<< Επιστροφή

Αριθμός 1282/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

Ζ' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Αγάπη Τζουλιαδάκη Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κωνσταντίνα Νάκου, Σπυρίδωνα Κουτσοχρήστο, Μαρία Γιαννακοπούλου και Γεώργιο Μικρούδη - Εισηγητή, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του την 1η Οκτωβρίου 2025, με την παρουσία της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Βασιλικής Βλάχου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Σ. Τ., για να δικάσει την αίτηση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, περί αναιρέσεως της απόφασης 4060/2024 του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Καλαμάτας. Με κατηγορούμενους τους: 1)Ε. Σ. του Δ., κάτοικο ..., 2)Γ. Χ. του Ι., κάτοικο ..., 3)Ο. Σ. του Α., κάτοικο ..., οι οποίοι δεν εμφανίσθηκαν. Με υποστηρίζουσα την κατηγορία την Π. Π. του Μ., κάτοικο ..., η οποία παραστάθηκε αυτοπροσώπως, ως δικηγόρος.

Το Μονομελές Πλημμελειοδικείο Καλαμάτας, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου ζητά τώρα την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 22-4-2025 αίτησή του, η οποία ασκήθηκε ενώπιον της Γραμματέως του Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου Δ. Χ., έλαβε αριθμό 21/2025 και καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό ...

Αφού άκουσε Την Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η έκθεση αναίρεσης και την υποστηρίζουσα την κατηγορία, με την ιδιότητά της ως δικηγόρου, που ζήτησε όσα αναφέρονται στα σχετικά πρακτικά.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Η κρινομένη από 22-4-2025 (21/2025) αίτηση αναίρεσης, την οποία άσκησε η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου με δήλωσή της στη γραμματέα του Ποινικού Τμήματος αυτού του Δικαστηρίου, στρέφεται κατά της υπ' αριθμ. 4060/2024 αποφάσεως του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Μεσσηνίας με έδρα την Καλαμάτα, μόνον κατά το κεφάλαιο που κηρύχθηκαν αθώοι οι κατηγορούμενοι: α) Ε. Σ. του Δ., β) Γ. Χ. του Ι., και γ) Ο. Σ. του Α., για την αξιόποινη πράξη της αυτοδικίας (άρθρο 331 ΠΚ), επικαλουμένη ως λόγο αναίρεσης, την εσφαλμένη ερμηνεία και εφαρμογή ουσιαστικής ποινικής διάταξης και την υπέρβαση εξουσίας (άρθρο 510 παρ.1 περ. Ε', Θ' ΚΠοινΔ). Η ως άνω αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε νομότυπα και εμπρόθεσμα (άρθρα 473 παρ. 3, 505 παρ. 2 εδ. α', 507 και 168 παρ. 1 ΚΠΔ), καθ' όσον η ως άνω προσβαλλόμενη απόφαση καταχωρήθηκε καθαρογεγραμμένη στο ειδικό βιβλίο που τηρείται στην γραμματεία του προαναφερθέντος δικαστηρίου στις 31-3-2025 και η κρινομένη αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε στις 22-4-2025 (ήτοι εντός της τριακονθήμερης προθεσμίας του άρθρου 507 ΚΠοινΔ) και επομένως πρέπει να ερευνηθεί περαιτέρω ως προς το παραδεκτό και βάσιμο του λόγου αναιρέσεως, ερήμην των ως άνω κατηγορουμένων, οι οποίοι αν και κλητεύθηκαν νομιμως και εμπροθέσμως να παρασταθούν κατά την αναφερομένη στην αρχή της παρούσης δικάσιμο, όπως προκύπτει (αντιστοίχως) από το από 10-6-2025 αποδεικτικό επιδόσεως της επιμελητρίας Εισαγγελίας Α.Π. Α. Σ. (για τον πρώτο κατηγορούμενο), το από 23-5-2025 αποδεικτικό επίδοσης του Επιμελητή της Εισαγγελίας Αρείου Πάγου Λ. Χ., τα από 22-5-2025 (δύο αποδεικτικά επίδοσης του Ανθ/μου Α.Τ.Καλαμάτας Ν. Σ., το από 6-8-2025 αποδεικτικό επίδοσης του αστ/κού Α.Τ.Ν.Σμύρνης Γ. Α., σε συνδυασμό με την από 3-6-2025 βεβαίωση του αρχ/κα του Α.Τ.Δυτικής Μάνης Γ. Τ. (για τον δεύτερο κατηγορούμενο) και τα από 23-5-2025 και 22-5-2025 αποδεικτικά επίδοσης του Επιμελητή της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου Λ. Χ. και του Ανθ/μου Α.Τ.Καλαμάτας Ν. Σ. (για την τρίτη κατηγορουμένη), εν τούτοις δεν εμφανίστηκαν, ούτε εκπροσωπήθηκαν από πληρεξούσιο δικηγόρο κατά την ως άνω δικάσιμο.

