Σύνδεσμος απόφασης
Απόφαση 603 / 2025    (Ε, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)
Αριθμός 603/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
Ε' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Μαρία Λεπενιώτη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωστούλα Πρίγγουρη, Παρασκευή Τσούμαρη, Σταυρούλα Κουσουλού-Εισηγήτρια και Αγαθή Δερέ, Αρεοπαγίτες.
Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 14 Φεβρουαρίου 2025, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Στυλιανού Κωσταρέλλου (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Γ. Β., για να δικάσει την αίτηση των αναιρεσειουσών - κατηγορουμένων: 1.Μ. - Λ. Γ. του Α.-Γ., κατοίκου ... και 2.Α.-Ε. Γ. του Α. - Γ., κατοίκου ..., οι οποίες εκπροσωπήθηκαν από τον πληρεξούσιο δικηγόρο τους Γεώργιο Κανάκη, για αναίρεση της απόφασης 343/2024 του Τριμελούς Εφετείου Πλημμελημάτων Ναυπλίου.
Το Τριμελές Εφετείο Πλημμελημάτων Ναυπλίου με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και oι αναιρεσείουσες - κατηγορούμενες ζητούν την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην με αρ. πρωτ. 8227/20.11.2024 αίτησή τους αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό ...
Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε: α) να γίνει δεκτή εν μέρει (ως προς τον πρώτο λόγο) η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από Δικαστές άλλους, εκτός από εκείνους που δίκασαν προηγουμένως και β) να απορριφθεί η υπό κρίση αίτηση αναίρεσης κατά τα λοιπά και τον πληρεξούσιο δικηγόρο των αναιρεσειουσών που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.
ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Η υπό κρίση με πρωτ. 8227/20-11-2024 αίτηση, που ασκήθηκε δια δηλώσεως του παραστάντος κατά τη συζήτηση συνηγόρου των αναιρεσειουσών Γεωργίου Κανάκη, που επιδόθηκε στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 20-11-2024, για αναίρεση της υπ' αριθμ. 343/2024 τελεσίδικης απόφασης του Τριμελούς Εφετείου [Πλημμελημάτων] Ναυπλίου, με την οποία οι αναιρεσείουσες κρίθηκαν ένοχες της αξιοποίνου πράξεως της παράβασης του άρθρου 29 παρ.1 του Ν. 2971/2001, ασκήθηκε παραδεκτά, ήτοι νομότυπα και εμπρόθεσμα, περιέχει δε σαφείς και ορισμένους λόγους αναίρεσης, εκ του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Δ' και Ε' του ΚΠΔ (άρθρα 464, 466παρ.1 εδάφ. β', 473 παρ. 2 και 3, 474 παρ.2Α και 4, 504 παρ.1 και 505 παρ.1α' Κ.Π.Δ).
Συνεπώς, πρέπει, να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς τη βασιμότητα των εκ του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Δ' και Ε' του ΚΠΔ αναιρετικών της λόγων.
Ι. Με τις διατάξεις του άρθρου 1 του ν. 2971 /2001, ορίζονται τα εξής: "1. "Αιγιαλός" είναι η ζώνη της ξηράς, που βρέχεται από τη θάλασσα από τις μεγαλύτερες και συνήθεις αναβάσεις των κυμάτων της. 2.......". Περαιτέρω, κατά τη διάταξη της παρ.1 εδάφ. α' του άρθρου 29 του ίδιου ως άνω νόμου, αντίστοιχη της προϊσχύσασας διάταξης του άρθρου 24 παρ.2α' του Α.Ν. 2344/1940, όπως αντικ. με το άρθρο 1 του ΑΝ 263/1968, ορίζεται ότι "Όποιος χωρίς άδεια ή με υπέρβαση αυτής ή με άδεια που εκδίδεται κατά παράβαση του νόμου αυτού επιφέρει στον αιγιαλό, την παραλία, τη θάλασσα οποιαδήποτε μεταβολή με την κατασκευή, τροποποίηση ή καταστροφή έργων ή του εδάφους ή του πυθμένα με τη λήψη χώματος, λίθων ή άμμου ή με οποιοδήποτε άλλο τρόπο, ανεξάρτητα αν με τον τρόπο αυτό επήλθε ζημία σε οποιονδήποτε, τιμωρείται με φυλάκιση τουλάχιστον ενός έτους". Περαιτέρω, κατά τα άρθρα 4 και 5 του αυτού νόμου ο καθορισμός της οριογραμμής του αιγιαλού γίνεται από την προβλεπόμενη στο άρθρο 3 του ίδιου νόμου Επιτροπή, πλην όμως, η ιδιότητα του αιγιαλού δεν δημιουργείται με βάση την έκθεση της Επιτροπής, αλλά αυτή υπάρχει με βάση τα φυσικά δεδομένα, δηλαδή, από τις μέγιστες, πλην συνήθεις, αναβάσεις των κυμάτων και το δικαστήριο της ουσίας, εφόσον δεν υπάρχει καθορισμός της οριογραμμής του αιγιαλού, μπορεί να καθορίσει τα όρια του, παρεμπιπτόντως σε κάθε συγκεκριμένη περίπτωση, σύμφωνα με τα παραπάνω συγκροτούντα την έννοια του αιγιαλού στοιχεία (ΑΠ 100/2024, ΑΠ 1006/2022, ΑΠ 132/2018, ΑΠ 756/2016). Για την στοιχειοθέτηση της οριζόμενης στο άρθρο 29 παρ.1α Ν.2971/01 αξιόποινης πράξης της αυθαίρετης μεταβολής του αιγιαλού απαιτείται να αναφέρονται τα πραγματικά εκείνα περιστατικά, από τα οποία προέκυψε η ιδιότητα του χώρου, επί του οποίου επήλθε η μεταβολή, ως αιγιαλού και συγκεκριμένα, κατά ποιο τρόπο είχε καθοριστεί η οριογραμμή του αιγιαλού, ήτοι με απόφαση της αρμόδιας προς τούτο Επιτροπής ή καθορίστηκε από το δικαστήριο με βάση τις μέγιστες και συνήθεις αναβάσεις των κυμάτων. Μόνη δε η αναφορά στην αιτιολογία της απόφασης ότι ο χώρος, όπου έγινε η μεταβολή, αποτελεί αιγιαλό δεν μπορεί να αναπληρώσει την έλλειψη αυτή (ΑΠ 2035/2019, ΑΠ 132/2018).
Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη από τις διατάξεις των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναιρέσεως από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' του ΚΠΔ, όταν αναφέρονται σ' αυτήν, με πληρότητα, σαφήνεια και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά, τα πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελίωσαν και οι νομικοί συλλογισμοί, με τους οποίους έγινε η υπαγωγή των περιστατικών αυτών στην ουσιαστική ποινική διάταξη που εφαρμόστηκε. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του αιτιολογικού με το διατακτικό, που αποτελούν ενιαίο σύνολο.
Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την προσβαλλόμενη απόφαση, το Τριμελές Εφετείο [Πλημμελημάτων] Ναυπλίου, που την εξέδωσε σε δεύτερο βαθμό, δέχθηκε ανελέγκτως στο σκεπτικό του, μετά από εκτίμηση των αναφερομένων κατ' είδος σ' αυτήν αποδεικτικών μέσων [ένορκη κατάθεση μάρτυρος κατηγορίας, πρακτικά πρωτοβάθμιας δίκης και έγγραφα που αναγνώστηκαν στο ακροατήριο], ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα: "Οι κατηγορούμενες στην περιοχή "..." ..., την ...-2018 και την ...-2018, ενεργώντας από κοινού και με κοινή πρόθεση, με πρόθεση επέφεραν μεταβολή του αιγιαλού και της θάλασσας, με κατασκευή έργου, χωρίς άδεια της αρμόδιας αρχής και συγκεκριμένα, προέβησαν εντός του αιγιαλού έμπροσθεν κτήματος ιδιοκτησίας τους, την ...-2018 σε κατασκευή από ξύλινα και σιδερένια καλούπια η οποία καταλάμβανε έκταση 10μ.Χ0,50μ. επί υφιστάμενης αυθαίρετης προβλήτας και την ...-2018 σε ρίψη επί της ανωτέρω προβλήτας τσιμέντου σε μήκος 33 μ. και πλάτος 2,50μ. περίπου, επιφέροντας με τον τρόπο αυτό μεταβολή του αιγιαλού, χωρίς άδεια της αρμόδιας αρχής. Οι ανωτέρω ενέργειες αποδεικνύονται μετά βεβαιότητας τόσο από την ένορκη κατάθεση του εξετασθέντος μάρτυρα - λιμενικού, ο οποίος μετέβη διά σκάφους του λιμενικού και διαπίστωσε κατά την υπηρεσία του την γενόμενη μεταβολή του αιγιαλού, αλλά ιδίως από τις επισκοπηθείσες φωτογραφίες, όπου με ευκρίνεια αποτυπώνεται αρχικά η ύπαρξη καλουπιών στις ...-2018 και στις φωτογραφίες της 09ης-1-2018 (με ληφθείσα ώρα 12:02) το νέο τμήμα τσιμέντου της προβλήτας επί του αιγιαλού και της θάλασσας, που έχει διαφορετικό χρώμα. Αντίθετη κρίση δεν μπορεί να συναχθεί από τις αεροφωτογραφίες που προσκόμισαν οι συνήγοροι υπεράσπισης και στις οποίες έχει τοποθετηθεί "πινέζα" στο σημείο της προβλήτας και οι οποίες αποτυπώνουν διαχρονικά την περιοχή, καθώς δεν αποτυπώνονται μετρήσεις επί αυτών για τις διαστάσεις της προβλήτας διαχρονικά, παρά μόνο η σαφής μεταβολή της μορφολογίας της περιοχής και η οικιστική της ανάπτυξη. Ακολούθως, οι κατηγορούμενες πρέπει να κηρυχθούν ένοχες για την παράβαση του άρθρου 29 §1 Ν. 2971/2001 από κοινού και κατ' εξακολούθηση, κατά τα αναλυτικώς εκτιθέμενα στο διατακτικό".
Ακολούθως, το δικάσαν ως άνω Εφετείο κήρυξε τις αναιρεσείουσες-κατηγορούμενες ένοχες της παράβασης του άρθρου 29 παρ.1 του Ν. 2971/2001 και αφού τους αναγνώρισε την ελαφρυντική περίσταση του πρότερου σύννομου βίου, επέβαλε ποινή φυλάκισης οκτώ (8) μηνών στην καθεμία, την εκτέλεση της οποίας ανέστειλε επί τριετία, με το ακόλουθο, κατά πιστή μεταφορά, διατακτικό:
"...ΚΗΡΥΣΣΕΙ τις κατηγορούμενες ένοχες του ότι στην περιοχή "..." ..., την ...-2018 και την ...-2018, ενεργώντας από κοινού και με κοινή πρόθεση, με περισσότερες ενέργειες που συνιστούν εξακολούθηση του ιδίου εγκλήματος, επέφεραν μεταβολή του αιγιαλού και της θάλασσας, με κατασκευή έργου, χωρίς την άδεια της αρμόδιας αρχής, και συγκεκριμένα προέβησαν εντός του αιγιαλού έμπροσθεν κτήματος ιδιοκτησίας τους, την ...-2018 ,σε κατασκευή από ξύλινα και σιδερένια καλούπια, η οποία καταλάμβανε έκταση 10μ. Χ 0,50μ. επί υφισταμένης αυθαίρετης προβλήτας ,και την ...-2018 σε ρίψη επί της ανωτέρω προβλήτας τσιμέντου, σε μήκος 33μ. και πλάτος 2,50μ. περίπου, επιφέροντας με τον τρόπο αυτό μεταβολή του αιγιαλού, χωρίς άδεια της αρμόδια αρχής".
Με τις ανωτέρω παραδοχές το εκδόσαν την προσβαλλόμενη απόφαση παραπάνω Δικαστήριο, στέρησε αυτήν από την από τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία. Ειδικότερα, το αιτιολογικό της απόφασης αποτελεί απλή αντιγραφή του διατακτικού, χωρίς να διαλαμβάνονται σ' αυτό οι σκέψεις και οι συλλογισμοί που οδήγησαν το Δικαστήριο στην κρίση για την ενοχή των κατηγορουμένων και ήδη αναιρεσειουσών, αφού δεν αναφέρονται σ' αυτήν : α) τα πραγματικά περιστατικά που καθόρισαν την ιδιότητα του επίδικου χώρου επί του οποίου αυτές ενήργησαν κατά τα ανωτέρω, ως αιγιαλού, ήτοι αν ο αιγιαλός καθορίστηκε με απόφαση της αρμόδιας προς τούτο Επιτροπής ή από το Δικαστήριο με βάση τα αποδειχθέντα και συγκροτούντα την έννοια του στοιχεία (μέγιστες και συνήθεις αναβάσεις των κυμάτων) και β) το είδος της μεταβολής που επήλθε στον αιγιαλό, και συγκεκριμένα αν, εξαιτίας της ειδικότερα αναφερόμενης στην προσβαλλομένη απόφαση κατασκευής από ξύλινα και σιδερένια αντικείμενα (καλούπια) επί υφισταμένης αυθαίρετης προβλήτας και της ρίψης τσιμέντου επ' αυτής, επήλθε αλλοίωση στη φυσική μορφολογία του αιγιαλού, καθόσον μόνη η αναφορά ότι, δια της συγκεκριμένης συμπεριφοράς των κατηγορουμένων, επήλθε μεταβολή του αιγιαλού, δεν μπορεί να αναπληρώσει την έλλειψη αυτή. Επομένως, ο σχετικός, από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ' ΚΠΔ, πρώτος λόγος αναίρεσης, με τον οποίο πλήττεται η προσβαλλομένη απόφαση για έλλειψη της απαιτούμενης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, είναι βάσιμος. Μετά ταύτα, πρέπει να αναιρεθεί η προσβαλλομένη απόφαση, παρελκούσης της έρευνας του δευτέρου λόγου αναίρεσης περί εσφαλμένης ερμηνείας και εφαρμογής του νόμου, εκ του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Ε' του ΚΠΔ, και να παραπεμφθεί η υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο παραπάνω Δικαστήριο, συγκροτούμενο από δικαστές άλλους, εκτός από αυτούς που δίκασαν προηγουμένως (άρθρα 519 και 522 του ΚΠΔ).
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Αναιρεί την με αριθμό 343/2024 απόφαση του Τριμελούς Εφετείου (Πλημ/των) Ναυπλίου.
Παραπέμπει την υπόθεση για νέα συζήτηση στο ίδιο Δικαστήριο, συγκροτούμενο από δικαστές άλλους, εκτός από αυτούς που δίκασαν προηγουμένως.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 14 Μαρτίου 2025.
Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 8 Απριλίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