<< Επιστροφή

Αριθμός 1504/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Γ' Πολιτικό Τμήμα

ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Αγάπη Τζουλιαδάκη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Ιφιγένεια Ματσούκα-Εισηγήτρια, Φωτεινή Μηλιώνη, Ευαγγελία Στεργίου, Ευγενία Μπιτσακάκη, Αρεοπαγίτες.

ΣΥΝΕΔΡΙΑΣΕ, δημόσια, στο ακροατήριό του, στις 20 Νοεμβρίου 2024, με την παρουσία και του γραμματέα Π. Μ., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:

Του αναιρεσείοντος: Ελληνικού Δημοσίου, που εκπροσωπείται νόμιμα από τον Υπουργό Οικονομικών, κατοικοεδρεύοντα στην Αθήνα, το οποίο εκπροσωπήθηκε από την Χριστίνα Γιωτοπούλου, Πάρεδρο του Νομικού Συμβουλίου του Κράτους, με δήλωση, κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και δεν κατέθεσε προτάσεις.

Των αναιρεσιβλήτων: 1) Ε. Χ. του Ν. και της Σ., 2) Ν. Χ. του Ε. και της Β., κατοίκων ..., οι οποίοι εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Νικόλαο Θεοδοσόπουλο, με δήλωση, κατ' άρθρο 242 παρ. 2 ΚΠολΔ, και κατέθεσαν προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 16-3-2011 αγωγή των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πατρών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 514/2013 μη οριστική, 95/2019 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 409/2022 του Μονομελούς Εφετείου Πατρών. Την αναίρεση της τελευταίας αποφάσεως ζητεί το αναιρεσείον με την από 2-2-2023 αίτησή του.

