<< Επιστροφή

Αριθμός 933/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Δ' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αλεξάνδρα Αποστολάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Σωκράτη Πλαστήρα, Σταύρο Μάλαινο, Αντιγόνη Τζελέπη και Παναγιώτα Γιαννακοπούλου, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 24 Ιανουαρίου 2025, με την παρουσία και του Γραμματέα Α. Λ., για να δικάσει μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: ΝΠΔΔ με την επωνυμία "ΤΑΜΕΙΟ ΠΑΡΑΚΑΤΑΘΗΚΩΝ ΚΑΙ ΔΑΝΕΙΩΝ" (Τ.Π.κ.Δ.), που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Διονυσία Νταϊφώτη, Πάρεδρο ΝΣΚ, με δήλωση του άρθρου 242 παρ. 2 ΚΠολΔ.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Δ. Ξ. του Ν., 2) Ε. Ξ. του Α., κατοίκων ..., 3) ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "Τράπεζα Eurobank Ergasias ΑΕ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, για την ίδια και ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΝΕΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΟ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΤΕ", 4) υπό ειδική εκκαθάριση πιστωτικού ιδρύματος με την επωνυμία "ΑΓΡΟΤΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα από τον Ειδικό Εκκαθαριστή, ανώνυμη εταιρεία με την επωνυμία "PQH Ενιαία Ειδική Εκκαθάριση Ανώνυμη Εταιρεία, Ειδικός Εκκαθαριστής Πιστωτικών Ιδρυμάτων" και δ.τ. "PQH Ενιαία Ειδική Εκκαθάριση ΑΕ", που εδρεύει στο Χαλάνδρι Αττικής και εκπροσωπείται νόμιμα και 5) ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ ΑΕ", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΓΕΝΙΚΗ ΤΡΑΠΕΖΑ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ", οι οποίοι δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν στο ακροατήριο.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με τις από 16-7-2012 και 6-8-2012 αιτήσεις των 1ου και 2ης των ήδη αναιρεσιβλήτων, αντίστοιχα, που κατατέθηκαν στο Ειρηνοδικείο Κορίνθου και συνεκδικάστηκαν.

Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 522/2018 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 130/2020 του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί το αναιρεσείον με την από 17-6-2022 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της υπόθεσης αυτής, με Εισηγήτρια την Αρεοπαγίτη Παναγιώτα Γιαννακοπούλου, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο το αναιρεσείον όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Σύμφωνα με το άρθρο 576 §§ 2 και 3 ΚΠολΔ, που εφαρμόζεται και στην προκειμένη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας (άρθρα 3 ν. 3869/2010, 739 επ., 741 ΚΠολΔ), αν ο αντίδικος εκείνου που επέσπευσε τη συζήτηση δεν εμφανισθεί ή εμφανισθεί αλλά δεν λάβει μέρος σ' αυτήν με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως αν κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα. Αν η κλήση για τη συζήτηση δεν επιδόθηκε καθόλου ή δεν επιδόθηκε νόμιμα ή εμπρόθεσμα, ο Άρειος Πάγος κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση και η υπόθεση επαναφέρεται για συζήτηση με νέα κλήτευση.

Στην αντίθετη περίπτωση προχωρεί στη συζήτηση παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί (παρ. 2). Αν μετέχουν περισσότεροι στη δίκη για την αναίρεση και δεν κλητεύθηκε κάποιος από αυτούς, η συζήτηση κηρύσσεται απαράδεκτη για όλους. Σε περίπτωση απλής ομοδικίας, αν κάποιος δεν εκπροσωπηθεί από πληρεξούσιο δικηγόρο, η υπόθεση χωρίζεται και η συζήτηση της αίτησης αναίρεσης χωρεί νομίμως, ως προς όσους εκπροσωπούνται από πληρεξούσιο δικηγόρο ή έχουν κλητευθεί νομίμως και κηρύσσεται απαράδεκτη ως προς τους λοιπούς (παρ. 3). Στην αναιρετική δίκη, οι περισσότεροι αναιρεσίβλητοι οφειλέτες, των οποίων τα χρέη ρυθμίστηκαν κατά το ν. 3869/2010, εφόσον τα χρέη εκάστου εξ αυτών επιδέχονται διαφορετική ρύθμιση, τελούν σε σχέση απλής ομοδικίας (αρθρ. 74 ΚΠολΔ), τόσο μεταξύ τους όσο και με τους αναιρεσίβλητους πιστωτές τους και μόνον οι τελευταίοι συνδέονται μεταξύ τους με σχέση αναγκαστικής ομοδικίας (άρθρο 76 § 1 ΚΠολΔ), ενόψει του ότι η ισχύς της απόφασης που θα εκδοθεί εκτείνεται σε όλους τους "μετέχοντες στη δίκη" πιστωτές (ΑΠ560/2024, ΑΠ244/2023, ΑΠ1166/2022, ΑΠ1508/2022, ΑΠ967/2021, ΑΠ516/2020, ΑΠ757/2019).

Στην προκειμένη περίπτωση, κατά την εκφώνηση της υπόθεσης από το οικείο πινάκιο, οι αναιρεσίβλητοι δεν εμφανίσθηκαν ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο, ούτε κατέθεσαν έγγραφη δήλωση ότι δεν θα παραστούν κατά την εκφώνησή της, σύμφωνα με τα άρθρα 242 § 2 και 573 § 1 ΚΠολΔ. Από την υπ' αριθμ. ....2023 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελητρίας της περιφέρειας του Εφετείου Ναυπλίου Γ. Σ. και από τις υπ' αριθμ. ....2023, ....2023 και ....2023 εκθέσεις επιδόσεως του δικαστικού επιμελητή της περιφέρειας του Εφετείου Αθηνών, Δ. Α., τις οποίες επικαλείται και προσκομίζει το επισπεύδον τη συζήτηση αναιρεσείον, προκύπτει ότι ακριβές αντίγραφο της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης, με την κάτω από αυτήν πράξη ορισμού δικασίμου και κλήση προς συζήτηση για την δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας, επιδόθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα στις δεύτερη, τρίτη, τέταρτη και πέμπτη των αναιρεσιβλήτων, αντιστοίχως. Ωστόσο, από την υπ' αριθμ. ....2023 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελητρίας της περιφέρειας του Εφετείου Ναυπλίου Γ. Σ., που προσκομίζει και επικαλείται το αναιρεσείον, προκύπτει ότι δεν πραγματοποιήθηκε επίδοση αντιγράφου της κρινόμενης αίτησης στον πρώτο αναιρεσίβλητο, διότι, όπως αναφέρει η ως άνω δικαστική επιμελήτρια, με χειρόγραφη σημείωσή της στην έκθεση επίδοσης, πληροφορήθηκε από τη σύζυγό του, Ε. Ξ. του Α., ότι ο ανωτέρω έχει αποβιώσει, χωρίς να προσδιορίζεται ο χρόνος θανάτου και να επισυνάπτει σχετική ληξιαρχική πράξη προς απόδειξη του παραπάνω γεγονότος, το οποίο, από τη φύση του, δεν υποπίπτει στην άμεση αντίληψη του δικαστικού επιμελητή και ως εκ τούτου η προαναφερόμενη έκθεση επίδοσης δεν παρέχει πλήρη απόδειξη περί αυτού. Πρέπει, επομένως, αφού δεν αποδεικνύεται ο θάνατος του πρώτου αναιρεσίβλητου και αυτός δεν κλήθηκε νομίμως για να εμφανισθεί στο δικαστήριο κατά τη συζήτηση της υπόθεσης, να κηρυχθεί απαράδεκτη η συζήτηση της υπό κρίση αίτησης αναίρεσης ως προς αυτόν και, λόγω της απλής ομοδικίας του (ως οφειλέτη του οποίου τα χρέη ρυθμίστηκαν κατά το ν. 3869/2010) με τους λοιπούς αναιρεσίβλητους, να χωριστεί η υπόθεση ως προς αυτόν (άρθρο 576 παρ. 3 εδ. β' ΚΠολΔ) και να συζητηθεί η αίτηση αναίρεσης, παρά την απουσία των δεύτερης, τρίτης, τέταρτης και πέμπτης των αναιρεσίβλητων, που έχουν κλητευθεί νομίμως (άρθρο 576 § 2 ΚΠολΔ). Με την από 17/6/2022 και με αριθμό κατάθεσης 85/2022 αίτηση αναίρεσης του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, προσβάλλεται η υπ' αριθμ. 130/2020 τελεσίδικη απόφαση του ως Εφετείου δικάσαντος Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου, η οποία εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, κατά τη διαδικασία της εκουσίας δικαιοδοσίας (άρθρα 739 έως 741 επ. του ΚΠολΔ, σε συνδυασμό με άρθρο 15 του ν. 3869/2010 "ρύθμιση των οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων"). Η αίτηση αναίρεσης, που κατατέθηκε στη γραμματεία του δικαστηρίου που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση στις 20/6/2022, έχει ασκηθεί παραδεκτά, ως δικόγραφο, κατ' άρθρο 553 § 1 ΚΠολΔ, σε συνδυασμό με τις διατάξεις των άρθρων 741 και 769 του ιδίου Κώδικα, και, περαιτέρω, νομότυπα και εμπρόθεσμα, ήτοι εντός της κατ' άρθρο 564 § 3 ΚΠολΔ διετούς προθεσμίας από τη δημοσίευσή της (18/6/2020), αφού, από τα προσκομιζόμενα έγγραφα δεν προκύπτει, ούτε οι διάδικοι επικαλούνται επίδοση αυτής, ενώ δεν συνυπολογίζεται στην προθεσμία αυτή το χρονικό διάστημα της προσωρινής αναστολής λειτουργίας των δικαστηρίων από 7/11/2020 έως 6/4/2021 (5 μήνες), λόγω της πανδημίας covid 19 (άρθρο 83 § 1 εδ. α'ν. 4790/2021).
Συνεπώς, πρέπει η αίτηση αναίρεσης να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και το βάσιμο των λόγων αυτής (άρθρο 577 §§ 1 και 3 του ΚΠολΔ), με την επισήμανση ότι, κατά το μέρος που στρέφεται κατά των τέταρτης και πέμπτης των αναιρεσιβλήτων, πιστωτριών των πρώτου και δεύτερης των αναιρεσιβλήτων-αιτούντων, προς τις οποίες κοινοποιήθηκε η έφεση αλλά δεν παραστάθηκαν στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο και δεν κατέστησαν διάδικοι, εκτιμάται ως κλήση τούτων για να παραστούν κατά τη συζήτηση της αναίρεσης (ΑΠ4/2020, ΑΠ439/2019, ΑΠ711/2017, ΑΠ1194/2015, ΑΠ569/2013), ενόψει του ότι έχουν συμφέρον από τη δίκη, που αφορά σε ρύθμιση οφειλών υπερχρεωμένων φυσικών προσώπων, σύμφωνα με το ν. 3869/2010 και η σχέση που συνδέει τους πιστωτές του αιτούντος-οφειλέτη είναι αυτή της αναγκαστικής παθητικής ομοδικίας (άρθρο 76 §1 περ. β' ΚΠολΔ), ενώ οι πιστωτές έχουν μεταξύ τους αντίθετα συμφέροντα (ΑΠ1487/2022, ΑΠ757/2019). Από την προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 130/2020 απόφαση του ως Εφετείου δικάσαντος Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου και τα λοιπά διαδικαστικά έγγραφα της δίκης, που επιτρεπτώς επισκοπούνται (άρθρο 561 αρ. 2 ΚΠολΔ), προκύπτουν τα ακόλουθα, αναφορικά με τη διαδικαστική πορεία της υπόθεσης: Οι ήδη πρώτος και δεύτερη των αναιρεσιβλήτων, Δ. Ξ. του Ν. και Ε. Ξ. του Α., αντιστοίχως, με τις ενώπιον του Ειρηνοδικείου Κορίνθου από 16/7/2012 (αριθμ. καταθ. 