1)Από το συνδυασμό των άρθρων 505§2 και 507 ΚΠοινΔ προκύπτει ότι ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου μπορεί να ζητήσει την αναίρεση οποιασδήποτε απόφασης, αθωωτικής ή καταδικαστικής, μέσα σε προθεσμία τριάντα ημερών από την καταχώρηση αυτής καθαρογραμμένης στο ειδικό βιβλίο του άρθρου 473§3 για όλους τους λόγους του άρθρου 510§1 ΚΠοινΔ (ΑΠ 1342/2024), μεταξύ των οποίων και της υπέρβασης εξουσίας (εδ. Θ'), η οποία υπάρχει όταν το δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του δίνει ο νόμος και απαντάται είτε ως θετική είτε ως αρνητική. Θετική υπέρβαση υπάρχει όταν το δικαστήριο αποφάσισε για ζήτημα που δεν υπαγόταν στη δικαιοδοσία του, ενώ αρνητική όταν παρέλειψε να αποφασίσει για ζήτημα που είχε υποχρέωση στα πλαίσια της δικαιοδοσίας του (ΑΠ 529/2018). Η παραγραφή ως θεσμός δημόσιας τάξης, δρα αντικειμενικώς και λαμβάνεται αυτεπαγγέλτως υπ' όψιν από το Δικαστήριο, προηγείται δε χρονικώς σε σχέση με την έρευνα της ουσίας της κατηγορίας, και οδηγεί στο τέλος της δίκης και στην παύση της ποινικής δίωξης, χωρίς να μπορεί το Δικαστήριο να προβεί σε ουσιαστική έρευνα της κατηγορίας πέρα από το μέτρο που είναι αναγκαίο να κριθεί αν επήλθε η παραγραφή. Σε περίπτωση δε ουσιαστικής έρευνας της υπόθεσης, παρότι έχει παραγραφεί, το Δικαστήριο υποπίπτει σε αρνητική υπέρβαση εξουσίας (ΑΠ 1470/2024).

2) Επίσης, σύμφωνα με το άρθρο 63 του Ν.4689/27-5-2020 παρ. "1. Παραγράφεται το αξιόποινο και παύει η δίωξη των πλημμελημάτων, που έχουν τελεσθεί μέχρι και την 30.4.2020, κατά των οποίων ο νόμος, ως κύρια ποινή, απειλεί ποινή φυλάκισης μέχρι ένα (1) έτος ή χρηματική ποινή ή παροχή κοινοφελούς εργασίας ή σωρευτικά κάποιες από τις παραπάνω ποινές. Το πρώτο εδάφιο δεν εφαρμόζεται σε πλημμελήματα για τα οποία η χρηματική ποινή ή η παροχή κοινωφελούς εργασίας προβλέπονται διαζευκτικά με ποινή φυλάκισης άνω του ενός (1) έτους. 2. Εάν, στην περίπτωση των πλημμελημάτων της παρ. 1, ο υπαίτιος υποπέσει μέσα σε δύο (2) έτη από τη δημοσίευση του παρόντος σε νέα από δόλο αξιόποινη πράξη κακουργήματος ή πλημμελήματος και καταδικαστεί αμετάκλητα οποτεδήποτε σε ποινή στερητική της ελευθερίας ανώτερη των έξι (6) μηνών, συνεχίζεται η κατ' αυτού παυθείσα ποινική δίωξη και δεν υπολογίζεται στον χρόνο παραγραφής του αξιόποινου της πρώτης πράξης ο διανυθείς χρόνος από την παύση της δίωξης μέχρι την αμετάκλητη καταδίκη για τη νέα πράξη... 3, 4... 5. Η κατά τα ανωτέρω παραγραφή του αξιόποινου και η παύση της ποινικής δίωξης, δεν ισχύει για τα πλημμελήματα, που προβλέπονται και τιμωρούνται από τις εξής διατάξεις: α) των άρθρων 82Α , 142, 155, 158 παρ. 2, 160, 163, 166 παρ. 1, 168 παρ. 3, 169Α, 173 παρ. 1, 175 , 178, 183 . 184 παρ. 1, 221 παρ. 2 εδάφιο πρώτο , 230, 285 παρ.4 περ. α, 304Α παρ. 1 εδάφιο δεύτερο, 337 παρ. 1, 358 και 377 Π.Κ. για τις περιπτώσεις αγοράς εμπορευμάτων με πίστωση, β) του άρθρου πέμπτου του Ν. 2803/2000 (Α 48), γ) του άρθρου 6 παρ. 4 του ν.3213/2003 (Α 309), δ) του άρθρου μόνου παρ. 1 του ν. 690/1945 (Α 292), ε) του άρθρου 29 παρ. 1 εδάφιο πρώτο του ν. 703/1977 (Α 278) και του άρθρου 44 παρ. 1 εδάφια πρώτο και δεύτερο και 2 του ν. 3959/2011 (Α 93), στ) του άρθρου 6 παρ. 2 και 3 του ν. 456/1976 (Α 277), ζ) του άρθρου 41 ΣΤ του ν. 2725/1999 (Α 121), η) του άρθρου 10 του Ν. 4637/2019 (Α 180). 6...". Με τη διάταξη αυτή με την οποία θεσπίζεται για άλλη μια φορά η παραγραφή του αξιόποινου και η παύση της ποινικής δίωξης, με την υποχρεωτική αρχειοθέτηση της σχετικής δικογραφίας ή της καταδικαστικής απόφασης και η πρόβλεψη για συνέχιση της παυθείσας ποινικής δίωξης, μόνο σε περίπτωση πλήρωσης του σχετικού όρου, υποδηλώνεται ως αυτονόητη έννομη συνέπεια ο αποκλεισμός οποιασδήποτε δικαστικής ενασχόλησης, με υπόθεση που αφορά πράξη, που εμπίπτει στην υπό όρο παραγραφή του αξιοποίνου για όσο χρονικό διάστημα διαρκεί η νομική κατάσταση της υπό όρο παύσης της ποινικής δίωξης, η οποία (νομική κατάσταση) αίρεται μόνο με τη σύννομη αναβίωση και συνέχιση αυτής μετά την πλήρωση του όρου (ΑΠ 831/2020).

Στην προκειμένη περίπτωση με την 4.060/2024 απόφαση του το Μονομελές Πλημμελειοδικείο Μεσσηνίας - έδρα Καλαμάτας, αφού έπαυσε υφ' όρον την ποινική δίωξη σε βάρος του Ε. Σ. για τις πράξεις της απειλής και της εξύβρισης που κατηγορείτο ότι τέλεσε την 18-7-2018 στον Άγιο Νικόλαο Μεσσηνίας σε βάρος της εγκαλούσας Π. Π. και τον κήρυξε αθώο για την πράξη της δυσφήμησης, στη συνέχεια, αφού μετέτρεψε την πρώτη πράξη του κατηγορητηρίου της φθοράς ξένης ιδιοκτησίας σε αυτοδικία, αθώωσε όλους τους κατηγορουμένους (Ε. Σ., Γ. Χ. και Ο. Σ.) του ότι: στον παραπάνω τόπο και χρόνο (την 18-7-2018 στον Άγιο Νικόλαο Μεσσηνίας) αντιποιούμενοι δικαίωμα κυριότητας νομής και κατοχής επί της οικίας της εγκαλούσας Π. Π. , άλλαξαν τις κλειδαριές αυτής εμποδίζοντας την ως άνω εγκαλούσα και ιδιοκτήτρια να εισέλθει εντός της οικίας της. Η πράξη όμως της αυτοδικίας, είναι από αυτές που τιμωρούνται σε βαθμό πλημμελήματος και σύμφωνα με τη διάταξη του άρθρου 331 ΠΚ (μετά την τροποποίηση της με το άρθρο 70 ν. 4855/2021 που εφαρμόζεται ως επιεικέστερη), επισύρει χρηματική ποινή ή παροχή κοινωφελούς εργασίας, ενώ δεν ανήκει στις προβλεπόμενες από το άρθρο 63 παρ. 5 του ν. 4689/2020 εξαιρέσεις.

Συνεπώς κατά το χρόνο της εκδίκασης της, στις 4-10-2024, το αξιόποινο της είχε υφ' όρον παραγραφεί, ως τελεσθείσα στις 18-7-2018, ήτοι σε χρόνο μέχρι και τις 30-4-2020. Επομένως το δικαστήριο, αφ' ενός μεν ερμήνευσε και εφάρμοσε εσφαλμένα την ουσιαστική ποινική διάταξη του άρθρου 63 Ν. 4689/2020, αφ' ετέρου υπέπεσε σε αρνητική υπέρβαση της εξουσίας του, εξετάζοντας στην ουσία την υπόθεση και κρίνοντας τους κατηγορούμενους αθώους της πράξης αυτής αντί να παύσει υφ' όρον την κατ' αυτών ποινική δίωξη, υποπίπτοντας έτσι σε θετική υπέρβαση εξουσίας, σύμφωνα και με τα αναφερόμενα στην υπ' αρ. 1 νομική σκέψη της παρούσης.
Συνεπώς πρέπει να γίνει δεκτός ως βάσιμος ο λόγος αναίρεσης που προβλέπεται στο άρθρο 510 παρ.1 περ. Ε' και Θ' ΚΠοινΔ, να αναιρεθεί η προσβαλλόμενη απόφαση κατά το μέρος που αφορά την πράξη της αυτοδικίας και ακολούθως, επειδή λόγω της εξάλειψης του αξιοποίνου της πράξης αυτής δεν συντρέχει περίπτωση παραπομπής της υπόθεσης, πρέπει να παύσει υφ' όρον η ποινική δίωξη που ασκήθηκε κατά των κατηγορουμένων για την ανωτέρω πράξη υπό τον όρο ότι αυτοί δεν θα υποπέσουν σε νέα από δόλο αξιόποινη πράξη κακουργήματος ή πλημμελήματος μέσα σε δύο έτη από τη δημοσίευση του ν. 4689/2020 και δεν θα καταδικασθούν αμετάκλητα οποτεδήποτε σε ποινή στερητική της ελευθερίας ανώτερη των έξι μηνών και να διαβιβασθεί η δικογραφία στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Μεσσηνίας με έδρα την Καλαμάτα, για τις δικές του ενέργειες .

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

Αναιρεί την προσβαλλόμενη υπ' αριθμ. 4060/2024 απόφαση του Μονομελούς Πλημμελειοδικείου Μεσσηνίας με έδρα την Καλαμάτα μόνο κατά το μέρος που αφορά την πράξη της αυτοδικίας για τους κατηγορουμένους α) Ε. Σ. του Δ., β) Γ. Χ. του Ι., και γ) Ο. Σ. του Α.

Παύει υφ' όρον η ποινική δίωξη που ασκήθηκε κατά των κατηγορουμένων για την ανωτέρω πράξη υπό τον όρο ότι αυτοί δεν θα υποπέσουν σε νέα από δόλο αξιόποινη πράξη κακουργήματος ή πλημμελήματος μέσα σε δύο έτη από τη δημοσίευση του ν. 4689/2020 και δεν θα καταδικασθούν αμετάκλητα οποτεδήποτε σε ποινή στερητική της ελευθερίας ανώτερη των έξι μηνών και συγκεκριμένα του ότι: Στον Άγιο Νικόλαο Μεσσηνίας στις 18-7-2018, αντιποιούμενοι δικαίωμα κυριότητας νομής και κατοχής επί της οικίας της εγκαλούσας Π. Π., άλλαξαν τις κλειδαριές αυτής εμποδίζοντας την ως άνω εγκαλούσα και ιδιοκτήτρια να εισέλθει εντός της οικίας της.

Διαβιβάζει τη δικογραφία στον αρμόδιο Εισαγγελέα Πλημμελειοδικών Μεσσηνίας με έδρα την Καλαμάτα, για τις δικές του περαιτέρω ενέργειες.

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 15 Οκτωβρίου 2025.

Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 24 Οκτωβρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή