ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ - ΑΠΟΦΑΣΗ 910/2025 (ΠΟΙΝΙΚΕΣ - ΣΤ)
print
Τίτλος:
ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ - ΑΠΟΦΑΣΗ 910/2025 (ΠΟΙΝΙΚΕΣ - ΣΤ)
ΑΡΕΙΟΣ ΠΑΓΟΣ - ΑΠΟΦΑΣΗ 910/2025 (ΠΟΙΝΙΚΕΣ - ΣΤ)
Αυτόματη μετάφραση - Automatic translation (Google translate)

Σύνδεσμος απόφασης


<< Επιστροφή

Απόφαση 910 / 2025    (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)

Αριθμός 910/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' ΠΟΙΝΙΚΟ ΤΜΗΜΑ

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Ελένη Κατσούλη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Παναγιώτα Πασσίση, Κλεόβουλο - Δημήτριο Κοκκορό, Λεωνίδα Χατζησταύρου και Ελένη Θεοδωρακοπούλου - Εισηγήτρια, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του την 1η Απριλίου 2025, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Βασιλείου Παππαδά (γιατί κωλύεται η Εισαγγελέας) και του Γραμματέως Χ. Α., για να δικάσει την αίτηση του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου Κ. Κ. του Π., κατοίκου ..., ο οποίος εκπροσωπήθηκε από τον πληρεξούσιο δικηγόρο του Παναγιώτη Ανδρικόπουλο, για αναίρεση της αποφάσεως 1558/2024 του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Ηρακλείου. Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Ηρακλείου με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και o αναιρεσείων - κατηγορούμενος ζητεί την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 17-1-2025 αίτησή του αναιρέσεως, η οποία καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό ...

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνουν δεκτοί οι 3ος και 4ος εκ των λόγων αναιρέσεως, απορριπτομένων των 1ου και 2ου λόγων αυτής, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά η ποινική δίωξη κατά του αναιρεσείοντος-κατηγορουμένου, λόγω παραγραφής και τον πληρεξούσιο δικηγόρο του αναιρεσείοντος που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

1.Η κρινόμενη από 16-1-2025 αίτηση για αναίρεση της υπ` αριθμ. 1558/2024 απόφασης του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Ηρακλείου, η οποία καταχωρήθηκε στο ειδικό βιβλίο στις 2-1-2025 και με την οποία καταδικάστηκε ο αναιρεσείων σε ποινή φυλακίσεως ενός (1) έτους, η οποία ανεστάλη για τρία (3) έτη, για την αξιόποινη πράξη της σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο δια παραλείψεως τελούμενη, έχει ασκηθεί, με επίδοση στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου στις 17-1-2025, συνταχθείσας της υπ' αριθ. 12/2025 έκθεσης, νομότυπα και εμπρόθεσμα. Περιέχει δε ορισμένους και παραδεκτούς λόγους αναίρεσης από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ` και Ε' ΚΠοινΔ (έλλειψη ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας και εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικού ποινικού νόμου). Επομένως, είναι παραδεκτή (άρθρα 473 παρ. 3, 474, 504 παρ. 1 ΚΠοινΔ) και πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω . 2. Κατά τη διάταξη του άρθρου 314 παρ. 1 εδ. α` του ισχύοντος από 1.7.2019 νέου ΠΚ (ν. 4619/2019), η οποία, λόγω του ανώτατου ορίου της απειλούμενης στερητικής της ελευθερίας ποινής, είναι ευμενέστερη της αντίστοιχης του προϊσχύσαντος ΠΚ και εφαρμόσθηκε εν προκειμένω, "Όποιος από αμέλεια προκαλεί σωματική κάκωση ή βλάβη της υγείας άλλου τιμωρείται με φυλάκιση έως δύο (2) έτη ή χρηματική ποινή ή παροχή κοινωφελούς εργασίας.", κατά δε τη διάταξη του άρθρου 28 του ίδιου Κώδικα, "Από αμέλεια πράττει όποιος από έλλειψη της προσοχής την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει είτε δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του, είτε το προέβλεψε ως δυνατό, πίστεψε όμως ότι δεν θα επερχόταν". Από τις ως άνω διατάξεις προκύπτει ότι για τη στοιχειοθέτηση του αδικήματος της σωματικής βλάβης από αμέλεια, απαιτείται, μεταξύ των άλλων: α) να μην καταβλήθηκε από το δράστη η επιβαλλόμενη κατ` αντικειμενική κρίση προσοχή, την οποία κάθε μέτριος συνετός και ευσυνείδητος άνθρωπος οφείλει να καταβάλλει υπό τις ίδιες πραγματικές περιστάσεις, με βάση τους νομικούς κανόνες, τις συνήθειες που επικρατούν στις συναλλαγές και την κοινή, κατά τη συνήθη πορεία των πραγμάτων, πείρα και λογική, β) να μπορούσε ο δράστης, με βάση τις προσωπικές του περιστάσεις, ιδιότητες, γνώσεις και ικανότητες και, κυρίως εξαιτίας της υπηρεσίας του ή του επαγγέλματος του, να προβλέψει και αποφύγει το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του, το οποίο από έλλειψη της προαναφερόμενης προσοχής είτε δεν προέβλεψε (μη συνειδητή αμέλεια) είτε το προέβλεψε ως δυνατό, πίστευε όμως ότι δεν θα επερχόταν (ενσυνείδητη αμέλεια) και γ) να υπάρχει αιτιώδης σύνδεσμος μεταξύ της ενέργειας ή παραλείψεως του δράστη και του αποτελέσματος που επήλθε. Η παράλειψη, ως έννοια, ενυπάρχει σε κάθε είδος αμέλειας, αφού το ένα σκέλος της εξ αυτής ευθύνης συνίσταται στη μη καταβολή της προσοχής, δηλαδή σε παράλειψη. Όταν, όμως, η αμέλεια δεν συνίσταται σε ορισμένη παράλειψη, αλλά σε σύνολο συμπεριφοράς που προηγήθηκε του αποτελέσματος, τότε για τη θεμελίωση της σωματικής βλάβης από αμέλεια, ως εγκλήματος που τελείται με παράλειψη, απαιτείται η συνδρομή και των όρων του άρθρου 15 ΠΚ, κατά το οποίο, "Όπου ο νόμος, για την ύπαρξη αξιόποινης πράξης, απαιτεί να έχει επέλθει ορισμένο αποτέλεσμα, η μη αποτροπή του τιμωρείται όπως η πρόκλησή του με ενέργεια, αν ο υπαίτιος της παράλειψης είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση να παρεμποδίσει την επέλευση του αποτελέσματος". Από την τελευταία αυτή διάταξη συνάγεται ότι αναγκαία προϋπόθεση της εφαρμογής της είναι η ύπαρξη ιδιαίτερης (δηλαδή, ειδικής και όχι γενικής) υποχρέωσης του υπαιτίου προς ενέργεια που τείνει στην παρεμπόδιση του αποτελέσματος, για την επέλευση του οποίου ο νόμος απειλεί ορισμένη ποινή. Η ιδιαίτερη αυτή νομική υποχρέωση, η οποία επιφορτίζει τον υπαίτιο της παράλειψης με τη δημιουργία και τη διασφάλιση πραγματικής κατάστασης που εξυπηρετεί και διαφυλάσσει τα έννομα αγαθά που προσβάλλονται με την επέλευση του εγκληματικού αποτελέσματος, το οποίο πρέπει να αποτραπεί, συνιστά πρόσθετο στοιχείο του εγκλήματος που τελείται με παράλειψη και μπορεί να πηγάζει α) από ρητή διάταξη νόμου ή από σύμπλεγμα νομικών καθηκόντων, που συνδέονται με ορισμένη έννομη σχέση του υπόχρεου, β) από ειδική σχέση που δημιουργήθηκε είτε από σύμβαση είτε απλώς από προηγούμενη ενέργεια, με την οποία ο υπαίτιος της παράλειψης αναδέχθηκε εκουσίως την αποτροπή κινδύνων στο μέλλον και γ) από ορισμένη προηγούμενη συμπεριφορά του υπαιτίου, από την οποία δημιουργήθηκε ο κίνδυνος επέλευσης του εγκληματικού αποτελέσματος.

Στην περίπτωση αυτή πρέπει στην αιτιολογία της καταδικαστικής απόφασης να αναφέρεται και η συνδρομή αυτής της υποχρέωσης, να εκτίθενται, δηλαδή, τα πραγματικά περιστατικά, από τα οποία προσδιορίζεται η ιδιαίτερη νομική υποχρέωση του υπαιτίου να ενεργήσει, επιπροσθέτως δε, αν πηγάζει από επιτακτικό κανόνα δικαίου, να προσδιορίζεται και ο κανόνας αυτός, ήτοι η νομική διάταξη, στην οποία θεμελιώνεται η ιδιαίτερη υποχρέωση προς ενέργεια, που τείνει στην παρεμπόδιση του αποτελέσματος, ενώ, εάν η ιδιαίτερη αυτή νομική υποχρέωση προκύπτει από την ιδιότητα του υπαιτίου, δεν είναι αναγκαίος ο προσδιορισμός αυτής από ειδική διάταξη νόμου. Η πράξη ή η παράλειψη του δράστη τελεί σε αιτιώδη σύνδεσμο με το επελθόν αποτέλεσμα, όταν αυτή, κατά την κοινή αντίληψη, είναι εκείνη που, από μόνη της ή μαζί με τη συμπεριφορά άλλου προσώπου, βρίσκεται σε άμεση αιτιότητα προς το αποτέλεσμα. Αρκεί δηλαδή, προς θεμελίωση της ευθύνης, η πράξη ή η παράλειψη να ήταν ένας από τους παραγωγικούς όρους του αποτελέσματος, χωρίς τον οποίο δεν θα επερχόταν αυτό, αδιαφόρως αν για την πρόκλησή του συνέβαλαν και άλλοι όροι, αμέσως ή εμμέσως (λ.χ. αμέλεια του παθόντος ή τρίτου). Τούτο δε, διότι η κρατούσα στο ποινικό δίκαιο άποψη ακολουθεί τα πορίσματα της θεωρίας του ισοδυνάμου των όρων, υπό την παραλλαγή της ενεργού αιτίας, σε αντίθεση προς τη θεωρία της πρόσφορης αιτιότητας, η οποία επικρατεί όσον αφορά την αστική ευθύνη. Στα δια παραλείψεως τελούμενα εγκλήματα, θεωρείται ότι υπάρχει αιτιώδης συνάφεια μεταξύ της παραλείψεως και του επελθόντος εγκληματικού αποτελέσματος στην περίπτωση, που, αν δεν είχε συντρέξει η αμελής συμπεριφορά (παράλειψη) του υπαιτίου, τότε με μεγάλη πιθανότητα (η οποία εγγίζει τα όρια της βεβαιότητας) θα αποτρεπόταν το συγκεκριμένο εγκληματικό αποτέλεσμα. Έτσι, ευθύνη εκ παραλείψεως υπάρχει, όταν στη συγκεκριμένη περίπτωση ήταν δυνατή κατά τους κανόνες της ανθρώπινης πείρας και λογικής η επέλευση του αποτελέσματος. Τυχόν συντρέχουσα συνυπαιτιότητα του παθόντος ή τρίτου δεν αναιρεί την ύπαρξη αμέλειας του δράστη και την ποινική του ευθύνη, διακοπή δε της αιτιώδους συνάφειας υπάρχει μόνο στις περιπτώσεις εκείνες, στις οποίες η παρεμβαλλόμενη συμπεριφορά του παθόντος ή τρίτου εξουδετερώνει και καθιστά ανενεργή την αρχική συμπεριφορά του δράστη (ΑΠ 532/2024).

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 3 παρ. 2 και 3 του Ν. 3418/2005 ''2.Ο ιατρός ενεργεί με βάση: α) την εκπαίδευση που του έχει παρασχεθεί κατά τη διάρκεια των προπτυχιακών του σπουδών, την άσκησή του για την απόκτηση τίτλου ιατρικής ειδικότητας και τη συνεχιζόμενη ιατρική του εκπαίδευση, β) την πείρα και τις δεξιότητες που αποκτά κατά την άσκηση της ιατρικής και γ) τους κανόνες της τεκμηριωμένης και βασισμένης σε ενδείξεις ιατρικής επιστήμης. 3. Ο ιατρός, κατά την άσκηση της ιατρικής, ενεργεί με πλήρη ελευθερία, στο πλαίσιο των γενικά αποδεκτών κανόνων και μεθόδων της ιατρικής επιστήμης, όπως αυτοί διαμορφώνονται με βάση τα αποτελέσματα της εφαρμοσμένης σύγχρονης επιστημονικής έρευνας. Έχει δικαίωμα για επιλογή μεθόδου θεραπείας, την οποία κρίνει ότι υπερτερεί σημαντικά έναντι άλλης, για τον συγκεκριμένο ασθενή, με βάση τους σύγχρονους κανόνες της ιατρικής επιστήμης, και παραλείπει τη χρήση μεθόδων που δεν έχουν επαρκή επιστημονική τεκμηρίωση''.

Εξάλλου, η καταδικαστική απόφαση έχει την απαιτούμενη κατά τα άρθρα 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 ΚΠΔ ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, η έλλειψη της οποίας ιδρύει λόγο αναίρεσης κατά το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ` ΚΠΔ, όταν εκτίθενται σ` αυτήν με σαφήνεια, πληρότητα και χωρίς αντιφάσεις ή λογικά κενά, τα προκύψαντα από την αποδεικτική διαδικασία πραγματικά περιστατικά, στα οποία στηρίχθηκε η κρίση του δικαστηρίου για τη συνδρομή των αντικειμενικών και υποκειμενικών στοιχείων του εγκλήματος, οι αποδείξεις που τα θεμελιώνουν και οι νομικοί συλλογισμοί υπαγωγής των αποδειχθέντων περιστατικών στην εφαρμοσθείσα ουσιαστική ποινική διάταξη. Για την ύπαρξη τέτοιας αιτιολογίας είναι παραδεκτή η αλληλοσυμπλήρωση του σκεπτικού με το διατακτικό της απόφασης, τα οποία αποτελούν ενιαίο σύνολο. Σε σχέση με τα αποδεικτικά μέσα, που λήφθηκαν υπόψη από το δικαστήριο προκειμένου να μορφώσει την καταδικαστική του κρίση, όπως επιβάλλουν οι διατάξεις των άρθρων 177 παρ. 1 και 178 του ΚΠΔ, για την πληρότητα της αιτιολογίας αρκεί ο κατ` είδος προσδιορισμός τους, χωρίς να απαιτείται ειδικότερη αναφορά ή αναλυτική παράθεσή τους και μνεία του τί προέκυψε από το καθένα χωριστά. Πρέπει, όμως, να προκύπτει με βεβαιότητα, ότι το δικαστήριο τα έλαβε υπόψη και τα συνεκτίμησε όλα και όχι μόνο ορισμένα από αυτά κατ` επιλογή, αφού η αιτιολογία της δικαστικής απόφασης, δεν μπορεί να είναι επιλεκτική, να στηρίζεται δηλαδή σε ορισμένα δεδομένα της αποδεικτικής διαδικασίας χωρίς να συνεκτιμά άλλα που εισφέρθηκαν κατ` αυτήν, διότι τότε δημιουργούνται λογικά κενά και μια τέτοια αιτιολογία πάσχει και δεν θεωρείται εμπεριστατωμένη, ενώ δεν είναι απαραίτητη η αξιολογική συσχέτιση και σύγκριση των διαφόρων αποδεικτικών μέσων και των μαρτυρικών καταθέσεων μεταξύ τους και δεν απαιτείται να προσδιορίζεται ποιό βάρυνε περισσότερο για το σχηματισμό της δικανικής κρίσης ούτε χρειάζεται να διευκρινίζεται από ποιό ή ποιά αποδεικτικά μέσα αποδείχθηκε η κάθε παραδοχή. Δεν αποτελεί, όμως, λόγο αναίρεσης η εσφαλμένη εκτίμηση των αποδείξεων, ειδικότερα η εσφαλμένη εκτίμηση και αξιολόγηση των μαρτυρικών καταθέσεων και των εγγράφων, η παράλειψη αναφοράς και αξιολόγησης κάθε αποδεικτικού μέσου χωριστά και η παράλειψη συσχετίσεως των αποδεικτικών μέσων μεταξύ τους, καθόσον στις περιπτώσεις αυτές, με την επίφαση της έλλειψης ειδικής και εμπεριστατωμένης αιτιολογίας, πλήττεται ανεπιτρέπτως η, αναιρετικώς ανέλεγκτη περί τα πράγματα, κρίση του δικαστηρίου της ουσίας (ΟλΑΠ 1/2005, ΑΠ 457/2022, ΑΠ 151/2021).

3. Στην προκείμενη περίπτωση, όπως προκύπτει από το σκεπτικό της προσβαλλόμενης υπ` αριθ. 1558/2024 απόφασής του, το B' Τριμελές Πλημμελειοδικείο Ηρακλείου, που δίκασε σε δεύτερο βαθμό, μετά από συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, τα οποία προσδιορίζονται κατ` είδος σ` αυτήν, δέχθηκε, κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, ότι αποδείχθηκαν τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά: ''Ο Δ. - Γ. Δ., ήδη θανών - υιός του πρώτου μάρτυρα του κατηγορητηρίου, εισήχθη στο Τμήμα Οξέων Περιστατικών του ΠΑΓΝΗ, με τη διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας, την 25η-01-2017, με διάγνωση "διαταραχές συμπεριφοράς επί εδάφους νοητικής στέρησης". Κατά την εισαγωγή του στην κλινική, του χορηγήθηκε φαρμακευτική αγωγή, και δη amp zypadhera405 mg s1/μήνα, tb Olanzapine 20 mg s 0-0-1, tb aloperidin 10 mg, s 1-1-1, tb. Depakin chr . 500 mg s 1-0-1, tb akineton 4 mg s 1-1-0 (βλ. το έγγραφο με τίτλο "ΨΥΧΙΑΤΡΙΚΟ ΙΣΤΟΡΙΚΟ" της Ψυχιατρικής Κλινικής του ΠΑΓΝΗ-με αριθμό 21 αναγνωστέο έγγραφο). Λόγω βελτίωσης της κατάστασης της υγείας του, ύφεσης των συμπτωμάτων και χωρίς ετεροαυτοκαταστροφικό ιδεασμό, ο ασθενής εξήλθε από το νοσοκομείο, συνοδεία του πατέρα του, την 27η-01-2017, με οδηγίες για λήψη φαρμακευτικής αγωγής. Ειδικότερα: 1) 1 Amp. Zypadhera405/μήνα, 2) 2 amp.aloperidin 3ml ανά 15ημέρες, επόμενη, 3) tb.depakin chr 500 mg s 1-1-1, 4) tb. Aloperidin IOmg s 1-1-1. Περαιτέρω συνεστήθη παραπομπή για παρακολούθηση στο ΚΨΥ Ηρακλείου και ορίσθηκε ραντεβού με τον Ψυχίατρο Μ. την 1η-2-2017 στις 10:00 (βλ. το με ημερομηνία 27-01-2017 έγγραφο υπό τον τίτλο "ιστορικό περιστατικού" του ΠΑΓΝΗ- με αριθμό 5 αναγνωστέο έγγραφο), Κατά την έξοδο δεν συνταγογραφήθηκε άλλη φαρμακευτική αγωγή, εφόσον καταχωρημένη συνταγή στο σύστημα e- συνταγογράφηση δεν υπάρχει (βλ. ο με αριθμ. πρωτ. 3561/02-11-2020 έγγραφο της Ψυχιατρικής Κλινικής). ο ασθενής προσήλθε εκ νέου στο ΚΨΥ την 06η-02-2017, συνοδεία του πατέρα του, όπου διαπιστώθηκε από τον ψυχίατρο, Σ. Μ. έντονη εξωπυραμιδική συνδρομή, τρόμος και αδυναμία λήψης τροφής (βλ. την από 06-02-2017 ιατρική βεβαίωση του τέταρτου μάρτυρα ψυχιάτρου Σ. Μ.). Κατόπιν τούτου παραπέμφθηκε αμέσως για νοσηλεία στην Ψυχιατρική Κλινική του ΠΑΓΝΗ, όπου παρατηρήθηκε η ίδια συμπτωματολογία. Κατά τη νοσηλεία του ασθενή, διαπιστώθηκε ότι δεν ελάμβανε Akineton, ένα από τα φάρμακα που συγχορηγείται με τα νευροληπτικά για πρόληψη επιπλοκών, όπως η εξωπυραμιδική συνδρομή (βλ. α) το έγγραφο με τίτλο "Ιστορικό περιστατικού"-με αριθμό 8 αναγνωστέο έγγραφο, στο οποίο αναφέρεται "ΠΑΡΟΥΣΑ ΝΟΣΟΣ : Ο ΑΣΘΕΝΗΣ ΠΑΡΟΥΣΙΑΣΕ ΕΞΩΠΥΡΑΜΙΔΙΚΗ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΟΛΟΓΙΑ ΜΕ ΤΡΟΜΟ ΣΕ ΑΝΩ ΚΑΙ ΚΑΤΩ ΑΚΡΑ ΛΟΓΩ ΜΗ ΛΗΨΗΣ ΤΒ Akineton, ΠΡΟΓΡΑΜΜΑΤΙΣΜΟΣ: Ο ΑΣΘΕΝΗΣ ΕΞΕΡΧΕΤΑΙ ΣΥΝΟΔΕΙΑ ΤΟΥ ΠΑΤΕΡΑ ΤΟΥ ΜΕ ΥΦΕΣΗ ΤΗΣ ΕΞΩΠΥΡΑΜΙΔΙΚΗΣ ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΟΛΟΓΙΑΣ" , β) το έγγραφο υπό τον τίτλο "νοσηλευτική πορεία αρρώστου" της ψυχιατρικής κλινικής του ΠΑΓΝΗ-με αριθμό 10 αναγνωστέο έγγραφο, στο οποίο αναγράφεται "Ασθενής με ΝΑ υπό αγωγή με 1) 2amp.aloperidin 3ml ανά 15ημέρες,, 3και 2) tb.aloperidin IOmg s 1-1-1, (χωρίς Αkineton) προσήλθε κατόπιν εξέτασης του σε τακτικό ραντεβού από κο Μ. (στις 6-2-2017) με έντονη ΕΡ3 συμπτωματολογία και συνοδό δυσκαταποσία ΜSΕ: δυστονία κάτω άκρων, τρόμος άνω κάτω άκρων και κορμού, οδοντωτός τροχός άνω άκρων. Συμπέρασμα, ΕΡS συνδρομή..". Στο συμπέρασμα ότι τα συμπτώματα οφείλονταν στη μη λήψη του Αkineton καταλήγουν α) το Ενημερωτικό σημείωμα μεταφοράς νευρολογικής κλινικής του ΠΑΓΝΗ των ιατρών, Ι. Ζ., Επίκουρου Καθηγητή Νευρολογίας και Μ. Σ., Ειδικευόμενης Νευρολογίας-με αριθμό 16 αναγνωστέο έγγραφο, στο οποίο αναφέρεται ότι "Πρόκειται για ασθενή 27 ετών με νοητική υστέρηση από παιδική ηλικία και ψυχωσικό σύνδρομο, ο οποίος έλαβε μεγάλες δόσεις αλοπεριδόλης και παρουσίασε έντονη εικόνα εξωπυραμιδικού συνδρόμου. Ο εργαστηριακός, απεικονιστικός και παρακλινικός έλεγχος δεν ανέδειξε παθολογία, που θα μπορούσε να παραπέμψει σε εξωπυραμιδικό σύνδρομο. Με βάση τα παραπάνω και τον αποκλεισμό άλλης παθολογίας ως πιθανότερη διάγνωση τίθεται το φαρμακευτικά επαγόμενο εξωπυραμιδικό σύνδρομο..."), β) το ενημερωτικό σημείωμα νευρολογικής κλινικής του ΠΑΓΝΗ των ιατρών Μ. Μ., Νευρολόγου Διευθυντή ΕΣΥ και Ι. Τ., Ειδικευόμενου Νευρολογίας-με αριθμό 15 αναγνωστέο έγγραφο, στο οποίο αναφέρεται ότι "2 Διάγνωση εισαγωγής Εξωπυραμιδικό σύνδρομο αγνώστου αιτιολογίας 3 Κύρια Διάγνωση Εξόδου φαρμακευτικά επαγόμενο εξωπυραμιδικό σύνδρομο ... αλλά και γ) την με ημερομηνία 02-06-2021 έκθεση ιατρικής πραγματογνωμοσύνης του νευρολόγου Α. Κ. (με αριθμό 1 αναγνωστέο έγγραφο), στην οποία αναφέρεται ότι"... η πιθανότητα πρόκλησης εξωπυραμιδικής συνδρομής στον ασθενή μετά το τέλος της πρώτης νοσηλείας (27/1/2017) λόγω λήψης νευροληπτικών ήταν υψηλή, ενώ η μη λήψη akineton είναι αρκετά πιθανόν να συνετέλεσε σημαντικά στην εμφάνιση και την ένταση της εξωπυραμιδικής συνδρομής που εκδηλώθηκε τις 10 ημέρες που ακολούθησαν εκείνη τη νοσηλεία. ...". Ο ανωτέρω ασθενής εξήλθε από την ψυχιατρική κλινική την 20ι-02-2017 με ύφεση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής. Την 09η-03-2017 ο ανωτέρω ασθενής μεταφέρθηκε στα ΤΕΠ του ΠΑΓΝΗ ομοίως με συμπτώματα εξωπυραμιδικής συνδρομής και εισήχθη στη νευρολογική κλινική, όπου και νοσηλεύτηκε μέχρι τις 16-04-2017 (βλ. πιστοποιητικό ψυχιατρικής κλινικής του ΠΑΓΝΗ-με αριθμό 14 αναγνωστέο έγγραφο, στο οποίο αναφέρεται "...