379/2012) και 6/8/2012 (αριθμ. καταθ. 429/2012) αιτήσεις τους, αντιστοίχως, στρεφόμενες, μεταξύ άλλων, και κατά του ήδη αναιρεσείοντος Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων, ζήτησαν, για τους λόγους που αναφέρονται σ' αυτές, τη ρύθμιση των χρεών τους, με την υπαγωγή τους στη διαδικασία του ν. 3869/2010. Το πρωτοβάθμιο Δικαστήριο, με την υπ' αριθμ. 522/2018 απόφασή του, δέχθηκε εν μέρει τις ως άνω αιτήσεις, που συνεκδικάσθηκαν και ρύθμισε τα χρέη των αιτούντων και ήδη πρώτου και δεύτερης των αναιρεσιβλήτων, κατά τα αναλυτικά αναφερόμενα στο διατακτικό της, ειδικότερα δε, ως προς την δεύτερη αναιρεσίβλητη, ρύθμισε τα χρέη της με τον ορισμό μηδενικών μηνιαίων καταβολών για χρονικό διάστημα πέντε ετών από τη δημοσίευση της απόφασης. Κατά της απόφασης αυτής ασκήθηκε, ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου, η από 17/9/2018 (αριθμ. καταθ. 91/2018) έφεση του ήδη αναιρεσείοντος κατά των πρώτου και δεύτερης των αναιρεσιβλήτων, η οποία συνεκδικάσθηκε με την ασκηθείσα στο δευτεροβάθμιο δικαστήριο κύρια παρέμβαση της ήδη τρίτης αναιρεσίβλητης (ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ EUROBANK ERGASIAS ΑΕ", ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΝΕΟ ΤΑΧΥΔΡΟΜΙΚΟ ΤΑΜΙΕΥΤΗΡΙΟ ΕΛΛΑΔΟΣ Α.Τ.Ε."), αντιμωλία των διαδίκων. Το δευτεροβάθμιο δικαστήριο, με την προσβαλλόμενη απόφασή του, δέχθηκε τυπικά και απέρριψε κατ' ουσία την από 17/9/2018 έφεση του ήδη αναιρεσείοντος, καθώς και την κύρια παρέμβαση της τρίτης αναιρεσίβλητης.

Από τη διάταξη του άρθρου 566 § 1 ΚΠολΔ, σύμφωνα με την οποία, το έγγραφο της αναίρεσης, πρέπει να περιέχει, εκτός από τα άλλα στοιχεία, και τους λόγους της αναίρεσης, σε συνδυασμό με τη διάταξη του άρθρου 577 § 2 του ίδιου Κώδικα, σύμφωνα με την οποία, αν λείπει κάποια προϋπόθεση για να είναι παραδεκτή η αναίρεση, ο Άρειος Πάγος την απορρίπτει και αυτεπαγγέλτως, προκύπτει ότι είναι απαράδεκτη η αναίρεση η οποία δεν περιέχει λόγο αναίρεσης, αν δε η αναίρεση στρέφεται κατά περισσότερων αναιρεσίβλητων, είναι απαράδεκτη ως προς εκείνους ως προς του οποίους δεν περιέχει λόγο αναίρεσης (ΑΠ1227/2024, ΑΠ321/2023, ΑΠ1292/2021, ΑΠ700/2021, ΑΠ243/2013).

Στην προκειμένη περίπτωση, από την επισκόπηση του δικογράφου της αίτησης αναίρεσης προκύπτει ότι, οι από το άρθρο 560 αρ. 1 και 6 ΚΠολΔ αναιρετικές πλημμέλειες που προσάπτονται στην προσβαλλόμενη απόφαση, αφορούν αποκλειστικά στον πρώτο αναιρεσίβλητο και συνοψίζονται στο ότι: α) κατ' εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή του άρθρου 1 παρ. 1 του ν. 3869/2010 αλλά και με ελλιπείς αιτιολογίες, η προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε την άνευ δόλου περιέλευση του α' αναιρεσίβλητου-αιτούντος σε γενική και μόνιμη αδυναμία πληρωμής των χρηματικών οφειλών του, ενώ, με τους τρίτο και τέταρτο λόγους της έφεσής του, το αναιρεσείον προέβαλε αφενός μεν τον ισχυρισμό περί ύπαρξης δόλου στο πρόσωπο του πρώτου αναιρεσιβλήτου-αιτούντος κατά το χρόνο ανάληψης του δανείου του από αυτό (ΤΠΚΔ), αφετέρου δε τον ισχυρισμό ότι δεν πληρούται η εκ του νόμου προϋπόθεση της περιέλευσης αυτού σε γενική και μόνιμη αδυναμία πληρωμής των χρηματικών οφειλών του και β) κατ' εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή του άρθρου 9 § 2 του ν. 3869/2010, η προσβαλλόμενη απόφαση δέχθηκε ότι ορθά το πρωτοβάθμιο δικαστήριο όρισε ότι από τις καταβολές, στις οποίες υποχρεώθηκε ο πρώτος εφεσίβλητος (ήδη πρώτος αναιρεσίβλητος) για την εξαίρεση από την εκποίηση της κύριας κατοικίας του, θα ικανοποιηθεί προνομιακά η υπό στοιχ. β' απαίτηση της τέταρτης των καθ'ων (ΓΕΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ ΑΕ), ποσού 51.768,54 ευρώ, μέχρι του ποσού των 17.898,2 ευρώ, η οποία ασφαλίζεται με προσημείωση υποθήκης εγγραφείσα στις 31/5/2005, ενώ προηγείται η ικανοποίηση της απαίτησης του αναιρεσείοντος, η οποία ασφαλίζεται με πρώτη υποθήκη, εγγραφείσα στις 23/2/2011. Εκτός από τις ως άνω αιτιάσεις κατά της προσβαλλόμενης απόφασης, οι οποίες δεν αρμόζουν στο πρόσωπο της δεύτερης αναιρεσίβλητης (επίσης οφειλέτιδος του αναρεσείοντος) δεν περιέχεται στο δικόγραφο της αίτησης αναίρεσης οποιοσδήποτε άλλος λόγος (έστω και απαράδεκτος ή αόριστος) που να αφορά στην αναιρεσίβλητη αυτή. Κατ' ακολουθία των ανωτέρω, η αίτηση αναίρεσης πρέπει να απορριφθεί ως απαράδεκτη κατά το μέρος που στρέφεται κατά της δεύτερης αναιρεσίβλητης, σύμφωνα με το προαναφερθέν άρθρο 677 § 2 ΚΠολΔ. Στην παρούσα απόφαση δεν θα περιληφθεί διάταξη περί παραβόλου, διότι το αναιρεσείον Ν.Π.Δ.Δ. δεν κατέβαλε κατά την άσκηση της αναιρέσεως παράβολο, ως μη βαρυνόμενο με τέτοια υποχρέωση, κατ' άρθρο 28 παρ. 4 του Ν. 2579/1998 (ΑΠ917/2024, ΑΠ1050/2021, ΑΠ 1047/2021, ΑΠ486/2021, ΑΠ897/2020). Επίσης δεν θα περιληφθεί διάταξη για δικαστικά έξοδα, προεχόντως λόγω της ειδικότερης ρύθμισης του άρθρου 8 παρ. 6 εδ. β του ν. 3869/2010, κατά την οποία "...Δικαστική δαπάνη δεν επιδικάζεται" (ΑΠ917/2024, ΑΠ550/2023, ΑΠ930/2021, ΑΠ883/2021, ΑΠ552/2020, ΑΠ507/2020), το οποίο εφαρμόζεται και στην αναιρετική δίκη, ανεξαρτήτως του ότι, σε κάθε περίπτωση, δεν θα περιλαμβανόταν διάταξη περί δικαστικής δαπάνης, λόγω της ερημοδικίας της δεύτερης αναιρεσίβλητης.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 17/6/2022 και με αριθμό κατάθεσης 85/2022 αίτησης του Ταμείου Παρακαταθηκών και Δανείων για αναίρεση της υπ' αριθμ. 130/2020 απόφασης του ως Εφετείου δικάσαντος Μονομελούς Πρωτοδικείου Κορίνθου, ως προς τον πρώτο αναιρεσίβλητο, Δ. Ξ. του Ν.

Απορρίπτει ως απαράδεκτη την ως άνω αίτηση αναίρεσης ως προς τη δεύτερη αναιρεσίβλητη (Ε. Ξ. του Α.).

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 4 Απριλίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 29 Μαΐου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή