Σύνδεσμος απόφασης
Απόφαση 1641 / 2025    (Β1, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1641/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Β1' Πολιτικό Τμήμα
Συγκροτήθηκε από τους δικαστές, Ελπίδα Σιμιτοπούλου, Προεδρεύουσα Αρεοπαγίτη (σύμφωνα με την 100/2025 πράξη της Προέδρου του Αρείου Πάγου), Μαρία-Μάριον Δερεχάνη, Βάϊα Ζαρχανή, Παρασκευή Γρίβα και Στυλιανό Κακαβιά, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο κατάστημά του, την 20 Μαΐου 2025, με την παρουσία και της Γραμματέως Ε. Τ., για να δικάσει την υπόθεση, μεταξύ:
Του αναιρεσείοντος: Ι. Χ. του Ν., κατοίκου ..., που παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) της πληρεξουσίας δικηγόρου Ελισσάβετ Μαργαρίτη, η οποία κατέθεσε προτάσεις.
Της αναιρεσίβλητης: Ανώνυμης Τραπεζικής Εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Ανώνυμη Εταιρεία", όπως εκπροσωπείται νόμιμα, που εδρεύει στην Αθήνα, ως καθολικής διαδόχου της ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε." με έδρα την Αθήνα και παραστάθηκε δια δηλώσεως (ΚΠολΔ 242 παρ.2) του πληρεξουσίου δικηγόρου Συμεών Τριανταφυλλίδη, ο οποίος κατέθεσε προτάσεις.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 22-5-2020 αγωγή του ήδη αναιρεσείοντος, που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αλεξανδρούπολης. Εκδόθηκαν η 101/2021 οριστική απόφαση του πρωτοβαθμίου δικαστηρίου και, κατόπιν ασκήσεως εφέσεως, η 202/2022 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θράκης. Την αναίρεση της τελευταίας, ζητεί ο αναιρεσείων με την από 2-7-2024 αίτησή του.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε με τη σειρά της από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν όπως σημειώνεται πιο πάνω. Εισηγήτρια ορίσθηκε η Αρεοπαγίτης Μαρία-Μάριον Δερεχάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Με τη διάταξη του άρθρου 308 παρ. 1 ΚΠολΔ, η οποία, κατ' άρθρο 573 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα, εφαρμόζεται και στη διαδικασία της αναιρετικής δίκης, ορίζεται ότι το δικαστήριο εκδίδει οριστική απόφαση αν κρίνει πως η υπόθεση είναι ώριμη γι' αυτό. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, οριστική είναι η απόφαση του Αρείου Πάγου που περατώνει τη δίκη επί του ασκηθέντος ενδίκου μέσου της αίτησης αναίρεσης, είτε με την απόρριψη της αίτησης ως απαράδεκτης ή ως αβάσιμης, είτε με την παραδοχή της αίτησης και την παραπομπή της υπόθεσης προς περαιτέρω εκδίκαση, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 580 παρ. 2 και 3 ΚΠολΔ. Με την έκδοση της οριστικής του απόφασης, με την οποία απορρίπτεται τελικά η αίτηση αναίρεσης και η οποία έχει προφανώς την έννοια ότι δεν κρίθηκε βάσιμος κανένας παραδεκτός λόγος αναίρεσης, το δικαστήριο του Αρείου Πάγου απεκδύεται από κάθε εξουσία για νέα εξέταση της υπόθεσης και αναλώνεται η αξίωση του διαδίκου για παροχή έννομης προστασίας, υπό την έννοια της επανεξέτασης της διαφοράς, που είναι απαράδεκτη λόγω της έλλειψης εκκρεμοδικίας. Το οριστικό, δε, απορριπτικό διατακτικό αφορά όλους τους λόγους που