<< Επιστροφή

Αριθμός 1858/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Β2' Πολιτικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Χρυσούλα Πλατιά, Αντιπρόεδρο Αρείου Πάγου, Νίκη Κατσιαούνη - Εισηγήτρια, Απόστολο Φωτόπουλο, Ηλία Γιαρένη και Αγγελική Καρδαρά, Αρεοπαγίτες.

Συνεδρίασε δημόσια στο Κατάστημά του, στις 23 Σεπτεμβρίου 2025, με την παρουσία και της Γραμματέως Α. Α., για να δικάσει την εξής υπόθεση μεταξύ:

Των αναιρεσειόντων: 1. α.Α. Χ., κατοίκου ..., και β.Κ. Χ., κατοίκου Β. Α., ως εξ αδιαθέτου κληρονόμων του Δ. Χ., ο οποίος απεβίωσε την ...-2011, 2.Χ. Α., κατοίκου ..., 3.Ι. Μ., κατοίκου ..., και 4.Ι. Α., κατοίκου ... Άπαντες δεν παραστάθηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο.

Της αναιρεσίβλητης: ανώνυμης εταιρείας με την επωνυμία "Οργανισμός Προγνωστικών Αγώνων Ποδοσφαίρου Α.Ε. (ΟΠΑΠ Α.Ε.), που εδρεύει στην Αθήνα και εκπροσωπείται νόμιμα. Εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο της Κωνσταντίνο Παπαδημητρίου, ο oποίος κατέθεσε προτάσεις.

Η ένδικη διαφορά άρχισε με την από 30-9-2008 αγωγή των ήδη 2ου, 3ου, 4ου των αναιρεσειόντων και του αρχικού διαδίκου Δ. Χ., που κατατέθηκε στο Μονομελές Πρωτοδικείο Αθηνών. Εκδόθηκαν οι αποφάσεις: 745/2010 μη οριστική, 789/2015 οριστική του ίδιου Δικαστηρίου και 3382/2019 οριστική του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών. Την αναίρεση της τελευταίας απόφασης ζητούν οι αναιρεσείοντες με την από 19-11-2021 αίτησή τους.

Κατά τη συζήτηση της αίτησης αυτής, που εκφωνήθηκε από το πινάκιο, παραστάθηκε μόνο η αναιρεσίβλητη, όπως σημειώνεται πιο πάνω. Ο πληρεξούσιος της αναιρεσίβλητης εταιρείας ζήτησε την απόρριψη της αίτησης και την καταδίκη των αντιδίκων της στη δικαστική δαπάνη της.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τη διάταξη του άρθρου 576 παρ. 1 ΚΠολΔ σε συνδυασμό με αυτήν της παρ. 2 του ιδίου άρθρου, προκύπτει ότι αν κάποιος από τους διαδίκους δεν εμφανισθεί κατά τη συζήτηση της υπόθεσης ή εμφανισθεί αλλά δεν λάβει μέρος με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος, ο Άρειος Πάγος εξετάζει αυτεπαγγέλτως ποιος επισπεύδει τη συζήτηση. Αν την επισπεύδει ο αντίδικος του απολειπομένου ή μη παρισταμένου με τον τρόπο που ορίζει ο νόμος διαδίκου, τότε ερευνάται αν ο τελευταίος κλητεύθηκε νόμιμα και εμπρόθεσμα από τον επισπεύδοντα και, σε καταφατική περίπτωση, το Δικαστήριο προχωρεί στη συζήτηση, παρά την απουσία εκείνου που έχει κλητευθεί (ΑΠ 1773/2023, ΑΠ 1087/2023, ΑΠ 787/2023, ΑΠ 1806/2022). Τις κλητεύσεις επικαλείται και αποδεικνύει ο παριστάμενος διάδικος (ΑΠ 1773/2023, ΑΠ 1087/2023, ΑΠ 567/2022, ΑΠ 2/2022).

Εξάλλου, κατά τις διατάξεις των άρθρων 96 παρ. 1 (όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 139 παρ.1 του ν.4938/2022), 142 παρ. 1 και 2, 143 παρ. 1, 2 και 3 του ΚΠολΔ (όπως το τελευταίο άρθρο αντικαταστάθηκε με το άρθρο πρώτο του άρθρου 1 του Ν.4335/2015, και τροποποιήθηκε εκ νέου από το άρθρο 139 παρ.2 του ν.4938/2022), συνάγεται ότι η ιδιότητα του αντίκλητου που διορίζει διάδικος για να παραλαμβάνει τα έγγραφα που του κοινοποιούνται, αποκτάται α) με δήλωση στη γραμματεία του πρωτοδικείου της κατοικίας τους, ο δε διορισμός γίνεται για όλες ή ορισμένες από τις δικαστικές ή εξώδικες επιδόσεις που του απευθύνονται και αφορούν μία ή περισσότερες ή όλες τις υποθέσεις του, β) με ρήτρα σε σύμβαση, οπότε ο διορισμός καλύπτει την επίδοση όλων των διαδικαστικών και εξώδικων πράξεων που έχουν σχέση με τη σύμβαση αυτή και γ) με το νόμιμο διορισμό δικαστικού πληρεξούσιου, που είναι αυτοδικαίως και αντίκλητος και στον οποίο μπορούν να γίνουν μόνο οι επιδόσεις που ανάγονται στη δίκη στην οποία είναι πληρεξούσιος έως και την έκδοση αμετάκλητης απόφασης. Η ιδιότητα δε κάποιου ως αντίκλητου εξετάζεται από το δικαστήριο και αυτεπαγγέλτως και ο επικαλούμενος επίδοση σε αντίκλητο του διάδικου, φέρει το βάρος επίκλησης και απόδειξης της ιδιότητάς του, με έναν από τους καθοριζόμενους, κατά τα παραπάνω, τρόπους (ΑΠ 1820/2023, ΑΠ 1578/2021, ΑΠ 1305/2020). Από το συνδυασμό δε των διατάξεων των άρθρων 440, 438 και 104 ΚΠολΔ προκύπτει ότι από τη μνεία που γίνεται στο προεισαγωγικό τμήμα της δικαστικής απόφασης, ότι για κάποιον από τους διάδικους παρέστη ο αναφερόμενος δικηγόρος και τη βεβαίωση στο κύριο σώμα της απόφασης ότι το δικαστήριο δίκασε κατ' αντιμωλία των διαδίκων, υπάρχει πλήρης απόδειξη, για το διορισμό αυτού (του παραστάντος δικηγόρου), κατά το άρθρο 96 ΚΠολΔ, ως δικαστικού πληρεξούσιου του διάδικου αυτού, δεδομένου ότι η συνδρομή του στοιχείου της δικαστικής πληρεξουσιότητας είναι γεγονός, το οποίο οφείλει να εξετάσει αυτεπαγγέλτως το δικαστήριο, σύμφωνα με τη διάταξη του ανωτέρω άρθρου 104 εδ.β' ΚΠολΔ (ΑΠ 1820/2023, ΑΠ 1578/2021, ΑΠ 1170/2021, ΑΠ 1305/2020).

Έτσι ο δικηγόρος που παραστάθηκε ως πληρεξούσιος του διάδικου στην πρωτοβάθμια και στη δευτεροβάθμια δίκη θεωρείται κατά νόμο αντίκλητος για τις αναγόμενες στη δίκη αυτή επιδόσεις εγγράφων, μέχρι την έκδοση αμετάκλητης απόφασης, εκτός εάν, όπως η διάταξη του άρθρου 143 παρ.1 εδ.α' ΚΠολΔ ορίζει, γνωστοποιηθεί με δικόγραφο στους λοιπούς διαδίκους η αντικατάστασή του (ΑΠ 1820/2023, ΑΠ 1578/2021, ΑΠ 1276/2021, ΑΠ 667/2020).

Περαιτέρω, κατά το άρθρο 94 παρ. 1 ΚΠολΔ, στα πολιτικά δικαστήρια οι διάδικοι έχουν την υποχρέωση να παρίστανται με πληρεξούσιο δικηγόρο, ενώ κατά το άρθρο 96 παρ. 3 του ίδιου Κώδικα (όπως τροποποιήθηκε με το άρθρο 63 Ν. 4509/2017), κατά τη διαδικασία ενώπιον του Αρείου Πάγου η πληρεξουσιότητα δίνεται μόνο με συμβολαιογραφική πράξη ή με προφορική δήλωση που καταχωρίζεται στα πρακτικά ή στην έκθεση και ειδικά για τις εργατικές διαφορές, η πληρεξουσιότητα μπορεί να δίνεται με ιδιωτικό έγγραφο, το οποίο φέρει βεβαίωση του γνησίου της υπογραφής του διαδίκου από Κέντρο Εξυπηρέτησης Πολιτών ή οποιαδήποτε άλλη δημόσια ή δημοτική αρχή.

Επίσης, κατ' άρθρο 104 ΚΠολΔ, για τις προπαρασκευαστικές πράξεις και τις κλήσεις έως την συζήτηση στο ακροατήριο θεωρείται ότι υπάρχει πληρεξουσιότητα, ενώ για τη συζήτηση στο ακροατήριο απαιτείται ρητή πληρεξουσιότητα και, αν αυτή δεν υπάρχει, κηρύσσονται άκυρες όλες οι πράξεις, ακόμη και εκείνες που είχαν γίνει προηγουμένως, το δε δικαστήριο ελέγχει, αυτεπαγγέλτως, σε κάθε στάση της δίκης, την έλλειψη της πληρεξουσιότητας καθώς και την υπέρβασή της (ΟλΑΠ 13/2008, ΑΠ 165/2020). Από το συνδυασμό των ανωτέρω διατάξεων με αυτήν του άρθρου 577 παρ. 1 ΚΠολΔ, συνάγεται ότι, εάν ο αναιρεσίβλητος είναι εκείνος που επισπεύδει τη συζήτηση και απουσιάζει (ή δεν παρίσταται κανονικά) ο αναιρεσείων, χωρίς να αποδεικνύεται περαιτέρω η ύπαρξη πληρεξουσιότητας αυτού προς τον υπογράφοντα την αίτηση αναίρεσης δικηγόρο, τότε (και υπό την προϋπόθεση ότι ο αναιρεσείων είχε κλητευθεί νομίμως από τον αναιρεσίβλητο, ώστε να είναι έγκυρη η συζήτηση της αναίρεσης κατ' άρθρο 576 παρ. 2 του ΚΠολΔ), η αίτηση αναίρεσης απορρίπτεται ως απαράδεκτη, εφόσον ασκήθηκε χωρίς τη συνδρομή της κατά νόμο απαιτούμενης πληρεξουσιότητας (ΑΠ 1773/2023, ΑΠ 1087/2023, ΑΠ 409/2023, ΑΠ 248/2022).

Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από τα ταυτάριθμα με την παρούσα πρακτικά συνεδρίασης, κατά τη συζήτηση της κρινόμενης, από 19-11-2021 (αριθμ.εκθ.καταθ. 9167/1131/22-11-2021) αίτησης για αναίρεση της, εκδοθείσας αντιμωλία των διαδίκων και κατά την ειδική διαδικασία των περιουσιακών-εργατικών-διαφορών, με αριθμό 3382/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε από τη σειρά του οικείου πινακίου κατά την αναφερόμενη στην αρχή της παρούσας δικάσιμο (23-9-2025), οι αναιρεσείοντες δεν εμφανίστηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο. Όπως προκύπτει από την με αριθμό ...-2024 έκθεση επίδοσης της δικαστικής επιμελήτριας της Περιφέρειας του Εφετείου Αθηνών με έδρα στο Πρωτοδικείο Αθηνών, Ν. Β., που επικαλείται και προσκομίζει η αναιρεσίβλητη, ακριβές αντίγραφο της άνω αίτησης αναίρεσης μετά της από 1-11-2024 Πράξης της Προέδρου του Αρείου Πάγου περί ορισμού ως αρμοδίου του ανωτέρω Β2 Πολιτικού Τμήματος και της σχετικής Πράξης του Προέδρου του ως άνω Τμήματος περί ορισμού δικασίμου, της αναγραφόμενης στην αρχή της παρούσας (23-9-2025), επιδόθηκε, με την επιμέλεια της επισπεύδουσας τη συζήτηση αναιρεσίβλητης, στον δικηγόρο Νικόλαο Σωτηρακόπουλο, ως πληρεξούσιο και αντίκλητο των απολειπόμενων αναιρεσειόντων. Από την επισκόπηση της αναιρεσιβαλλόμενης απόφασης, που εκδόθηκε αντιμωλία των διαδίκων, προκύπτει ότι ο ανωτέρω δικηγόρος είχε παρασταθεί ενώπιον του δευτεροβαθμίου δικαστηρίου (Μονομελούς Εφετείου Αθηνών), ως πληρεξούσιος δικηγόρος των ήδη αναιρεσειόντων, εκπροσωπώντας τους ως εκκαλούντες-εφεσιβλήτους, κατά τη συζήτηση, στις 27-3-2018, της από 12-5-2015 έφεσής τους και της από 10-5-2015 έφεσης, με πρόσθετους λόγους, της ήδη αναιρεσίβλητης.

Συνεπώς θεωρείται κατά νόμο αντίκλητος των αναιρεσειόντων για τις αναγόμενες στην παρούσα δίκη επιδόσεις μέχρι την έκδοση αμετάκλητης απόφασης, την ιδιότητά του δε αυτή δεν προκύπτει ότι απώλεσε με κάποιο νόμιμο τρόπο. Κατόπιν τούτων οι απολειπόμενοι αναιρεσείοντες κλητεύτηκαν νόμιμα και εμπρόθεσμα και για το λόγο αυτό, παρά την απουσία τους, το Δικαστήριο πρέπει να προχωρήσει στη συζήτηση της αίτησης αναίρεσης, κατ' εφαρμογή του άρθρου 576 παρ. 2 εδ. α' και γ' ΚΠολΔ.

Στη συνέχεια δε και εφόσον από τα στοιχεία του φακέλου δεν προκύπτει ότι ο φερόμενος ως πληρεξούσιος δικηγόρος των αναιρεσειόντων, Νικόλαος Σωτηρακόπουλος (δικηγόρος Αθηνών), ο οποίος υπέγραψε την ένδικη αίτηση αναίρεσης, ήταν εφοδιασμένος με ρητή πληρεξουσιότητα από τους αναιρεσείοντες για την άσκηση αυτής, πρέπει, κατά τα εκτιθέμενα στη μείζονα πρόταση της παρούσας, η αίτηση αυτή να απορριφθεί ως απαράδεκτη. Τέλος, οι αναιρεσείοντες, λόγω της ήττας τους, πρέπει να καταδικαστούν στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, η οποία εκπροσωπήθηκε νομίμως και κατέθεσε προτάσεις, κατά ουσιαστική παραδοχή του σχετικού αιτήματός της (άρθρα 176, 183 και 191 παρ. 2 ΚΠολΔ), όπως ειδικότερα ορίζεται στο διατακτικό.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Απορρίπτει την από 19-11-2021 (αριθμ.εκθ.καταθ.9167/ 1131/22-11-2021) αίτηση για αναίρεση της με αριθμό 3382/2019 απόφασης του Μονομελούς Εφετείου Αθηνών (διαδικασίας περιουσιακών-εργατικών-διαφορών).

Καταδικάζει τους αναιρεσείοντες στην πληρωμή των δικαστικών εξόδων της αναιρεσίβλητης, τα οποία ορίζει στο ποσό των χιλίων οκτακοσίων (1.800) ευρώ.

ΚΡΙΘΗΚΕ, αποφασίσθηκε στην Αθήνα, στις 14 Οκτωβρίου 2025.

ΔΗΜΟΣΙΕΥΘΗΚΕ σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στην Αθήνα, στις 30 Οκτωβρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή