Σύνδεσμος απόφασης
Απόφαση 1270 / 2025    (ΣΤ, ΠΟΙΝΙΚΕΣ)
Αριθμός 1270/2025
ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ
ΣΤ' Ποιν. Τμήμα - (Σε Συμβούλιο)
Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σταυρούλα Κουσουλού Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κλεόβουλο - Δημήτριο Κοκκορό, Εισηγητή, Μαρία Πετσάλη, Π. Φιλόπουλο και Παρασκευή Γρίβα, Αρεοπαγίτες.
Με την παρουσία και του Αντεισαγγελέα του Αρείου Πάγου Ευστράτιου Παπαθανασόπουλου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Α. Μ.
Συνήλθε σε συμβούλιο στο Κατάστημά του στις 16 Σεπτεμβρίου 2025, προκειμένου να αποφανθεί για την αίτηση του Εισαγγελέα Πρωτοδικών Αθηνών, περί κανονισμού αρμοδιότητας δικαστηρίου, με εγκαλούμενη την Β. Κ., Πρόεδρος Πρωτοδικών υπηρετούσα στο Πρωτοδικείο Αθηνών. Και εγκαλούντα τον Ι. Α.
Η αίτηση αυτή με ημερομηνία 1/10/2024, που απευθύνεται στον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό 1082/2024.
Έπειτα ο Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου Ευστράτιος Παπαθανασόπουλος εισήγαγε για κρίση στο Συμβούλιο τη σχετική δικογραφία με την αριθμ. πρωτ. 90/17-4-2025 πρόταση της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Βιργινίας Σακελλαροπούλου, στην οποία αναφέρονται τα ακόλουθα:
"Εισάγω ενώπιον σας, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ. 1 εδ. β` περ. β` ΚΠΔ, την υπ'αριθ. πρωτ. 159993/2024 αίτηση του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών, με την οποία ζητεί την παραπομπή της υπόθεσης [δικογραφίας] που σχηματίστηκε κατόπιν της από 19-10-2022 αναφοράς του Ι. Α., δικηγόρου ΔΣΑ, κατά της Β. Κ., Προέδρου Πρωτοδικών υπηρετούσης στο Πρωτοδικείο Αθηνών, από τις δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών στις αντίστοιχες άλλου δικαστηρίου, ισόβαθμου και ομοειδούς με το τελευταίο, και εκθέτω τα εξής: Κατά τις προβλέψεις της διάταξης του άρθρου 135 ΚΠΔ, το δικαστήριο που είναι αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122-125, διατάσσει την παραπομπή σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές δικαστήριο, εκτός των άλλων περιπτώσεων και όταν: "....ε) ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από το βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο σύμφωνα με τα άρθρα 122-125 δικαστήριο".
Περαιτέρω, κατά τους ορισμούς του άρθρου 136 παρ. 1 ΚΠΔ, <<Την παραπομπή μπορούν να ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ` και δ` του άρθρου 135 ΚΠΔ μόνο ο εισαγγελέας του αρμόδιου δικαστηρίου ή του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως ή με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων. Για την παραπομπή αποφασίζει: α) το Συμβούλιο Εφετών, αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο β) ο Άρειος Πάγος, που συνέρχεται σε συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση....", όπως όταν στην περιφέρεια του Εφετείου δεν υπάγεται άλλο, πλην του αρμόδιου, κατά τις προαναφερόμενες διατάξεις, Πρωτοδικείου. Από τις προειρημένες διατάξεις συνάγεται ότι δικαιολογητικοί λόγοι της παραπομπής στην περίπτωση του στοιχείου ε` του άρθρου 135 ΚΠΔ, είναι η διασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας και του αδιάβλητου της κρίσης του δικαστικού λειτουργού που θα επιληφθεί της υπόθεσης, καθώς και του αποκλεισμού της υπόνοιας μεροληψίας του αρχικά αρμόδιου προς τούτο, ενόψει της συνυπηρέτησής του με τα προαναφερόμενα στη συγκεκριμένη διάταξη πρόσωπα. Από την ερμηνευτική προσέγγιση της έννοιας και του διωκόμενου σκοπού των προδιαληφθεισών διατάξεων των άρθρων 135 και 136 ΚΠΔ, σε συνδυασμό με αυτές των άρθρων 122-125 του ίδιου, ως άνω, Κώδικα, προκύπτει ότι ο κανονισμός της αρμοδιότητας κατά παραπομπή δεν περιορίζεται μόνο στην εκδίκαση της υπόθεσης, αλλά εκτείνεται και στην προδικασία και καταλαμβάνει τόσο την κίνηση της ποινικής διώξεως όσο και την προκαταρκτική εξέταση, καθόσον και στις περιπτώσεις αυτές συντρέχει ο ίδιος, κατά τα άνω, δικαιολογητικός λόγος (ΑΠ 1481 /2009,ΑΠ 634/2008, ΑΠ 2080/2007 ΝΟΜΟΣ), ο οποίος αποτελεί έκφανση της δίκαιης δίκης, που δεν είναι παρά η ουσιαστική και αδιάβλητη, υπό διαδικαστικές (δικονομικές) εγγυήσεις, διεξαγωγή της δίκης εντός εύλογου χρόνου, ώστε να είναι δυνατή η αντικειμενική αναζήτηση της αλήθειας και η έγκαιρη και αποτελεσματική προστασία του διαδίκου. Έτσι στην έννοια του κατηγορουμένου περιλαμβάνεται και ο εγκαλούμενος όταν η υπόθεση βρίσκεται στο στάδιο της προδικασίας και δεν έχει ασκηθεί ακόμη ποινική δίωξη, για την ταυτότητα του νομικού λόγου, δηλαδή του ανεπηρέαστου της δικαστικής κρίσεως και του αποκλεισμού υπονοιών μεροληψίας, λόγω συνυπηρετήσεως στο ίδιο δικαστήριο με τον εγκαλούμενο δικαστικό λειτουργό.
Στην προκειμένη περίπτωση, η εγκαλούμενη τυγχάνει δικαστική λειτουργός και υπηρετεί στο Πρωτοδικείο Αθηνών με τον βαθμό της Προέδρου Πρωτοδικών (ίδ. την υπ' αριθ. πρωτ. ...-2024 υπηρεσιακή βεβαίωση του Τμήματος Δικαστικών Λειτουργών της Δ/νσης Οργάνωσης και Λειτουργίας Δικαιοσύνης του Υπουργείου Δικαιοσύνης). Επομένως, ενόψει των προηγούμενων αναπτύξεων, συντρέχουν οι προϋποθέσεις της κατά παραπομπή αρμοδιότητας, ώστε η υπόθεση να παραπεμφθεί από την κατ` αρχάς αρμόδια, κατά τα άρθρα 122-125 ΚΠΔ, Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, σε άλλη Εισαγγελία Πρωτοδικών, αφού στην περιφέρεια του Εφετείου Αθηνών δεν υπάγεται άλλη, πλην της Εισαγγελίας Πρωτοδικών Αθηνών, ισόβαθμη και ομοειδής με την τελευταία δικαστική αρχή. Κατά συνέπεια όσων προεκτέθηκαν, πρέπει να γίνει δεκτή η κρινόμενη αίτηση του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών και να παραπεμφθεί η υπόθεση [δικογραφία] που σχηματίστηκε κατόπιν της από 19-10-2022 αναφοράς του Ι. Α., δικηγόρου ΔΣΑ, κατά της Β. Κ., Προέδρου Πρωτοδικών υπηρετούσης στο Πρωτοδικείο Αθηνών, από τις εισαγγελικές, ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών στις αντίστοιχες εισαγγελικές, ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και, αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Εφετείου Πειραιώς.
Για τους λόγους αυτούς Προτείνω:
Να γίνει δεκτή η με αριθ. πρωτ. 159993/2024 αίτηση του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών, με την οποία ζητεί την παραπομπή της υπόθεσης [δικογραφίας] που σχηματίστηκε κατόπιν της από 19-10-2022 αναφοράς του Ι. Α., δικηγόρου ΔΣΑ, κατά της Β. Κ., Προέδρου Πρωτοδικών υπηρετούσης στο Πρωτοδικείο Αθηνών, και να παραπεμφθεί η υπόθεση [δικογραφία] που σχηματίστηκε κατόπιν της από 19-10-2022 αναφοράς του Ι. Α., δικηγόρου ΔΣΑ, κατά της Β. Κ., Προέδρου Πρωτοδικών υπηρετούσης στο Πρωτοδικείο Αθηνών, από τις εισαγγελικές, ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών στις αντίστοιχες εισαγγελικές, ανακριτικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και, αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Εφετείου Πειραιώς.
Η ΑΝΤΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑΣ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ Βιργινία Δημ. Σακελλαροπούλου"
Αφού άκουσε τον Αντεισαγγελέα, που αναφέρθηκε στην παραπάνω εισαγγελική πρόταση.
ΣΚΕΦΤΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ
Εισάγεται, σύμφωνα με τα άρθρα 135 στοιχ.ε', 136 παρ.1 ΚΠοινΔ, η από 1/10/2024 (αρ. πρωτ. 159993/2024 αίτηση της Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών για κανονισμό αρμοδιότητας κατά παραπομπή.
Κατά το άρθρο 135 στοιχ. ε' ΚΠΔ, όταν ο εγκαλών ή ο ζημιωμένος ή ο κατηγορούμενος είναι δικαστικός λειτουργός από τον βαθμό του παρέδρου σε πρωτοδικείο ή εισαγγελία και άνω και υπηρετεί στο αρμόδιο, σύμφωνα με τα άρθρα 122 - 125 δικαστήριο, διατάσσεται η παραπομπή της υπόθεσης σε άλλο ισόβαθμο και ομοειδές δικαστήριο. Σκοπός της διάταξης αυτής είναι η εξασφάλιση της απόλυτης ανεξαρτησίας της κρίσης του δικαστικού λειτουργού και ο αποκλεισμός κάθε υπόνοιας για μεροληψία του, οφειλόμενης στο γεγονός ότι ο παθών ή ο κατηγορούμενος δικαστικός λειτουργός υπηρετεί στο ίδιο δικαστήριο. Η παραπομπή αυτή σε άλλο δικαστήριο γίνεται όχι μόνο στο στάδιο της κύριας διαδικασίας, αλλά και κατά την προδικασία που περιλαμβάνει, τόσο την προκαταρκτική εξέταση, όσο και την άσκηση της ποινικής δίωξης, διότι στις περιπτώσεις αυτές, συντρέχει ο ίδιος δικαιολογητικός λόγος.
Εξάλλου, σύμφωνα με το άρθρο 136 παρ. 1 ΚΠΔ, <<την παραπομπή μπορούν να την ζητήσουν ο εισαγγελέας, ο κατηγορούμενος και ο παριστάμενος για την υποστήριξη της κατηγορίας, ενώ στις περιπτώσεις των στοιχείων γ' και δ' του άρθρου 135 μόνο ο εισαγγελέας του αρμοδίου δικαστηρίου ή του Αρείου Πάγου αυτεπαγγέλτως ή με παραγγελία του Υπουργού Δικαιοσύνης. Για την παραπομπή αποφασίζει: α] το συμβούλιο εφετών, αν ζητείται η παραπομπή από ένα μονομελές ή τριμελές πλημμελειοδικείο ή δικαστήριο ανηλίκων σε άλλο όμοιο, β] ο Άρειος Πάγος που συνέρχεται σε Συμβούλιο, σε κάθε άλλη περίπτωση [εκτός από αυτή που αναφέρεται στο άρθρο 499 ...>>. Από τις τελευταίες αυτές διατάξεις συνάγεται, ότι αρμόδιο για να αποφασίσει την παραπομπή δικαστήριο είναι ο Άρειος Πάγος [σε συμβούλιο], όταν δεν υπάρχει αρμοδιότητα του συμβουλίου εφετών, όπως επί παραπομπής από ένα Εφετείο σε άλλο ή όταν στην περιφέρεια ενός Εφετείου υπάρχει ένα μόνο Πρωτοδικείο [ΑΠ 1393/ 2024, ΑΠ 1400/2023, ΑΠ 942/2023].
Στην προκειμένη περίπτωση, από τα έγγραφα της δικογραφίας προκύπτουν τα ακόλουθα: Ο Ι. Α. του Δ., κάτοικος ..., ..., δικηγόρος ΔΣΑ, με την από 19-10-2022 αναφορά του, ζήτησε την ποινική δίωξη της Β. Κ. του Π., Προέδρου Πρωτοδικών Αθηνών, για τις πράξεις της απείθειας [άρθρο 169 ΠΚ] και της παράβασης καθήκοντος [άρθρο 259 ΠΚ]. Για την υπόθεση αυτή σχηματίσθηκε από την Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών η με αριθμό ΕΓ37-2023/21 δικογραφία και διατάχθηκε προκαταρκτική εξέταση, η οποία υποβλήθηκε με την υπ' αριθ. 159993/2024 αίτηση του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών για κανονισμό αρμοδιότητας. Από την υπ' αριθ. ...-2024 υπηρεσιακή βεβαίωση του Τμήματος Δικαστικών Λειτουργών της Διεύθυνσης Οργάνωσης και Λειτουργίας του Υπουργείου Δικαιοσύνης, προκύπτει ότι η ως άνω δικαστική λειτουργός υπηρετεί στο Πρωτοδικείο Αθηνών ως Πρόεδρος Πρωτοδικών. Επομένως, συντρέχει νόμιμη περίπτωση κανονισμού αρμοδιότητας κατά παραπομπή, ώστε η ερευνώμενη υπόθεση, που αφορά την ανωτέρω δικαστική λειτουργό, που υπηρετεί στο Πρωτοδικείο Αθηνών, να παραπεμφθεί από τις κατά τόπο αρμόδιες δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών, στις αντίστοιχες δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και, αν ήθελε συντρέξει περαιτέρω νόμιμη περίπτωση, στις δικαστικές και εισαγγελικές αρχές του Εφετείου Πειραιώς.
ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ
Δέχεται την από 1-10-2024 [αριθ. πρωτ. 159993/ 2024] αίτηση του Εισαγγελέως Πρωτοδικών Αθηνών.
Παραπέμπει την ποινική προκαταρκτική δικογραφία με τα στοιχεία ΕΓ37-2023/21, που σχηματίσθηκε στην Εισαγγελία Πρωτοδικών Αθηνών, με αφορμή την από 19-10-2022 αναφορά του Ι. Α. του Δ., δικηγόρου του ΔΣΑ, κατοίκου Αθηνών, ..., κατά της δικαστικής λειτουργού Β. Κ. του Π., Προέδρου Πρωτοδικών Αθηνών, από τις αρμόδιες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Αθηνών στις αντίστοιχες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Πρωτοδικείου Πειραιώς και, αν συντρέξει νόμιμη περίπτωση, στις αρμόδιες εισαγγελικές και δικαστικές αρχές του Εφετείου Πειραιώς.
Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 7 Οκτωβρίου 2025.
Εκδόθηκε στην Αθήνα στις 21 Οκτωβρίου 2025.
Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