κρίθηκαν απορριπτέοι (ΑΠ 943/2018). Εξάλλου, κατά το άρθρο 555 ΚΠολΔ, δεύτερη αναίρεση του ίδιου διαδίκου κατά της ίδιας απόφασης, έστω και αν πλήττει άλλα κεφάλαια αυτής ή θεμελιώνεται σε διαφορετικούς λόγους, είναι απαράδεκτη, προς αποτροπή αλλεπάλληλων δικών με τακτικά και έκτακτα ένδικα μέσα (ΑΠ 183/2025, 730/2021). Κατ' εξαίρεση επιτρέπεται δεύτερη αναίρεση από τον ίδιο διάδικο κατά της ίδιας απόφασης α) αν έχει γίνει νομίμως παραίτηση από το δικόγραφο της πρώτης αναίρεσης (ΟλΑΠ 25 και 27/2005, ΑΠ 225/2024), β) αν δεν υπήρχε δικαίωμα αναίρεσης όταν ασκήθηκε η πρώτη αίτηση, διότι η προσβαλλόμενη απόφαση δεν ήταν τότε τελεσίδικη (ΟλΑΠ 1138/1974, ΑΠ 1775/2024, 1242/2024, 1455/2023, 861/2023, 692/2021), και γ) αν η πρώτη αναίρεση απορριφθεί για οποιονδήποτε τυπικό λόγο ως απαράδεκτη, αν δηλαδή το δικαστήριο δεν χώρησε σε ουσιαστική έρευνα των λόγων της, τότε η άσκηση παραδεκτής αναίρεσης δεν θεωρείται δεύτερη (ΟλΑΠ 958/2008, ΑΠ 183/2025, 1045/2001, 1752/2013, 1723/2012), είναι δε τυπικός ο λόγος, όταν ελλείπει μια διαδικαστική προϋπόθεση ή όταν υπάρχει ελάττωμα (ακυρότητα) του δικογράφου της αναίρεσης και τούτο διότι σκοπός της ως άνω διάταξης (555 ΚΠολΔ) είναι η αποφυγή της κατάτμησης των δικών (ΑΠ 1752/2013). Σε όλες τις ανωτέρω (υπό στοιχ. α', β' και γ') περιπτώσεις, απαραίτητη προϋπόθεση του παραδεκτού της δεύτερης αναίρεσης είναι ότι δεν έχει παρέλθει η προθεσμία (γνήσια ή καταχρηστική) για την άσκηση αυτής (ΑΠ 225/2024, 730/2021).
Στην προκειμένη περίπτωση, με την υπό κρίση, από 02.07.2024 (αριθ. έκθ. κατάθ. 43/04.07.2024), αίτηση διώκεται η αναίρεση της εκδοθείσας αντιμωλία των διαδίκων, κατά την ειδική διαδικασία των περιουσιακών διαφορών από αμοιβές, υπ' αριθμόν 202/08.08.2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης, με την οποία έγινε τυπικά και κατ' ουσίαν δεκτή η από 19.11.2021 (αριθ. έκθ. κατάθ. 48/2021) έφεση της εναγομένης και ήδη αναιρεσίβλητης ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας κατά της υπ' αριθμόν 101/2021 απόφασης του Μονομελούς Πρωτοδικείου Αλεξανδρούπολης και, αφού εξαφανίστηκε η εκκαλούμενη απόφαση και δικάστηκε εκ νέου η υπόθεση, απορρίφθηκε ως αβάσιμη κατ' ουσίαν η από 22.05.2020 (αριθ. έκθ. κατάθ. 77/Ειδ.Μον./2020) αγωγή του ενάγοντος και ήδη αναιρεσείοντος δικηγόρου κατά της εναγομένης και ήδη αναιρεσίβλητης, ως προς την κυρία βάση της, που είχε γίνει πρωτοδίκως εν μέρει δεκτή και είχε αναγνωριστεί η υποχρέωση της εναγομένης και ήδη αναιρεσίβλητης να καταβάλει στον ενάγοντα, ως δικηγορική αμοιβή κατά τις διατάξεις του Κώδικα Δικηγόρων, το συνολικό ποσό των 156.368,04 ευρώ, νομιμοτόκως από την επίδοση της αγωγής, με το ποσό του ΦΠΑ που αναλογεί σ' αυτό, υπολογιζόμενο με βάση το ποσοστό του φόρου αυτού που θα ισχύει κατά το χρόνο της καταβολής και έκδοσης των οικείων παραστατικών. Όσον αφορά την επικουρική βάση της ένδικης αγωγής, εκ του αδικαιολόγητου πλουτισμού, είχε απορριφθεί ως μη νόμιμη με την πρωτόδικη απόφαση, η οποία δεν προσβλήθηκε με έφεση ως προς το εν λόγω απορριπτικό σκέλος της.
Από την επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της υπόθεσης (άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ) προκύπτει ότι κατά της ίδιας ως άνω εφετειακής απόφασης (υπ' αριθμόν 202/2022 του Μονομελούς Εφετείου Θράκης) ο αναιρεσείων είχε ασκήσει προηγουμένως, δηλαδή πριν από την άσκηση της κρινόμενης αίτησης, την από 30.09.2022 (αριθ. έκθ. κατάθ. 52/2022) αίτηση αναίρεσης, η οποία απορρίφθηκε με την υπ' αριθμόν 1516/2023 απόφαση του Αρείου Πάγου. Με την απόφαση αυτή απορρίφθηκαν όλοι οι λόγοι της πρώτης αίτησης αναίρεσης, και δη, κατά περίπτωση, είτε ως απαράδεκτοι είτε ως αβάσιμοι. Ήδη ο αναιρεσείων με την κρινόμενη αίτησή του προσβάλλει εκ νέου την ως άνω υπ' αριθμόν 202/2022 απόφαση του Μονομελούς Εφετείου Θράκης, επικαλούμενος ότι προβάλλει παραδεκτώς, κατά τρόπο ορισμένο πλέον, τους πρώτο και πέμπτο λόγους, οι οποίοι περιλαμβάνονταν στην πρώτη αίτηση αναίρεσης και απορρίφθηκαν ως απαράδεκτοι λόγω αοριστίας με την ανωτέρω 1516/2023 απόφαση του Αρείου Πάγου. Η κρινόμενη αίτηση αναίρεσης, ωστόσο, σύμφωνα με την προηγηθείσα νομική σκέψη, πρέπει, κατόπιν αυτεπάγγελτης έρευνας του Δικαστηρίου, αλλά και κατά παραδοχή της σχετικής ένστασης της αναιρεσίβλητης, που υποβλήθηκε παραδεκτώς δια των προτάσεών της, οι οποίες κατατέθηκαν τουλάχιστον είκοσι ημέρες πριν από τη συζήτηση της υπόθεσης και συγκεκριμένα στις 28.04.2025 (άρθρο 570 παρ. 1 ΚΠολΔ), όπως προκύπτει από τη σχετική επ' αυτών σημείωση της αρμόδιας Γραμματέα, να απορριφθεί ως απαράδεκτη, διότι συνιστά δεύτερη αίτηση αναίρεσης του ίδιου διαδίκου κατά της ίδιας απόφασης, η οποία, κατ' άρθρο 555 ΚΠολΔ, δεν είναι επιτρεπτή. Ειδικότερα, με την έκδοση της ανωτέρω υπ' αριθμόν 1516/2023 απόφασης του Αρείου Πάγου, η δίκη επί της ασκηθείσας πρώτης, από 30.09.2022, αίτησης αναίρεσης του τότε και νυν αναιρεσείοντος κατά της υπ' αριθ. 202/2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης περατώθηκε και το Δικαστήριο του Αρείου Πάγου απεκδύθηκε από κάθε εξουσία για νέα εξέταση της υπόθεσης και, συνεπώς, αναλώθηκε η αξίωση του τελευταίου για παροχή έννομης προστασίας. Το δε απορριπτικό διατακτικό της ως άνω αναιρετικής απόφασης αφορά όλους τους λόγους της πρώτης αναίρεσης, οι οποίοι κρίθηκαν απορριπτέοι. Συνακόλουθα, η κρινόμενη από 02.07.2024 (αριθ. έκθ. κατάθ. 43/2024) αίτηση του ίδιου αναιρεσείοντος για αναίρεση της ίδιας απόφασης, ανεξαρτήτως αν θεμελιώνεται σε ίδιους ή διαφορετικούς λόγους, αποτελεί δεύτερη αναίρεση, η οποία είναι απαράδεκτη, κατά τα οριζόμενα στο άρθρο 555 ΚΠολΔ, δεδομένου ότι δεν συντρέχει κάποια περίπτωση που να την καθιστά κατ' εξαίρεση επιτρεπτή, σύμφωνα με την προηγηθείσα νομική σκέψη.
Κατ' ακολουθίαν των ανωτέρω, πρέπει η κρινόμενη αίτηση να απορριφθεί ως απαράδεκτη και να καταδικαστεί ο αναιρεσείων, λόγω της ήττας του, στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, που παραστάθηκε και κατέθεσε προτάσεις, κατά παραδοχή σχετικού αιτήματος της τελευταίας (άρθρ. 176, 183 και 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ορίζεται ειδικότερα στο διατακτικό.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Απορρίπτει την από 02.07.2024 (αριθ. έκθ. κατάθ. 43/2024) αίτηση για αναίρεση της υπ' αριθμόν 202/2022 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Θράκης.
Καταδικάζει τον αναιρεσείοντα στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 16 Σεπτεμβρίου 2025.
Η ΠΡΟΕΔΡΕΥΟΥΣΑ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 29 Σεπτεμβρίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