Διάγνωση εισόδου ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΟΣ ΠΑΡΚΙΝΣΟΝΙΣΜΟΣ Διάγνωση Εξόδου Εξωπυραμιδική και κινητική διαταραχή μη καθορισμένη..."). Στη νευρολογική κλινική ακολούθησε σειρά εξετάσεων και αγωγών, για την αντιμετώπιση της εξωπυραμιδικής σημειολογίας, ωστόσο, κατόπιν αιμοδυναμικής αστάθειας και περαιτέρω επιδείνωσης της κατάστασης της υγείας του διασωληνώθηκε και μεταφέρθηκε στη ΜΕΘ ΓΝ Ρεθύμνου, όπου με τροποποίηση της αντιβιοτικής αγωγής, βελτιώθηκε η κατάσταση της υγείας του, αποσωληνώθηκε στις 22-4-21 και μεταφέρθηκε αιμοδυναμικά σταθερός, την 23-4-2017, στην νευρολογική κλινική του ΠΑΓΝΗ, όπου και ουδέποτε εξήλθε ζωντανός. Από τις αρχές Μαίου 2017, ο ασθενής ο οποίος βρισκόταν σε τριπλή φαρμακευτική αγωγή, παρουσίασε νέα εμπύρετη λοίμωξη μέχρι που ,τελικά , την 11η-05-2017, είχε νέο επεισόδιο με υποξαιμία, υπερκαπνία και έκπτυξη του αριστερού ημιθωρακίου με συνοδό αναπνευστικό ψιθύρισμα και στη ΜΕΘ του ΠΑΓΝΗ μέχρι 15-05-2017, όποτε και απεβίωσε από καρδιοαναπνευστική ανακοπή και εγκεφαλικό οίδημα. Από τα ίδια ως άνω αποδεικτικά μέσα προέκυψε ότι, ο κατηγορούμενος ,με την ιδιότητα του θεράποντος ιατρού του ασθενή κατά το διάστημα από 25-27/1/2017, από έλλειψη της προσοχής, την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις και μπορούσε να καταβάλει, καθώς ήταν υπόχρεος λόγω του επαγγέλματος του, σε ιδιαίτερη επιμέλεια και προσοχή, δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του και προξένησε την άνω βλάβη της υγείας του Ειδικότερα, παρέλειψε, αν και είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση, πηγάζουσα από το άρθρο 3§§2 και 3 Ν. 3418/2005 (Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας) και από την εγγυητική θέση αυτού απέναντι στην ασφάλεια της ζωής ή της υγείας του ασθενούς, που δημιουργείται κατά την εκτέλεση της ιατρικής πράξης, να χορηγήσει στον ανωτέρω ασθενή το φάρμακο Akineton, το οποίο περιέχει την ουσία βιπεριδένη και το οποίο αποτελεί αντιπαρκινσονικό φάρμακο αντιχολινεργικού τύπου, το οποίο χορηγείται παράλληλα με το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin, προκειμένου να αποφευχθεί η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής η οποία και πράγματι εμφανίσθηκε. Ως προς την αναγκαιότητα ή μη της συγχορήγησης Ακινετόν για την αποφυγή εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων βλ α) τη με ημερομηνία 13-08-2018 έκθεση ιατρικής πραγματογνωμοσύνης του νευρολόγου Ι. Μ. (με αριθμό 1 αναγνωστέο έγγραφο), στην οποία αναφέρεται ότι "...το φάρμακο aloperidin περιέχει τη φαρμακευτική ουσία αλοπεριδόλη. Είναι ένα ισχυρό νευροληπτικό φάρμακο... Ακόμη η εμφάνιση εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων και η αύξηση της προλακτίνης οφείλεται στην αντιντοπαμενινεργική της δράση. Για να αποφευχθεί η εμφάνιση εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων (τρόμος, δυσκαμψία, σιελόρροια, βραδυκινησία, ακαθισία, οξεία δυστονία) αντιπαρκινσονικό φάρμακα αντιχολινεργικού τύπου (πχ βιπεριδένη, ορφεναδρίνη κλπ) μπορούν να χορηγηθούν όταν απαιτείται αλλά δεν πρέπει να χορηγούνται συνέχεια ως προληπτικό μέτρο και β) την ένορκη κατάθεση στο ακροατήριο του τέταρτου μάρτυρα Σ. Μ. ο οποίος είχε και γνώση της συγκεκριμένης περίπτωσης, που ανέφερε: "Πάντα χορηγείται και akineton παράλληλα. Είναι υποχρεωτικό για την πρόληψη παρενεργειών... Αναλόγως τον οργανισμό, μπορεί να προκαλέσει μόνιμη βλάβη, αλλά κανείς γιατρός δε θα δώσει αντιψυχωσικά, χωρίς να δώσει και το αντίδοτο μαζί... Όταν η αγωγή είναι ενέσιμη, 5 της και πάνω, χορηγείται το AKINETON, γιατί είναι πιθανό να έχει εξωπυραμιδικά συμπτώματα. Και στην κλινική μέσα η αγωγή είναι αυτή. Ίσως κατά λάθος δεν γράφτηκε το akineton. Είμαι σίγουρος ότι μέσα στην κλινική έπαιρνε.... Ανάλογα με τη δόση των αντιψυχωσικών, χορηγείται υποχρεωτικά το akineton. Από μια δόση και πάνω εγώ το χρησιμοποιώ απαραίτητα. Συνήθως στις ενέσιμες δόσεις, πάνω από 10 που, σίγουρα χορηγείται. Αν δεν έπαιρνε AKINETON, κατά 80% θα είχε συμπτώματα." Ο κατηγορούμενος ισχυρίζεται ότι δεν επέδειξε αμέλεια ως προς την τέλεση των καθηκόντων του και ότι η απόφασή του να μη χορηγήσει του Αkineton αλλά να παραπέμψει τον ασθενή στον θεράποντα ιατρό του σε 5 μόνο ημέρες, ήτο εύλογη και δικαιολογημένη και μέσα στα πλαίσια των ενδεδειγμένων ενεργειών αντιμετώπισης τέτοιων περιπτώσεων σύμφωνα με τη διεθνή βιβλιογραφία, Μάλιστα εξέθεσε ότι η χορήγηση αντιχολινεργικού συνιστά το 4° στην ευρώπη και το 6° στον καναδά μέτρο αντιμετώπισης εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων. Πέραν τούτων ισχυρίζεται ότι η αιτιώδης συνάφεια μεταξύ του αποτελέσματος της έντονης εξωπυραμιδικής συνδρομής που εμφάνισε ο ασθενής (για την οποία επανεισήχθη για νοσηλεία στις 6-2-2017) διεκόπη λόγω της μη επίσκεψης του ασθενούς στον θεράποντα ιατρό του Σ. Μ. κατά την ημερομηνία 1-2-2017 καθόσον τότε θα είχε διαγνωσθεί εγκαίρως το πρόβλημα. Ο πρώτος ισχυρισμός του κατηγορουμένου κρίνεται απορριπτέος από το Δικαστήριο. Και τούτο διότι, όταν ο συγκεκριμένος ασθενής ετέθη υπό την παρακολούθηση- και την προστασία ουσιαστικά- του κατηγορουμένου, ο τελευταίος κατέστη γνώστης του ψυχιατρικού και κοινωνικού ιστορικού που ελήφθη στις 25-1-2017 κατά την είσοδο του για ακούσια νοσηλεία. Από αυτό προέκυπταν, η χρονιότητα της περίπτωσης, η παρακολούθηση, έστω περιστασιακά, στο ΚΨΥ, από συνάδελφο ψυχίατρο, ο οποίος είχε ήδη κρίνει ότι ο συγκεκριμένος ασθενής χρειάζεται τη συγχορήγηση Αkineton ,και το είχε συνταγογραφήσει ( η πρώτη συνταγογράφηση αντιπαρκινσονικού φαρμάκου αντιχολινεργικού τύπου (ορφεναδρίνη) μαζί με αλοπεριδόλη γίνεται στις 10-11-2016 από τον ψυχίατρο κο Μ., και η ίδια συνταγή επαναλαμβάνεται από τον ίδιο ιατρό στις 19-12-2016), το γεγονός ότι, ακόμα και κατόπιν της συνταγογράφησης των απαιτούμενων φαρμάκων η συμμόρφωση προς τη θεραπεία ήτο πλημμελής, (δεδομένου ότι ο ασθενής, ήδη εκ του λόγου τούτου είχε, σε προγενέστερο χρόνο εισαχθεί στο Βενιζέλειο Νοσοκομείο με έντονα εξωπυραμιδικά συμπτώματα- συνεπώς, ήταν γνωστή και η ιδιοσυγκρασιακή προδιάθεση για εμφάνιση εξωπυραμιδικής συνδρομής), η παντελής έλλειψη υποστηρικτικού περιβάλλοντος, το οποίο θα ήτο υπεύθυνο για την τακτική παρακολούθηση του ασθενούς και τη συμμόρφωσή του προς τις ιατρικές οδηγίες (ο ίδιος ο κατηγορούμενος ομολόγησε ότι αντελήφθη τούτο, καθώς ότι ο ασθενής ήτο μόνος του συνέχεια) καθώς και η αδυναμία του να φροντίσει τον εαυτό του εκτός νοσοκομειακού περιβάλλοντος , εφόσον ήταν όχι μόνο ήτο ψυχιατρικός ασθενής, αλλά είχε και βαρεία νοητική υστέρηση Συνεπώς δεν μπορεί να γίνει δεκτή ως εύλογη η απόφαση του κατηγορουμένου να επιτρέψει στον ασθενή να φύγει (παράλειψη που για κάποιο λόγο κατά την κρίση του Εισαγγελέα δε συνιστούσε αμελή συμπεριφορά) χωρίς τουλάχιστον να του συνταγογραφήσει το Αkineton, θεωρώντας ότι, στη συγκεκριμένη περίπτωση θα έπρεπε να εφαρμοστούν τα πρωτόκολλα που θεωρούν τη χορήγησή του, ως το 4° ή 6° κατά σειρά μέτρο αντιμετώπισης τυχόν εξωπυραμιδικής συμπτωματολογίας. Όμως οι ιατροί έχουν υποχρέωση να αποφασίσουν ποια θεραπεία αποφασίσουν αφού όμως λάβουν υπόψιν τους τις συνθήκες κάθε συγκεκριμένου ασθενή ξεχωριστά Και εν προκειμένω, αυτονόητα ,η εφαρμογή των πρωτοκόλλων αυτών προϋποθέτει τη σιγουριά ότι ο ασθενής θα παρακολουθηθεί από κάποιον ιατρό εξωτερικά (στοιχείο που δεν υφίστατο εν προκειμένω καθώς ο θανών δεν είχε υποστηρικτικό περιβάλλον και μεταφερόταν από τον πατέρα του στο ΚΨΥ μόνο όταν έφτανε σε κακή κατάσταση ,ενώ είχε και νοητική υστέρηση και δεν μπορούσε να φροντίσει μόνος του τον εαυτό του) είτε υπό συνθήκες εντός νοσοκομείου. Ούτε μπορεί να θεωρηθεί εύλογη η απόφασή του να μην του συνταγογραφήσει Αkineton διότι προκαλεί περαιτέρω έκπτωση γνωσιακών λειτουργιών, την οποία ήθελε να αποφύγει, εφόσον ο ασθενής είχε ούτως η άλλως βαρεία νοητική υστέρηση, που δεν του επέτρεπε την αυτοφροντίδα. Απορριπτέος κρίνεται και ο ισχυρισμός του κατηγορουμένου περί διακοπής του αιτιώδους συνδέσμου μεταξύ της παράλειψής του και της εμφάνισης της εξωπυραμιδικής συνδρομής, λόγω της μη προσέλευσης του ασθενή στο ΚΨΥ στη 1-2-2017 όπου θα είχε διαγνωσθεί εγκαίρως. Και τούτο, διότι, ενόψει των ανωτέρω αναφερθέντων, εντελώς αδικαιολόγητα ,κατά την κρίση του Δικαστηρίου, θεώρησε ότι, ο συγκεκριμένος ασθενής πράγματι θα προσήρχετο για περαιτέρω παρακολούθηση, εφόσον είχε ήδη επιτευχθεί ύφεση των συμπτωμάτων που τον οδήγησαν σε ακούσια νοσηλεία. Ενόψει των ανωτέρω, κρίνεται ότι το αποτέλεσμα της σωματικής βλάβης του ασθενούς μπορεί ευθέως να αποδοθεί στην αμελή συμπεριφορά του κατηγουμένου, στον οποίο ήταν γνωστές όλες οι ανωτέρω περιστάσεις και από έλλειψη της προσοχής που όφειλε και μπορούσε να καταβάλει, εντελώς διεκπεραιωτικά έλαβε τις αποφάσεις του. Κατόπιν των ανωτέρω προκύπτει ότι πληρούται η αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση του ανωτέρω αδικήματος.
Συνεπώς πρέπει να κηρυχθεί ένοχος της πράξης αυτής''. Στη συνέχεια, το παραπάνω Δικαστήριο της ουσίας κήρυξε τον εκκαλούντα-κατηγορούμενο, ήδη αναιρεσείοντα, ένοχο της αξιόποινης πράξης της σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο δια παραλείψεως τελεσθείσα, για την οποία του επέβαλε ποινή φυλάκισης ενός (1) έτους, με τριετή αναστολή, με το ακόλουθο διατακτικό:

"Κηρύσσει τον κατηγορούμενο εκκαλούντα ένοχο για την πράξη που του αποδίδεται με το κατηγορητήριο, ήτοι της Σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο διά παραλείψεως τελούμενη και ειδικότερα του ότι: στο Ηράκλειο, την 27η-01-2017 από έλλειψη της προσοχής, την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις, μπορούσε και ήταν υποχρεωμένος να καταβάλλει, καθώς ήταν υπόχρεος λόγω του επαγγέλματος του, να καταβάλει ιδιαίτερη επιμέλεια και προσοχή, δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του και προξένησε τη βλάβη της υγείας άλλου προσώπου. Ειδικότερα, ο κατηγορούμενος, ο οποίος κατά την ανωτέρω ημερομηνία απασχολούνταν με την ιδιότητα του ψυχιάτρου-επιμελητή Β στην Ψυχιατρική Κλινική του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Ηρακλείου (ΠΑΓΝΗ), ανέλαβε τη θεραπεία του ασθενούς Δ. -Γ. Δ., ο οποίος εισήχθη στο Τμήμα Οξέων Περιστατικών του ΠΑΓΝΗ, με τη διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας, την 25η- 01-2017, με διάγνωση "διαταραχές συμπεριφοράς επί εδάφους νοητικής στέρησης". Κατά την έξοδο του ανωτέρω ασθενούς την 27η-01-2017, λόγω βελτίωσης της κατάστασης της υγείας του, ο κατηγορούμενος του συνέστησε να λαμβάνει την εξής φαρμακευτική αγωγή: 1) 1 Amp. Zypadhera405/μήνα, 2) 2 amp.aloperidin 3ml ανά 15ημέρες, επόμενη 10-2-2017, 3) tb.depakin chr 500 mg s 1-1-1, 4) tb. Aloperidin IOmg s 1-1-1. Το φάρμακο aloperidin, το οποίο συνέστησε ο κατηγορούμενος στον ανωτέρω ασθενή, στις οδηγίες εξόδου, περιέχει τη φαρμακευτική ουσία αλοπεριδόλη, η οποία εμφανίζει ως παρενέργεια την εμφάνιση εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων (τρόμος, δυσκαμψία, σιελόρροια, βραδυκινησία, ακαθισία, οξεία δυστονία). Ο κατηγορούμενος με την ιδιότητα του θεράποντος ιατρού, παρέλειψε, αν και είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση, πηγάζουσα από το άρθρο 3§§2 και 3 Ν. 3418/2005 (Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας) και από την εγγυητική θέση αυτού απέναντι στην ασφάλεια της ζωής ή της υγείας του ασθενούς, που δημιουργείται κατά την εκτέλεση της ιατρικής πράξης, να χορηγήσει στον ανωτέρω ασθενή το φάρμακο Αkineton, το οποίο περιέχει την ουσία βιπεριδένη και το οποίο αποτελεί αντιπαρκινσονικο φάρμακο αντιχολινεργικού τύπου, το οποίο χορηγείται παράλληλα με το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin, προκειμένου να αποφευχθεί η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής. Αποτέλεσμα της αμελούς συμπεριφοράς του κατηγορουμένου ήταν, ο ασθενής Δ.-Γ. Δ. να νοσηλευτεί εκ νέου στην Ψυχιατρική Κλινική του ΠΑΓΝΗ, την 06η-02-2017, λόγω εμφάνισης έντονων συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής (παρκινσωνισμός - τρόμος, γενικευμένη υπερτονία) φαρμακευτικής αιτιολογίας, λόγω της μη λήψης του Αkineton. Ο ανωτέρω ασθενής εξήλθε από την ανωτέρω κλινική την 20η-02-2017 με ύφεση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής. Την 09η-03-2017 ο ανωτέρω ασθενής προσκομίστηκε στα ΤΕΠ του ΠΑΓΝΗ ομοίως με συμπτώματα εξωπυραμιδικής συνδρομής και εισήχθη στη νευρολογική κλινική του ΠΑΓΝΗ. Στη νευρολογική κλινική ακολούθησε σειρά εξετάσεων και αγωγών, για την αντιμετώπιση της εξωπυραμιδικής σημειολογίας. Λόγω της συνεχούς κατάκλισης του ασθενούς, εκείνος ενεπλάκη με επανειλημμένες μικροβιακές λοιμώξεις αναπνευστικού, ουροποιητικού και γαστρεντερικού, συνοδευόμενος από λευκοκυττάρωση και αύξηση των δεικτών της φλεγμονής. Η νοσηλεία του διήρκεσε μέχρι την 15η-05-2017, όπου ο ασθενής απεβίωσε στη ΜΕΘ του ΠΑΓΝΗ, από καρδιοαναπνευστική ανακοπή και εγκεφαλικό οίδημα, λόγω της επανειλημμένης προσβολής του από λοιμώξεις. Με τον ανωτέρω τρόπο, ο κατηγορούμενος έβλαψε την υγεία του ασθενούς Δ. - Γ. Δ., καθώς η μη παράλληλη χορήγηση του φαρμάκου Αkineton, ενώ του χορηγήθηκε το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin είχε ως αποτέλεσμα την εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής (τρόμος σε άνω και κάτω άκρα, γενικευμένη υπερτονία). Το αποτέλεσμα του θανάτου του ασθενούς δε δύναται να αποδοθεί στον κατηγορούμενο, καθώς έλαβε χώρα διακοπή του αιτιώδους συνδέσμου, ανάμεσα στην παράλειψη του κατηγορουμένου και του επελθόντος θανάτου του ασθενούς, καθώς ο τελευταίος, παρά το γεγονός, ότι του συνεστήθη από τον κατηγορούμενο να πραγματοποιήσει ραντεβού, την 01-02-2017 στο Κέντρο Ψυχικής Υγείας Ηρακλείου με τον ψυχίατρο Σ. Μ., εκείνος δεν προσήλθε. Η μη προσέλευση του στο εν λόγω ραντεβού, είχε ως αποτέλεσμα να μη διαπιστωθεί εγκαίρως η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής και να μην τροποποιηθεί καταλλήλως η φαρμακευτική αγωγή που ελάμβανε. Η εξωπυραμιδική συνδρομή διαπιστώθηκε τελικώς την 06η-02-2017 σε επόμενο προγραμματισμένο ραντεβού με τον ψυχίατρο, Σ. Μ., στο Κέντρο Ψυχικής Υγείας Ηρακλείου, ο οποίος τον παρέπεμψε για νοσηλεία στην Ψυχιατρική Κλινική του Παγνη. Αν ο ασθενής είχε προσέλθει κατά το προγραμματισμένο ραντεβού την 01η-02- 2017, δηλαδή ενώ θα είχαν μεσολαβήσει μόλις πέντε ημέρες χωρίς τη λήψη του φαρμάκου Αkineton και όχι δέκα ημέρες, με την τροποποίηση της φαρμακευτικής αγωγής που θα ελάμβανε, τα συμπτώματα εξωπυραμιδικής συνδρομής, θα ήταν ηπιότερα και θα υποχωρούσαν πιο εύκολα''.''. Με αυτά που δέχθηκε το Δικαστήριο της ουσίας δεν διέλαβε στην προσβαλλόμενη απόφασή του την, κατά την έννοια των διατάξεων των άρθρων 93 παρ. 3 του Συντάγματος και 139 του Κ.Π.Δ., απαιτούμενη ειδική και εμπεριστατωμένη αιτιολογία, αφού δεν εκθέτει σ' αυτή, με πληρότητα και σαφήνεια τα πραγματικά περιστατικά, τα οποία αποδείχθηκαν από την ακροαματική διαδικασία και συγκροτούν την αντικειμενική και υποκειμενική υπόσταση του αδικήματος της σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο τελεσθείσα δια παραλείψεως, για το οποίο καταδικάσθηκε ο αναιρεσείων, ούτε τις νομικές σκέψεις με τις οποίες υπήχθησαν, τα περιστατικά που δέχθηκε ότι αποδείχθηκαν, στις διατάξεις που εφαρμόσθηκαν, ενόψει και των οριζομένων στις διατάξεις των άρθρων 314 παρ. 1α , 15 και 28 του Π.Κ. Οι ελλείψεις αυτές δεν μπορούν να αναπληρωθούν από όσα περιέχονται στο διατακτικό, αφού σ' αυτό δεν διαλαμβάνονται επί πλέον σκέψεις και παραδοχές, ώστε να αλληλοσυμπληρώνεται η αιτιολογία της προσβαλλομένης. Ειδικότερα: α) ενώ κατά τις παραδοχές της προσβαλλόμενης απόφασης οι ιατροί έχουν υποχρέωση να αποφασίσουν ποια θεραπεία θα ακολουθήσουν για τον ασθενή τους, αφού λάβουν υπόψη τις συνθήκες κάθε συγκεκριμένου ασθενή χωριστά, δεν αιτιολογεί τον κρίσιμο ισχυρισμό του αναιρεσείοντος - κατηγορουμένου ότι στην προκειμένη περίπτωση δεν μπορούσε να χορηγήσει στον ασθενή του και φερόμενο ως παθόντα Δ. - Γ. Δ. το αντιπαρκινσονικό φάρμακο αντιχολινεργικού τύπου Akineton, καθόσον αυτό προκαλεί έκπτωση των γνωστικών λειτουργιών και ο ως άνω ασθενής , νεαρής ηλικίας, είχε ήδη βαριά νοητική στέρηση, η ενδεχόμενη δε χορήγηση σε αυτόν του παραπάνω φαρμακευτικού σκευάσματος θα είχε δυσμενή επίδραση στις ήδη μειωμένες διανοητικές του λειτουργίες, β) η προσβαλλόμενη απόφαση δεν αξιολογεί το γεγονός ότι ο αναιρεσείων θεράπων ιατρός του ασθενούς Δ. - Γ. Δ. κατά τον κρίσιμο χρόνο εξέτασης αυτού στις 27-1-2017, οπότε και χορήγησε σε αυτόν φαρμακευτική αγωγή με το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin, χωρίς να χορηγήσει συγχρόνως και το φάρμακο Akineton για την πρόληψη επιπλοκών, όπως η εξωπυραμιδική συνδρομή, παρέπεμψε αυτόν (ασθενή) για επανεξέταση σε πέντε (5) ημέρες ήτοι την 1η-2-2017 στο Κέντρο ψυχικής υγείας Ηρακλείου από τον θεράποντα ιατρό του Ψυχίατρο Σ. Μ., πλην όμως ο παραπάνω ασθενής δεν προσήλθε στον εν λόγω προγραμματισμένο ραντεβού, με αποτέλεσμα να μην διαπιστωθεί εγκαίρως η παρενέργεια από τη χορηγηθείσα φαρμακευτική αγωγή (εμφάνιση συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής) και να μην τροποποιηθεί κατάλληλα η φαρμακευτική αγωγή που αυτός ελάμβανε ώστε να μην υπάρξει ουδεμία βλάβη της υγείας του και γ) η προσβαλλόμενη απόφαση διαλαμβάνει αντιφατική και ασαφή αιτιολογία καθόσον αφενός μεν δέχεται ότι έλαβε χώρα διακοπή του αιτιώδους συνδέσμου ανάμεσα στην ως άνω παράλειψη του κατηγορουμένου και του επελθόντος θανάτου του ασθενούς, επειδή ο τελευταίος, παρά τη σύσταση του κατηγορουμένου, δεν προσήλθε στο ραντεβού την 1η-2-2017 με τον ψυχίατρο Σ. Μ., το οποίο είχε ως αποτέλεσμα να μην διαπιστωθεί εγκαίρως η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής και να μην τροποποιηθεί καταλλήλως η φαρμακευτική αγωγή, αντιθέτως δεν διαλαμβάνει οποιαδήποτε παραδοχή περί διακοπής του αιτιώδους συνδέσμου ανάμεσα στην ως άνω παράλειψη του κατηγορουμένου και της επελθούσας σωματικής βλάβης που είναι η εμφάνιση των ίδιων ως άνω συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής.

Συνεπώς, το δευτεροβάθμιο Δικαστήριο υπέπεσε στην πλημμέλεια της έλλειψης ειδικής αιτιολογίας (άρθρ. 510 παρ. 1 στοιχ. Δ` ΚΠΔ.). Επομένως, οι από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Δ` ΚΠΔ, κατ` ορθό νομικό χαρακτηρισμό, τέσσερις πρώτοι λόγοι της αίτησης αναίρεσης είναι βάσιμοι, παρελκούσης της έρευνας των λοιπών λόγων ως αλυσιτελών, λόγω του ότι η αναιρετική εμβέλεια των ανωτέρω λόγων καλύπτει το σύνολο της υπόθεσης. Κατόπιν αυτών, πρέπει να γίνει δεκτή η αίτηση αναίρεσης και να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη υπ` αριθμ. 1558/2024 απόφαση του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Ηρακλείου. Σύμφωνα με τις διατάξεις των άρθρων 111, 112 και 113 του ΠΚ, το αξιόποινο εξαλείφεται με την παραγραφή, η οποία, προκειμένου για πλημμελήματα, είναι πέντε έτη και αρχίζει από τότε που τελέσθηκε η αξιόποινη πράξη. Η προθεσμία αναστέλλεται για όσο χρόνο διαρκεί η κύρια διαδικασία και έως ότου γίνει αμετάκλητη η καταδικαστική απόφαση, πάντως όχι πέραν των τριών ετών για τα πλημμελήματα. Από τις διατάξεις αυτές, σε συνδυασμό με εκείνες των άρθρων 311 παρ. 1, 368 εδ. α` περ. β` και 511 ΚΠΔ, προκύπτει ότι η παραγραφή ως θεσμός δημόσιας τάξης εξετάζεται αυτεπαγγέλτως από το δικαστήριο σε κάθε στάση της ποινικής διαδικασίας, ακόμη και από τον Άρειο Πάγο, ο οποίος, διαπιστώνοντας τη συμπλήρωση της παραγραφής μετά τη δημοσίευση της προσβαλλόμενης απόφασης και μετά την άσκηση της αναίρεσης, οφείλει να αναιρέσει την προσβαλλόμενη απόφαση και να παύσει οριστικά την ποινική δίωξη λόγω παραγραφής, εφόσον η αίτηση αναίρεσης είναι τυπικά παραδεκτή, ο αναιρεσείων εμφανίστηκε και κριθεί ένας βάσιμος λόγος αναίρεσης, από αυτούς που περιοριστικά αναφέρονται στο άρθρο 510 παρ. 1 του ίδιου Κώδικα (ΑΠ 769/2022, ΑΠ 808/2022, ΑΠ 384/2022).

Στην κρινόμενη υπόθεση, η αξιόποινη πράξη, που αποδίδεται στον αναιρεσείοντα - κατηγορούμενο, φέρεται ότι τελέσθηκε στις 27-1-2017 και από τότε παρήλθε χρονικό διάστημα μεγαλύτερο των οκτώ ετών.

Συνεπώς, το αξιόποινο της πράξης, που αποδόθηκε στον αναιρεσείοντα και έχει πλημμεληματικό χαρακτήρα, εξαλείφθηκε με παραγραφή, γι` αυτό πρέπει να παύσει οριστικά η σχετική ποινική δίωξη, που ασκήθηκε σε βάρος του.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

-Αναιρεί την υπ` αριθμ. 1558/2024 απόφαση του Β' Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Ηρακλείου.

-Παύει οριστικά την ποινική δίωξη, που ασκήθηκε κατά του Κ. Κ. του Π. για σωματική βλάβη από αμέλεια από υπόχρεο δια παραλείψεως και ειδικότερα για το ότι: " Στο Ηράκλειο, την 27η-01-2017 από έλλειψη της προσοχής, την οποία όφειλε κατά τις περιστάσεις, μπορούσε και ήταν υποχρεωμένος να καταβάλλει, καθώς ήταν υπόχρεος λόγω του επαγγέλματος του, να καταβάλει ιδιαίτερη επιμέλεια και προσοχή, δεν προέβλεψε το αξιόποινο αποτέλεσμα που προκάλεσε η πράξη του και προξένησε τη βλάβη της υγείας άλλου προσώπου. Ειδικότερα, ο κατηγορούμενος, ο οποίος κατά την ανωτέρω ημερομηνία απασχολούνταν με την ιδιότητα του ψυχιάτρου-επιμελητή Β στην Ψυχιατρική Κλινική του Πανεπιστημιακού Γενικού Νοσοκομείου Ηρακλείου (ΠΑΓΝΗ), ανέλαβε τη θεραπεία του ασθενούς Δ. -Γ. Δ., ο οποίος εισήχθη στο Τμήμα Οξέων Περιστατικών του ΠΑΓΝΗ, με τη διαδικασία της ακούσιας νοσηλείας, την 25η-01-2017, με διάγνωση "διαταραχές συμπεριφοράς επί εδάφους νοητικής στέρησης". Κατά την έξοδο του ανωτέρω ασθενούς την 27η-01-2017, λόγω βελτίωσης της κατάστασης της υγείας του, ο κατηγορούμενος του συνέστησε να λαμβάνει την εξής φαρμακευτική αγωγή: 1) 1 Amp. Zypadhera405/μήνα, 2) 2 amp.aloperidin 3ml ανά 15ημέρες, επόμενη 10-2-2017, 3) tb.depakin chr 500 mg s 1-1-1, 4) tb. Aloperidin IOmg s 1-1-1. Το φάρμακο aloperidin, το οποίο συνέστησε ο κατηγορούμενος στον ανωτέρω ασθενή, στις οδηγίες εξόδου, περιέχει τη φαρμακευτική ουσία αλοπεριδόλη, η οποία εμφανίζει ως παρενέργεια την εμφάνιση εξωπυραμιδικών συμπτωμάτων (τρόμος, δυσκαμψία, σιελόρροια, βραδυκινησία, ακαθισία, οξεία δυστονία). Ο κατηγορούμενος με την ιδιότητα του θεράποντος ιατρού, παρέλειψε, αν και είχε ιδιαίτερη νομική υποχρέωση, πηγάζουσα από το άρθρο 3§§2 και 3 Ν. 3418/2005 (Κώδικας Ιατρικής Δεοντολογίας) και από την εγγυητική θέση αυτού απέναντι στην ασφάλεια της ζωής ή της υγείας του ασθενούς, που δημιουργείται κατά την εκτέλεση της ιατρικής πράξης, να χορηγήσει στον ανωτέρω ασθενή το φάρμακο Αkineton, το οποίο περιέχει την ουσία βιπεριδένη και το οποίο αποτελεί αντιπαρκινσονικο φάρμακο αντιχολινεργικού τύπου, το οποίο χορηγείται παράλληλα με το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin, προκειμένου να αποφευχθεί η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής. Αποτέλεσμα της αμελούς συμπεριφοράς του κατηγορουμένου ήταν, ο ασθενής Δ.-Γ. Δ. να νοσηλευτεί εκ νέου στην Ψυχιατρική Κλινική του ΠΑΓΝΗ, την 06η-02-2017, λόγω εμφάνισης έντονων συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής (παρκινσωνισμός - τρόμος, γενικευμένη υπερτονία) φαρμακευτικής αιτιολογίας, λόγω της μη λήψης του Αkineton. Ο ανωτέρω ασθενής εξήλθε από την ανωτέρω κλινική την 20η-02-2017 με ύφεση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής. Την 09η-03-2017 ο ανωτέρω ασθενής προσκομίστηκε στα ΤΕΠ του ΠΑΓΝΗ ομοίως με συμπτώματα εξωπυραμιδικής συνδρομής και εισήχθη στη νευρολογική κλινική του ΠΑΓΝΗ. Στη νευρολογική κλινική ακολούθησε σειρά εξετάσεων και αγωγών, για την αντιμετώπιση της εξωπυραμιδικής σημειολογίας. Λόγω της συνεχούς κατάκλισης του ασθενούς, εκείνος ενεπλάκη με επανειλημμένες μικροβιακές λοιμώξεις αναπνευστικού, ουροποιητικού και γαστρεντερικού, συνοδευόμενος από λευκοκυττάρωση και αύξηση των δεικτών της φλεγμονής. Η νοσηλεία του διήρκεσε μέχρι την 15η-05-2017, όπου ο ασθενής απεβίωσε στη ΜΕΘ του ΠΑΓΝΗ, από καρδιοαναπνευστική ανακοπή και εγκεφαλικό οίδημα, λόγω της επανειλημμένης προσβολής του από λοιμώξεις. Με τον ανωτέρω τρόπο, ο κατηγορούμενος έβλαψε την υγεία του ασθενούς Δ. - Γ. Δ., καθώς η μη παράλληλη χορήγηση του φαρμάκου Αkineton, ενώ του χορηγήθηκε το νευροληπτικό φάρμακο aloperidin είχε ως αποτέλεσμα την εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής (τρόμος σε άνω και κάτω άκρα, γενικευμένη υπερτονία). Το αποτέλεσμα του θανάτου του ασθενούς δε δύναται να αποδοθεί στον κατηγορούμενο, καθώς έλαβε χώρα διακοπή του αιτιώδους συνδέσμου, ανάμεσα στην παράλειψη του κατηγορουμένου και του επελθόντος θανάτου του ασθενούς, καθώς ο τελευταίος, παρά το γεγονός, ότι του συνεστήθη από τον κατηγορούμενο να πραγματοποιήσει ραντεβού, την 01-02-2017 στο Κέντρο Ψυχικής Υγείας Ηρακλείου με τον ψυχίατρο Σ. Μ., εκείνος δεν προσήλθε. Η μη προσέλευση του στο εν λόγω ραντεβού, είχε ως αποτέλεσμα να μη διαπιστωθεί εγκαίρως η εμφάνιση των συμπτωμάτων εξωπυραμιδικής συνδρομής και να μην τροποποιηθεί καταλλήλως η φαρμακευτική αγωγή που ελάμβανε. Η εξωπυραμιδική συνδρομή διαπιστώθηκε τελικώς την 06η-02-2017 σε επόμενο προγραμματισμένο ραντεβού με τον ψυχίατρο, Σ. Μ., στο Κέντρο Ψυχικής Υγείας Ηρακλείου, ο οποίος τον παρέπεμψε για νοσηλεία στην Ψυχιατρική Κλινική του Παγνη. Αν ο ασθενής είχε προσέλθει κατά το προγραμματισμένο ραντεβού την 01η-02-2017, δηλαδή ενώ θα είχαν μεσολαβήσει μόλις πέντε ημέρες χωρίς τη λήψη του φαρμάκου Αkineton και όχι δέκα ημέρες, με την τροποποίηση της φαρμακευτικής αγωγής που θα ελάμβανε, τα συμπτώματα εξωπυραμιδικής συνδρομής, θα ήταν ηπιότερα και θα υποχωρούσαν πιο εύκολα''.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 16 Ιουνίου 2025.

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του στις 17 Ιουνίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Ο ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή