις 15.3.2017 και η μετάταξη γίνεται με απόφαση των οικείων Υπουργών, σύμφωνα με τα οριζόμενα στην παρ. 1 του άρθρου 68 του ν. 4002/2011 (Α' 180). [...]" και στο άρθρο 19 ότι: "1. Κάθε γενική ή ειδική διάταξη για τη διενέργεια απόσπασης ή μετάταξης που αντίκειται στις διαδικασίες, τους όρους και τις προϋποθέσεις που θέτει το ΕΣΚ καταργείται, με την επιφύλαξη του άρθρου 18, με εξαίρεση [τις εξής] ειδικές διατάξεις για τις αποσπάσεις..." Κατά τη διάταξη του άρθρου 560 παρ. 1 εδ. α' του ΚΠολΔ αναίρεση κατά αποφάσεων ειρηνοδικείων, καθώς και κατά αποφάσεων πρωτοδικείων που εκδίδονται σε εφέσεις κατά των αποφάσεων των ειρηνοδικείων επιτρέπεται μόνο αν παραβιάσθηκε κανόνας του ουσιαστικού δικαίου, στον οποίο περιλαμβάνονται και οι ερμηνευτικοί κανόνες των δικαιοπραξιών, αδιάφορο αν πρόκειται για νόμο ή έθιμο ελληνικό ή ξένο, εσωτερικού ή διεθνούς δικαίου. Ο κανόνας δικαίου παραβιάζεται αν δεν εφαρμοσθεί, ενώ συνέτρεχαν οι πραγματικές προϋποθέσεις για την εφαρμογή του, ή εάν εφαρμοσθεί, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις αυτές, καθώς και εάν εφαρμοσθεί εσφαλμένα, η δε παραβίαση εκδηλώνεται είτε ως ψευδής ερμηνεία του κανόνα δικαίου, δηλαδή όταν το δικαστήριο της ουσίας προσέδωσε σε αυτόν έννοια διαφορετική από την αληθινή, είτε ως κακή εφαρμογή, ήτοι εσφαλμένη υπαγωγή σ' αυτόν των περιστατικών της ατομικής περίπτωσης που καταλήγει σε εσφαλμένο συμπέρασμα με τη μορφή του διατακτικού (ΟλΑΠ 3/2020, ΑΠ 937/2022).
Εν προκειμένω από την παραδεκτή επισκόπηση της προσβαλλομένης αποφάσεως (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) προκύπτει ότι το δευτεροβάθμιο δικαστήριο διέλαβε τις παρακάτω παραδοχές, που συνάπτονται με τις αποδιδόμενες στον αναιρετικό λόγο πλημμέλειες εκ του αρ. 1 και 6 του άρθρου 560 ΚπολΔ: "Ο ενάγων προσελήφθη στις 20-9-1999 από την εταιρία με την επωνυμία "ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ Α.Ε.", με σύμβαση εργασίας αορίστου χρόνου, προκειμένου να καλύψει την θέση Υπαλλήλου Προϋπολογισμού στη Διεύθυνση Διοικητικών και Οικονομικών Υπηρεσιών, με συμβατικό μηναίο μισθό 309.225 δραχμών, ενώ ακολούθως, σύμφωνα με τις διατάξεις του Νόμου 4354/2015 και την απόφαση υπ' αρ. ...-2016 του Δ.Σ. της εν λόγω εταιρίας, κατατάχθηκε από 01/01/2016 στο 14ο μισθολογικό κλιμάκιο της εκπαιδευτικής του κατηγορίας (ΠΕ Διοικητικού Οικονομικού), με πλεονάζοντα χρόνο 0 έτη, 5 μήνες και 18 ημέρες. Ακολούθως, κατόπιν της με αριθμό ...-2016 ανακοίνωσης πρόσκλησης εκδήλωσης ενδιαφέροντος για κάλυψη θέσεων με μετάταξη υπαλλήλων στην Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη Α.Π.Θ ο ίδιος υπέβαλε τη με αριθμό ...-2016 αίτηση υποψηφιότητας για την μετάταξη του στο εναγόμενο Ν.Π.Δ.Δ. Ακολούθως, δυνάμει της υπ' αριθμ. ...-2019 Κοινής Απόφασης των Υπουργών Παιδείας, Έρευνας και Θρησκευμάτων και Υποδομών και Μεταφορών μετατάχθηκε στο εναγόμενο Ν.Π.Δ.Δ. από την εταιρία ανήκουσα στο δημόσιο με την επωνυμία "ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ ΑΕ", σε κενή οργανική θέση, με το βαθμό και το μισθολογικό κλιμάκιο που κατείχε έως τότε. Ο ίδιος δε παρουσιάστηκε την 31η-05-2019 στο εναγόμενο προς ανάληψη υπηρεσίας (Βλ. σχετ. το υπ' αριθμ. ...-2019 πρωτόκολλο ανάληψης υπηρεσίας), ενώ σύμφωνα με τη με αριθμό ...-2019 διαπιστωτική πράξη του εναγόμενου κατατάχθηκε στο 15° μισθολογικό κλιμάκιο, με πλεονάζοντα χρόνο μηδέν έτη, μηδέν μήνες και μηδέν ημέρες. Παρά ταύτα, ο ενάγων ως υπάλληλος της "ΕΓΝΑΤΙΑ ΟΔΟΣ ΑΕ" λάμβανε συνολικές αποδοχές, καταταγμένος στο 14° ΜΚ της ειδικότητας του (ΠΕ), εκ ποσού 2.185,42 Ευρώ, αναλυόμενες σε βασικά μισθό 1.859 Ευρώ, επίδομα τέκνου ποσού 120 Ευρώ και προσωπική διαφορά του άρθρου 27§1 του ν.4354/2015 με βάση τις αποδοχές του την 31/12/2015 (διατήρηση της αναστολής αρθ. 29 §2 ν.4024/2011) ποσού 206,42 Ευρώ, ενώ στην υπηρεσία προορισμού, ήτοι στο εναγόμενο, κατά την υπ' αρ. ... 2019 διαπιστωτική πράξη του Προέδρου του κατατάχθηκε από 15/7/2019 στο 15° ΜΚ, που αντιστοιχεί σε βασικό μισθό κατά την εγκύκλιο ...-2016 Υπουργού Οικονομικών ποσού 1,918 Ευρώ.
Συνεπώς, η προσωπική διαφορά που δικαιούταν κατά το άρθρο 27§1 ν.4354/2015 ανέρχεται σε ποσό 206,42 Ευρώ για τον μήνα Ιούνιο και το ήμισυ του μήνα Ιουλίου του έτους 2019, συνολικά δε ποσό 309,63 Ευρώ, ενώ από 15-7-2019 κατατασσόμενος σε ανώτερο κλιμάκιο με βασικό μισθό 1.918 Ευρώ δικαιούταν προσωπική διάφορα 147.42 Ευρώ (1859 Ευρώ + 206,42 Ευρώ= 2.065.42 Ευρώ - 1918 Ευρώ - 147,42 Ευρώ), αφού η καταβαλλόμενη αυτή διαφορά μειώνεται από οποιαδήποτε μελλοντική αύξηση των αποδοχών του υπαλλήλου, πλην της χορήγησης επιδόματος θέσης ευθύνης και της προωθημένης εξέλιξης, ενώ για τον υπολογισμό της δεν συνυπολογίζεται η οικογενειακή παροχή και δη το επίδομα τέκνου που 120 Ευρώ, που λαμβάνει ο ενάγων.
Συνεπώς, ο ενάγων δικαιούται το ποσό των 73,71 Ευρώ για το υπόλοιπο μισθού Ιουλίου του έτους 2019 και ποσό 147,42 Ευρώ για τους υπόλοιπους είκοσι εννέα (29) μήνες έως και το μήνα Δεκέμβριο του έτους 2021, ήτοι συνολικό ποσό 4.658,52 Ευρώ. Παρά ταύτα, το εναγόμενο ενημέρωσε τον ενάγοντα δυνάμει του υπ' αριθμ. πρωτ. 1498/12-07-2019 εγγράφου του Τμήματος Οικονομικής Διαχείρισης ότι δεν προτίθεται να του καταβάλει την προσωπική διαφορά, με την αιτιολογία ότι η μετάταξη του πραγματοποιήθηκε σύμφωνα με τις διατάξεις του Ν 4354/2015 και όχι του Ν 4440/2016. Η δε μη καταβολή των ως άνω οφειλόμενων ποσών από το εναγόμενο Ν.Π.Δ.Δ με την ανωτέρω αιτιολογία συνιστά αδικοπραξία σε βάρος του, λόγω της υπαίτιας και παράνομης συμπεριφοράς των οργάνων του εναγόμενου κατ' άρθρο 105 ΕισΝΑΚ, ζημιώνοντας τον αντίστοιχα. ... εν προκειμένω δεν τυγχάνει εφαρμογής η διάταξη του άρθρου 27 § 4 του ν.4354/2015, που προέβλεπε την παύση καταβολής της προσωπικής διάφορος που θέσπιζε η §1 του ίδιου άρθρου σε περίπτωση μετάταξης ή μεταφοράς υπαλλήλου σε άλλον φορέα, αλλά, ..., οι διατάξεις των άρθρων 2 και 18 παρ. 2 του Ν 4440/2016, που ετέθησαν προς διασφάλιση των αποδοχών των μισθωτών και της ίσης μεταχείρισης των εργαζομένων με τα αυτά προσόντα και προϋπηρεσία σε άπαντες τους φορείς που υπάγονται στις διατάξεις ενιαίου μισθολογίου. Ειδικότερα, οι νεότερες ως άνω διατάξεις του Ν. 4440/2016 έχουν κατά την κρίση του παρόντος Δικαστηρίου καταργήσει σιωπηρά την προαναφερόμενη διάταξη του άρθρου 27§4 του ν.4354/2015, καταλαμβάνοντας και τις προ της 31-07-2017 μετατάξεις". Εν συνεχεία το Μονομελές Πρωτοδικείο Θεσσαλονίκης, δικάζοντας ως Εφετείο, απέρριψε κατ' ουσίαν την έφεση του ΝΠΔΔ "Πανεπιστημιακή Φοιτητική Λέσχη ΑΠΘ", οιονεί καθολικός διάδοχος του οποίου τυγχάνει, κατά τα προαναφερθέντα, το νυν αναιρεσείον. Με αυτά που δέχθηκε το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο, δηλαδή με το να κρίνει ότι οι προαναφερόμενες διατάξεις των άρθρων 2 παρ. 5 και 18 παρ. 2 του ν. 4440/2016 έχουν καταργήσει σιωπηρά την διάταξη του άρθρου 27§4 του ν.4354/2015, καταλαμβάνοντας και τις προ της 31-07-2017 μετατάξεις και ακολούθως ότι ο εδώ αναιρεσίβλητος δικαιούται την προκύπτουσα διαφορά μεταξύ των αποδοχών του από τον αρχικό φορέα στον φορέα υποδοχής, υπέπεσε στην πλημμέλεια του αρ. 1 του άρθρου 560 ΚΠολΔ, παραβιάζοντας ευθέως ουσιαστικού δικαίου διατάξεις και συγκριμένα τόσο αυτές των άρθρων 2 παρ. 5 και 18 παρ. 1 και 2 του ν. 4440/2016, τις οποίες εφάρμοσε, ενώ δεν συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής, όσο και εκείνη της παραγράφου 4α του άρθρου 27 του ν. 4354/2015, την οποία δεν εφάρμοσε, ενώ συνέτρεχαν οι προϋποθέσεις εφαρμογής της. Τούτο δε διότι από τη γραμματική ερμηνεία της παραγράφου 5 του άρθρου 2 του ν. 4440/2016 προκύπτει ότι με αυτήν ρυθμίζονται περιπτώσεις μετατάξεων υπαλλήλων που θα διενεργηθούν στο πλαίσιο του θεσπιζόμενου Ενιαίου Συστήματος Κινητικότητας και όχι γενικώς όλων των μετατάξεων, για τις οποίες οι σχετικές αιτήσεις είχαν υποβληθεί υπό το προγενέστερο νομικό καθεστώς και εκκρεμούσαν κατά την έναρξη ισχύος του νόμου αυτού, όπως η επίμαχη. Επομένως για τον αναιρεσίβλητο (που υπέβαλε στις 24-03-2016 αίτηση εθελοντικής μετατάξεως για την Πανεπιστημιακή Λέσχη ΑΠΘ) δεν τυγχάνει εφαρμογής η παράγραφος 5 του άρθρου 2 του ν. 4440/2016, σύμφωνα με την οποία οι μετατασσόμενοι διατηρούν την τυχόν προσωπική διαφορά στις αποδοχές τους και στον φορέα υποδοχής, αφού αυτή αφορά περιπτώσεις υποχρεωτικής μετατάξεως, οπότε για λόγους προστασίας του εργαζομένου από μονομερείς ενέργειες, που εκφεύγουν από τη βούληση και τον προγραμματισμό του, επιτρέπεται η διατήρηση της προσωπικής διαφοράς, και όχι όταν η μετάταξη του εργαζομένου πραγματοποιείται εκουσίως (ως εν προκειμένω), με γνώση δηλαδή των συνέπειων της αιτουμένης υπηρεσιακής μεταβολής, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και η είσπραξη μειωμένου μισθού στο φορέα υποδοχής. Εξάλλου, με την παράγραφο 1 του άρθρου 18 του ν. 4440/2016 θεσπίζεται μεταβατική διάταξη για τις περιπτώσεις μετατάξεων, για τις οποίες έχει εκδοθεί ανακοίνωση, έχει υποβληθεί αίτηση του ενδιαφερόμενου εργαζομένου μέχρι 31-7-2017, όπως στην ένδικη υπόθεση, και προβλέπεται η δυνατότητα (και όχι η υποχρέωση) του φορέα υποδοχής για τις περιπτώσεις αυτές να μην εφαρμόσει τον ν. 4440/2016 αλλά το ισχύον έως τις 2-12-2016 νομικό καθεστώς (βλ. και ΑΠ 813/2025), το οποίο, κατά ρητή πρόβλεψη του άρθρου 19 παρ. 1 του ν. 4440/2016 δεν καταργείται.
Συνεπώς, με τις παραπάνω διατάξεις του ν. 4440/2016 δεν καταργήθηκαν, ρητά ή σιωπηρά, οι προγενέστερες διατάξεις του άρθρου 27 παρ. 4 εδάφιο πρώτο του ν. 4354/2015 ούτε επεκτάθηκε η εφαρμογή του άρθρου 2 παρ. 5 του ν. 4440/2016 στις μετατάξεις για τις οποίες έχει υποβληθεί αίτηση του ενδιαφερόμενου υπαλλήλου μέχρι 31-7-2017.
Επομένως, ο σχετικός (μοναδικός) από τον αριθμό 1 του άρθρου 560 του ΚΠολΔ λόγος αναίρεσης είναι βάσιμος και ακολούθως πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και στη συνέχεια να παραπεμφθεί η υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο Εφετείο, από δικαστή άλλον εκείνου που δίκασε (αρθ. 580 παρ. 3 ΚΠολΔ). Τέλος, τα δικαστικά έξοδα του παρισταμένου αναιρεσείοντος, που κατέθεσε προτάσεις, πρέπει, κατά το σχετικό αίτημα, να επιβληθούν σε βάρος του αναιρεσιβλήτου, λόγω της ήττας του (άρθρα 176, 183, 189 παρ. 1, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ, 22 Ν. 3693/1957 σε συνδυασμό με την 134423/1992 ΚΥΑ Υπουργών Οικονομικών και Δικαιοσύνης), όπως ορίζεται στο διατακτικό, μειωμένα πάντως, λόγω της αμφίδρομης εφαρμογής του άρθρου 22 Ν. 3693/1957 (ΑΠ 244/2024).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την 9170/2023 τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Θεσσαλονίκης.
Παραπέμπει την υπόθεση προς περαιτέρω εκδίκαση στο ίδιο δευτεροβάθμιο δικαστήριο, το οποίο θα συγκροτηθεί από δικαστή, άλλον από εκείνον που δίκασε.
Επιβάλλει εις βάρος του αναιρεσιβλήτου τη δικαστική δαπάνη του αναιρεσείοντος της παρούσης αναιρετικής δίκης, ύψους τριακοσίων (300) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 6 Μαΐου 2025.
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 20 Μαΐου 2025.
Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