Κατά τη συζήτηση της αιτήσεως αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Με την από 02-02-2023 αίτηση αναίρεσης προσβάλλεται η αντιμωλία των διαδίκων υπ' αριθμ. 409/2022 εκδοθείσα τελεσίδικη απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Πατρών, κατάληξη της ακόλουθης διαδικαστικής διαδρομής: Με την από 16-03-2011 αγωγή τους ενώπιον του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών, οι ενάγοντες και ήδη αναιρεσίβλητοι, ισχυρίστηκαν ότι είναι συγκύριοι, κατά ποσοστό 4/5 και 1/5 εξ αδιαιρέτου, αντίστοιχα, μιας εδαφικής έκτασης εμβαδού 2.717,17 τ.μ., που βρίσκεται στη θέση Σαμιακιά ή Διάκου του Δήμου Πατρέων, όπως τα όρια αυτής λεπτομερώς αναφέρονται, την οποία απέκτησαν με παράγωγο τρόπο δυνάμει των αναφερομένων στην αγωγή τίτλων κτήσης. Ότι το εναγόμενο και ήδη αναιρεσείον αμφισβητεί το δικαίωμα κυριότητάς τους στο επίδικο, ενώ ήδη από το έτος 2006 τους απέβαλε από αυτό σε εκτέλεση του υπ' αριθμ. 15/2006 πρωτοκόλλου διοικητικής αποβολής ισχυριζόμενο ότι του ανήκει κατά κυριότητα διότι πρόκειται για δημόσια δασική έκταση. Με βάση τα ανωτέρω οι ενάγοντες ζήτησαν να αναγνωριστούν συγκύριοι του επιδίκου, κατά τα ανωτέρω ποσοστά και να υποχρεωθεί το εναγόμενο να τους το αποδώσει. Επί της αγωγής αυτής εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 514/2013 μη οριστική απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών με την οποία διατάχθηκε η διενέργεια πραγματογνωμοσύνης για το δασικό ή μη χαρακτήρα του επιδίκου. Μετά τη διενέργεια της πραγματογνωμοσύνης η αγωγή επανεισήχθη προς κρίση και εκδόθηκε η υπ' αριθμ. 95/2019 απόφαση του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πατρών, με την οποία η αγωγή έγινε δεκτή ως ουσιαστικά βάσιμη. Κατά της απόφασης αυτής το εναγόμενο, Ελληνικό Δημόσιο, άσκησε την από 10-04-2019 έφεση ενώπιον του Μονομελούς Εφετείου Πατρών, επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλομένη υπ' αριθμ. 409/2022 απόφαση του ανωτέρω Δικαστηρίου, με την οποία απορρίφθηκε η έφεση ως ουσιαστικά αβάσιμη. Η αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρ. 552, 553, 556, 558, 564 παρ. 3 , 566 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ.). Είναι συνεπώς παραδεκτή (άρθρ. 577 παρ. 1 Κ.Πολ.Δ) και πρέπει να ερευνηθεί ως προς το παραδεκτό και βάσιμο των λόγων της (άρθρο 577 παρ. 3 ΚΠολΔ). Σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 8 παρ. 1 του α.ν. 1539/1938 "Περί προστασίας των δημοσίων κτημάτων", που διατηρήθηκε σε ισχύ και μετά την εισαγωγή του ΚΠολΔ με το άρθρο 52 αριθμ. 18 του Εισαγωγικού Νόμου αυτού, όπως η διάταξη αυτή ισχύει μετά την τροποποίησή της με το άρθρο 24 του Ν. 2732/1999 "οποιοσδήποτε αξιώνει δικαίωμα κυριότητας ή άλλο εκτός της νομής εμπράγματο επί ακινήτου έναντι του Ελληνικού Δημοσίου, ανεξάρτητα αν αυτό κατέχεται από το Δημόσιο ή τον ίδιο, οφείλει πριν υποβάλει σχετική αγωγή στο αρμόδιο κατά τις κείμενες διατάξεις, δικαστήριο, να κοινοποιήσει με δικαστικό επιμελητή προς το Δημόσιο αίτηση, η οποία θα περιλαμβάνει τις αξιώσεις του, δηλαδή το δικαίωμά του, το είδος, την έκταση, την ακριβή θέση όπου κείται το ακίνητο και τα όριά του, μετά τοπογραφικού διαγράμματος συντεταγμένου από μηχανικό και τους τίτλους, στους οποίους στηρίζει το δικαίωμά του, ως και τα ονόματα και την ακριβή διεύθυνση των μαρτύρων, οι οποίοι μπορούν να καταθέσουν υπέρ αυτού. Αγωγή που ασκείται χωρίς να έχει τηρηθεί η ως άνω προδικασία κηρύσσεται απαράδεκτη από το αρμόδιο δικαστήριο". Κατά δε την παράγραφο 4 του άρθρου αυτού, μόνο έξι μήνες μετά την επίδοση της παραπάνω αίτησης μπορούν οι αναφερόμενοι στην παράγραφο 1 του εν λόγω άρθρου, αν δεν λάβουν ειδοποίηση για την αποδοχή των αξιώσεών τους, εν όλω ή εν μέρει να εγείρουν αγωγή. Από τις διατάξεις αυτές προκύπτει ότι είναι απαράδεκτη η κατά του Δημοσίου διεκδικητική ή αναγνωριστική της κυριότητας ακινήτου αγωγή αν δεν προηγηθεί η επίδοση της αίτησης αυτής με τα αναφερόμενα στην ίδια διάταξη στοιχεία και περάσουν έξι μήνες από την επίδοση, εκτός αν στο διάστημα αυτό των έξι μηνών ο αιτών έλαβε ειδοποίηση ότι έγιναν δεκτές ή απορρίφθηκαν οι αξιώσεις του (ΑΠ 298/2020).

Η διαδικασία, εξάλλου, που ακολουθεί την επίδοση, δεν είναι προπαρασκευαστική της άσκησης της αγωγής, αλλά αποβλέπει στην επίλυση της διαφοράς από την αρμόδια διοικητική αρχή, με στόχο την αποφυγή δημιουργίας ασκόπων δικών και επομένως η μη αναφορά στην αίτηση των ονομάτων των μαρτύρων που μπορούν να καταθέσουν υπέρ του αιτούντος δεν ασκεί επιρροή στο παραδεκτό της διεκδικητικής αγωγής (ΑΠ 320/2004). Κατά το άρθρο 559 αρ. 14 του ΚΠολΔ ιδρύεται λόγος αναίρεσης αν το δικαστήριο παρά το νόμο κήρυξε ή δεν κήρυξε ακυρότητα, έκπτωση από δικαίωμα ή απαράδεκτο. Σε όλες τις παραπάνω περιπτώσεις οι παραβάσεις αφορούν κανόνες του δικονομικού δικαίου, κατ' αντίθεση προς την ακυρότητα και την ακυρωσία του ουσιαστικού δικαίου την απόσβεση ή αποδυνάμωση κάποιου ουσιαστικού δικαιώματος και το λεγόμενο ουσιαστικό απαράδεκτο.

Στην προκειμένη περίπτωση με το μοναδικό λόγο της αίτησης αναίρεσης αποδίδεται στην προσβαλλομένη απόφαση η πλημμέλεια από τον αρ.14 του άρθρου 559 Κ.Πολ.Δ., συνιστάμενη στο ότι το Εφετείο παρά το νόμο δεν κήρυξε απαράδεκτη την αγωγή, λόγω μη προσήκουσας τήρησης της προαναφερόμενης διοικητικής προδικασίας του άρθρου 8 παρ. 1 του Ν.1539/1938, συνισταμένης στο ότι στην από 10-09-2009 αίτηση των εναγόντων αφενός μεν δεν αναφέρονται τα ονόματα και η διεύθυνση κατοικίας των δυναμένων να καταθέσουν μαρτύρων, αφετέρου δε δεν έχουν επισυναφθεί οι τίτλοι των εναγόντων και τοπογραφικό διάγραμμα που να αποτυπώνει κατά θέση και όρια το επίδικο. Ο λόγος αυτός είναι αβάσιμος, καθ' όσον, όπως προκύπτει από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων για την έρευνα της βασιμότητας του λόγου, η διαδικασία αυτή τηρήθηκε εμπροθέσμως και προσηκόντως, με την επίδοση την 01-10-2009 (δηλαδή πριν την άσκηση της αγωγής, η οποία κατατέθηκε 23-03-2011) από τους αναιρεσίβλητους στο αναιρεσείον της από 10-09-2009 αίτησής τους, στην οποία περιέγραφαν λεπτομερώς το επίδικο ακίνητο, εξέθεταν τον τρόπο απόκτησης της συγκυριότητάς τους σ' αυτό με λεπτομερή αναφορά των τίτλων τους.

Περαιτέρω, δεν ασκεί επιρροή, για το παραδεκτό της αγωγής τους, τόσον η μη αναφορά στην αίτηση των ονομάτων των μαρτύρων που μπορούν να καταθέσουν υπέρ αυτών, όσον και η έλλειψη τοπογραφικού διαγράμματος, δοθέντος ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν θα μπορούσε να γεννηθεί καμία αμφιβολία για την ταυτότητα του επιδίκου αφού η αίτηση θεραπείας και η αγωγή κατατέθηκαν μετά την έκδοση του υπ' αριθμ. 15/2006 πρωτοκόλλου διοικητικής αποβολής εις βάρος του πρώτου των αναιρεσιβλήτων, το οποίο συνοδευόταν από τοπογραφικό διάγραμμα και προσδιόριζε επακριβώς το επίδικο. Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω πρέπει να απορριφθεί η αίτηση αναίρεσης και να καταδικασθεί το αναιρεσείον στην αναφερόμενη στο διατακτικό δικαστική δαπάνη των αναιρεσιβλήτων, κατά το νόμιμο αίτημά τους (άρθρα 176, 183, 191 παρ. 2 ΚΠολΔ, 22 ν. 3693/1957).

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 02-02-2023 αίτηση του Ελληνικού Δημοσίου για αναίρεση της υπ' αριθ. 409/2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Πατρών.

Καταδικάζει το αναιρεσείον στην πληρωμή της δικαστικής δαπάνης των αναιρεσιβλήτων, την οποία ορίζει στο ποσό των τριακοσίων (300) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, την 1η Σεπτεμβρίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 8 Σεπτεμβρίου 2025.

H ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή