Σύνδεσμος απόφασης
Απόφαση 1783 / 2025    (Α2, ΠΟΛΙΤΙΚΕΣ)
Αριθμός 1783/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Α2' Πολιτικό Τμήμα
ΣΥΓΚΡΟΤΗΘΗΚΕ από τους Δικαστές: Μαρία Κουφούδη, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παναγιώτη Βενιζελέα, Γεώργιο Σχοινοχωρίτη, Κορνηλία Πανούτσου και Ευαγγελία Γίτση - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.
ΣΥΝΗΛΘΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του, στις 28 Απριλίου 2025, με την παρουσία και του γραμματέα Ι. Π., για να δικάσει την υπόθεση μεταξύ:
Της αναιρεσείουσας: ανώνυμης τραπεζικής εταιρείας με την επωνυμία "ΤΡΑΠΕΖΑ ΠΕΙΡΑΙΩΣ Α.Ε.", που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα, ως ειδικής διαδόχου της Κυπριακής Δημόσιας Εταιρίας Περιορισμένης Ευθύνης με την επωνυμία "CYPRUS POPULAR BANK PUBLIC CO LTD", νομίμως εκπροσωπούμενης, η οποία εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο Θωμά Καναβέλη.
Των αναιρεσιβλήτων: 1) της εταιρείας με την επωνυμία "BALASA NAVIGATION CO LTD", που εδρεύει στην Λευκωσία της Κύπρου και εκπροσωπείται νόμιμα, 2) της εταιρείας με την επωνυμία "SEAMAR SHIPPING SA", που εδρεύει στην Ονδούρα και εκπροσωπείται νόμιμα, 3) Σ. Α. του Ν., κατοίκου ... και 4) Ι. συζύγου Σ. Α., κατοίκου ... Η πρώτη και η δεύτερη εταιρεία, δεν εκπροσωπήθηκαν στο ακροατήριο. Ο τρίτος και η τέταρτη των αναιρεσιβλήτων εκπροσωπήθηκαν από την πληρεξούσια δικηγόρο τους Ουρανία Βαλεντή.
Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 14-07-1999 ανακοπή και τους από 17-02-2000 πρόσθετους λόγους αυτής, των ήδη αναιρεσιβλήτων, που κατατέθηκαν στο Μονομελές Πρωτοδικείο Πειραιώς και συνεκδικάστηκαν. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 1516/2002 μη οριστική, 3364/2006 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 677/2013 του Εφετείου Πειραιώς. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητεί η αναιρεσείουσα με την από 25-06-2014 αίτησή της.
Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, οι διάδικοι παραστάθηκαν, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Η Εισηγήτρια Αρεοπαγίτης ανέγνωσε την από 15-02-2024 έκθεση της κωλυόμενης να μετάσχει στη σύνθεση Αρεοπαγίτη Παναγιώτας Γκουδή-Νινέ, με την οποία εισηγήθηκε να γίνει δεκτός ο μοναδικός λόγος αναίρεσης και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσείουσας ζήτησε την παραδοχή της αίτησης, η πληρεξούσια των παρόντων αναιρεσιβλήτων την απόρριψή της, καθένας δε την καταδίκη του αντιδίκου μέρους στη δικαστική δαπάνη.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Από το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 847, 850, 851 επ. ΑΚ και 328 ΚΠολΔ συνάγεται ότι στη δίκη που διεξάγεται μεταξύ του δανειστή αφ' ενός και του εγγυητή και του πρωτοφειλέτη αφ' ετέρου, η μεταξύ των τελευταίων ομοδικία είναι αναγκαστική, μόνο καθ' ο μέρος αντικείμενο της κοινής δίκης, ως προς κάθε ομόδικο, είναι η ύπαρξη της κυρίας οφειλής και συνεπώς οι αρχές της εν λόγω αναγκαστικής ομοδικίας περιορίζονται μόνο στις περιπτώσεις, όπου το ζήτημα που πρόκειται να κριθεί αναφέρεται στην κοινή υπεράσπιση πρωτοφειλέτη και εγγυητή ως προς την ύπαρξη του χρέους [ΑΠ 1104/2020, ΑΠ 573/2019, ΑΠ 338/2017, ΑΠ 1946/2017].
Εξάλλου, με την ανακοπή κατά διαταγής πληρωμής, η οποία υπόκειται στη ρύθμιση των άρθρων 583 επ. ΚΠολΔ, προβάλλονται λόγοι είτε κατά του κύρους της διαταγής πληρωμής για έλλειψη διαδικαστικής προϋπόθεσης είτε κατά της ύπαρξης της απαίτησης [ΟλΑΠ 10/1997, ΑΠ 1946/2017].
Έτσι, εφόσον ο πρωτοφειλέτης και ο εγγυητής ασκούν ανακοπή κατά διαταγής πληρωμής, που εκδόθηκε σε βάρος τους με βάση τη σύμβαση δανείου, υφίσταται αναγκαία ομοδικία μεταξύ τους κατά το μέρος που αντικείμενο της δίκης, ως προς τον καθένα, είναι η ύπαρξη και η έκταση της κύριας σε βάρος τους οφειλής [ΑΠ 573/2019, ΑΠ 1946/2017].
Εξάλλου κατά το άρθρο 76 παρ.4 ΚΠολΔ η άσκηση των ενδίκων μέσων από κάποιον από τους αναγκαίους ομοδίκους έχει αποτέλεσμα και για τους άλλους. Κατά την έννοια της διάταξης αυτής, αν κάποιος αναγκαίος ομόδικος άσκησε ένδικο μέσο, θεωρούνται από το νόμο ως ασκήσαντες αυτό και οι ομόδικοι του παρόλο που αδράνησαν, έστω και αν έχει παρέλθει ως προς αυτούς η προθεσμία ασκήσεως του ενδίκου μέσου (ΟλΑΠ 63/1981, ΑΠ 60/2022, ΑΠ 51/2022, ΑΠ 44/2020).
Στην περίπτωση αυτή (της πλασματικής άσκησης του ενδίκου μέσου), αλλά και της πλασματικής επίσπευσης της αίτησης αναίρεσης πρέπει οι μη ασκήσαντες και μη επισπεύδοντες αυτό αναγκαίοι ομόδικοι να καλούνται σε όλες τις συζητήσεις του ενδίκου μέσου (άρθρα 76 παρ.3 και 110 παρ.2 ΚΠολΔ), αλλιώς η συζήτηση αυτού κηρύσσεται απαράδεκτη ως προς όλους τους διαδίκους, σύμφωνα με το άρθρο 576 παρ.3 εδ.α' ΚΠολΔ (ΑΠ 1320/2024, ΑΠ 229/2024, ΑΠ 2055/2022, ΑΠ 1249/2020].?
Στην προκειμένη περίπτωση, από την παραδεκτή επισκόπηση των διαδικαστικών εγγράφων της δίκης [άρθρο 561 παρ. 2 ΚΠολΔ], προκύπτουν τα ακόλουθα: Με την υπ' αριθμ 1161/1999 διαταγή πληρωμής του Δικαστή του Μονομελούς Πρωτοδικείου Πειραιώς οι ήδη αναιρεσίβλητοι υποχρεώθηκαν, ευθυνόμενοι εις ολόκληρον έκαστος, να καταβάλουν στη δικαιοπάροχο της ήδη αναιρεσείουσας, βάσει σύμβασης εντόκου προθεσμιακού ναυτιλιακού δανείου 1.500.000 δολ. ΗΠΑ, που είχε συνάψει η δικαιοπάροχος της αναιρεσείουσας τράπεζά?με την ήδη πρώτη αναιρεσίβλητη, στην οποία οι λοιποί ήδη αναιρεσίβλητοι είχαν συμβληθεί ως εγγυητές, το ισόποσο σε δραχμές των 619,150 δολ. ΗΠΑ κατά την επίσημη ισοτιμία του ανωτέρω νομίσματος κατά το χρόνο της εξόφλησης με βάση το δελτίο τιμών της τράπεζας και με το νόμιμο τόκο από 23.4.1998 Την ακύρωση της ανωτέρω διαταγής πληρωμής ζήτησαν οι ήδη αναιρεσίβλητοι με την από 14.7.1999 ανακοπή και τους από 12.7.2000 πρόσθετους λόγους αυτής. Επί της ανακοπής και των προσθέτων λόγων αυτής εκδόθηκε η υπ' αριθ. 8571/2002 απόφαση του Πολυμελούς Πρωτοδικείου Πειραιά, με την οποία έγινε εν μέρει δεκτή η ανακοπή και ακυρώθηκε η διαταγή πληρωμής κατά ένα μέρος και δη ως προς τον τρόπο μετατροπής σε δραχμές του οφειλόμενου ποσού των 619.150 δολαρίων ΗΠΑ Κατά της πρωτόδικης αυτής απόφασης, οι ανακόπτοντες, ήδη αναιρεσίβλητοι άσκησαν την από 28.2.2007 έφεση, επί της οποίας εκδόθηκε η προσβαλλόμενη υπ' αριθ.677/2013 απόφαση του Εφετείου Πειραιώς [Ναυτικό Τμήμα], με την οποία έγινε δεκτή η έφεση και αφού εξαφανίστηκε η εκκαλούμενη απόφαση και δικάστηκε η υπόθεση, έγινε δεκτή η ανακοπή και ακυρώθηκε η ως άνω διαταγή πληρωμή. Κατά της απόφασης αυτής η καθής η ανακοπή -εφεσίβλητη και ήδη αναιρεσείουσα άσκησε την υπό κρίση αίτηση αναίρεσης, η οποία απευθύνεται κατά όλων των ανακοπτόντων- εκκαλούντων και ήδη αναιρεσίβλητων, οι οποίοι συνδέονται με το δεσμό της αναγκαστικής ομοδικίας, κατ' άρθρο 76 παρ. 1 ΚΠολΔ, εφόσον η ισχύς της απόφασης που θα εκδοθεί εκτείνεται σε όλους τους ομόδικους, εν όψει της προβολής εκ μέρους τους λόγων ανακοπής κατά της ως άνω διαταγής πληρωμής που αφορούν μόνο στην ύπαρξη του χρέους. Η αίτηση αναίρεσης, με επίσπευση του τρίτου και τετάρτου των αναιρεσιβλήτων, που θεωρείται πλασματικά ως ασκηθείσα και από τους λοιπούς αναγκαίους ομοδίκους [πρώτη και δευτέρα των αναιρεσιβλήτων ορίστηκε να δικαστεί κατά τη δικάσιμο της 26ης.2.2024, κατά την οποία η πρώτη και η Δευτέρα των αναιρεσιβλήτων, οι οποίοι δεν κλητεύθηκαν κατ' αυτήν [όπως ουδείς των λοιπών διαδίκων επικαλείται και ουδόλως προκύπτει από τα έγγραφα της δικογραφίας] δεν παραστάθηκαν, ενώ νομίμως παραστάθηκε η αναιρεσείουσα και ο τρίτος και τέταρτος των αναιρεσιβλήτων, οι οποίοι με αίτημα της πληρεξούσιας δικηγόρου τους Ουρανία Βαλεντή [η οποία με το με αριθμό ....2022 πληρεξούσιο της συμβολαιογράφου Πειραιώς Χ. Γ. είχε την ειδική εντολή και πληρεξουσιότητα να παραστεί και να εκπροσωπήσει μόνο αυτούς] η υπόθεση αναβλήθηκε, [απόντων του πρώτου και δευτέρου των αναιρεσιβλήτων], για τη δικάσιμο που αναφέρεται στην αρχή της παρούσας [28.4.2025] Κατά την τελευταία αυτή δικάσιμο η πρώτη και η δεύτερη των αναιρεσιβλήτων δεν εμφανίστηκαν και δεν εκπροσωπήθηκαν με οποιονδήποτε νόμιμο τρόπο, ενώ δεν αποδεικνύεται ότι οι διάδικοι αυτοί [αναγκαίοι ομόδικοι του τρίτου και τετάρτου των αναιρεσιβλήτων] είχαν κλητευθεί για να παραστούν κατά τη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης στην ανωτέρω δικάσιμο. Επομένως, αφού δεν προκύπτει η κλήτευσή τους κατά την αρχική συζήτηση της υπόθεσης αλλά και κατά την παρούσα μετ' αναβολή δικάσιμο πρέπει η συζήτηση της υπό κρίση αναίρεσης να κηρυχθεί απαράδεκτη ως προς όλους τους διαδίκους, κατά τα προαναφερόμενα στη μείζονα σκέψη.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Κηρύσσει απαράδεκτη τη συζήτηση της από 25-6-2014 αίτησης για αναίρεση της υπ' αριθ. 677/2013 απόφασης του Εφετείου Πειραιώς.
ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 30 Ιουνίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ και ταύτης αποχωρήσασας ο αρχαιότερος της σύνθεσης Αρεοπαγίτης
ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 16 Οκτωβρίου 2025.
Ο ΠΡΟΕΔΡΕΥΩΝ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