<< Επιστροφή

Αριθμός 1314/2025

ΤΟ ΔΙΚΑΣΤΗΡΙΟ ΤΟΥ ΑΡΕΙΟΥ ΠΑΓΟΥ

ΣΤ' Ποινικό Τμήμα

Συγκροτήθηκε από τους Δικαστές: Σταυρούλα Κουσουλού, Αντιπρόεδρο του Αρείου Πάγου, Κλεόβουλο-Δημήτριο Κοκκορό, Μαρία Πετσάλη, Παναγιώτη Φιλόπουλο, Εισηγητή και Παρασκευή Γρίβα, Αρεοπαγίτες.

Συνήλθε σε δημόσια συνεδρίαση στο Κατάστημά του στις 16 Σεπτεμβρίου 2025, με την παρουσία του Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου Ευστράτιου Παπαθανασόπουλου (γιατί κωλύεται ο Εισαγγελέας) και της Γραμματέως Α. Μ., για να δικάσει την αίτηση του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, περί αναιρέσεως της υπ' αριθμ. 1680/2023 αποφάσεως του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Βόλου. Με κατηγορουμένη την Ε. Μ. του Ρ., κάτοικο ..., η οποία δεν παρέστη στο ακροατήριο.

Το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Βόλου, με την ως άνω απόφασή του διέταξε όσα λεπτομερώς αναφέρονται σ' αυτή, και ο αναιρεσείων Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου ζητεί τώρα την αναίρεση αυτής, για τους λόγους που αναφέρονται στην από 11/3/2025 έκθεση αναιρέσεως, η οποία συντάχθηκε ενώπιον της Γραμματέως του Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου Σ. Τ. και καταχωρίστηκε στο οικείο πινάκιο με τον αριθμό ...

Αφού άκουσε Τον Αντεισαγγελέα, που πρότεινε να γίνει δεκτή η έκθεση αναίρεσης.

ΣΚΕΦΘΗΚΕ ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ ΝΟΜΟ

Από τις συνδυασμένες διατάξεις των άρθρων 168, 505 παρ. 2 και 507 ΚΠΔ προκύπτει, ότι ο Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου μπορεί να ζητήσει την αναίρεση οποιασδήποτε απόφασης μέσα σε προθεσμία ενός μηνός από την καταχώριση αυτής καθαρογραμμένης στο ειδικό βιβλίο του άρθρου 473 παρ. 3 ΚΠΔ, για όλους τους λόγους του άρθρου 510 παρ. 1 ΚΠΔ, μεταξύ των οποίων περιλαμβάνεται και αυτός της διάταξης του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ, ήτοι της υπέρβασης εξουσίας (ΑΠ 654/2024, ΑΠ 1568/2022).

Στην προκειμένη περίπτωση, η κρινόμενη από 11.3.2025 αίτηση αναίρεσης, την οποία άσκησε η Αντεισαγγελέας του Αρείου Πάγου, με δήλωση ενώπιον της Γραμματέως του Ποινικού Τμήματος του Αρείου Πάγου, συνταχθείσας της υπ' αριθμ. 15/2025 σχετικής έκθεσης, στρέφεται κατά της υπ' αριθμ. 1680/2023 απόφασης του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Βόλου, η οποία καταχωρίστηκε καθαρογραμμένη στο ειδικό βιβλίο του άρθρου 473 παρ. 3 ΚΠΔ στις 18.2.2025 και με την οποία, αφού δικάστηκαν ωσεί παρόντες, κηρύχθηκαν ένοχοι οι κατηγορούμενοι: 1) Ε. Μ. του Ρ. και της Μ., που γεννήθηκε στις ...-2010 στην Αθήνα, κατοίκου ... οδός ..., 2) Μ. Φ. του Δ. και της Ε., που γεννήθηκε στις ...-1985 στην Αθήνα, κατοίκου ..., οδός ... και 3) Β. A. J. O., κατοίκου ..., οδός ... και ήδη αγνώστου διαμονής για την αξιόποινη πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ'εξακολούθηση, που τελέστηκε στις 7 και 8/01/2021 στον Βόλο και επέβαλε σε καθέναν από αυτούς ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία με τον όρο μερικής ικανοποίησης της παθούσας κατά το ποσό των δύο χιλιάδων τριακοσίων (2.300) ευρώ από έκαστο κατηγορούμενο, καταβλητέο εντός δύο (2) μηνών από την επίδοση της απόφασης. Η εν λόγω αίτηση αναίρεσης ασκήθηκε εμπρόθεσμα (άρθρο 507 ΚΠΔ), νομότυπα (άρθρα 474 παρ.1 και 4, 505 παρ. 2 εδ. α', 508 ΚΠΔ) και περιέχει ως λόγο αναίρεσης την υπέρβαση εξουσίας εκ μέρους του εκδόντος την προσβαλλόμενη απόφαση Δικαστηρίου (άρθρο 510 παρ.1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ). Επομένως, είναι παραδεκτή και πρέπει να εξετασθεί περαιτέρω ως προς τη βασιμότητα του λόγου της, σαν να ήταν παρούσα η απολιπόμενη κατηγορούμενη, Ε. Μ. του Ρ., που ενδιαφέρει εν προκειμένω, η οποία δεν εμφανίστηκε ενώπιον αυτού του Δικαστηρίου κατά την ως άνω δικάσιμο (16.9.2025), ούτε και εκπροσωπήθηκε από πληρεξούσιο δικηγόρο, όταν η υπόθεση εκφωνήθηκε στη σειρά της από το οικείο έκθεμα, παρότι κλητεύθηκε από τον Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου νόμιμα και εμπρόθεσμα, με επίδοση της υπ' αριθμ. 286/8.4.2025 κλήσης του Εισαγγελέα του Αρείου Πάγου, με θυροκόλληση στην οικία όπου διαμένει, όπως τούτο προκύπτει από το με ημερομηνία 14.04.2025 αποδεικτικό επίδοσης του επιμελητή της Εισαγγελίας του Αρείου Πάγου, Λ. Χ., που υπάρχει στη δικογραφία.
Κατά την έννοια της διάταξης του άρθρου 510 παρ.1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ, υπέρβαση εξουσίας, που ιδρύει τον από τη διάταξη αυτή προβλεπόμενο λόγο αναίρεσης, υπάρχει όταν το Δικαστήριο άσκησε δικαιοδοσία που δεν του παρέχεται από το νόμο ή έχει μεν τέτοια δικαιοδοσία, δεν συντρέχουν όμως οι όροι, οι οποίοι του παρέχουν την εξουσία να κρίνει στη συγκεκριμένη περίπτωση, ή όταν αρνείται να ασκήσει δικαιοδοσία, η οποία του παρέχεται από το νόμο στη συγκεκριμένη περίπτωση αν και συντρέχουν οι απαιτούμενοι γι' αυτό κατά το νόμο όροι. Στην πρώτη περίπτωση, που το δικαστήριο αποφασίζει κάτι, για το οποίο δεν έχει δικαιοδοσία, υπάρχει θετική υπέρβαση εξουσίας, ενώ στη δεύτερη περίπτωση, που παραλείπει να αποφασίσει κάτι, το οποίο υποχρεούται στο πλαίσιο της δικαιοδοσίας του, υπάρχει αρνητική υπέρβαση εξουσίας (Ολ ΑΠ 1/2008, ΑΠ 1588/2022, ΑΠ 1230/2022). Η ως άνω διάταξη του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ ενδεικτικά αναφέρει μόνο μερικές περιπτώσεις υπέρβασης εξουσίας, όπως όταν α) το δικαστήριο αποφάσισε για υπόθεση που δεν υπάγεται στην δικαιοδοσία του, β) έλυσε προκαταρκτικό ζήτημα που υπάγεται σύμφωνα με ρητή διάταξη του νόμου στην αποκλειστική δικαιοδοσία των πολιτικών δικαστηρίων και γ) καταδίκασε για έγκλημα για το οποίο δεν υποβλήθηκε η απαιτούμενη αίτηση ή έγκληση ή για το οποίο δεν δόθηκε η άδεια δίωξης ή για το οποίο δεν έχει ρητά επιτραπεί η έκδοση (ΑΠ 1588/2022, ΑΠ 1568/2022, ΑΠ 1230/2022). Επομένως, υπέρβαση εξουσίας υφίσταται και όταν το δικαστήριο καταδίκασε τον κατηγορούμενο για αξιόποινη πράξη της οποίας το αξιόποινο είχε εξαλειφθεί λόγω παραγραφής, καθώς και όταν επί κατ' εξακολούθηση εγκλήματος μερικότερη πράξη αυτού, η οποία διατηρεί την αυτοτέλειά της, υπέπεσε σε παραγραφή και το δικαστήριο καταδίκασε τον κατηγορούμενο και γι' αυτήν (ΑΠ 1568/2022, ΑΠ 810/2020), ή καταδίκασε τους κατηγορουμένους, ενώ έπρεπε να κηρυχθεί η ποινική δίωξη σε βάρος τους ως μη γενομένη κατ' ανάλογη εφαρμογή του άρθρου 79 ΚΠΔ.

Περαιτέρω, κατά τη διάταξη του άρθρου 121 παρ. 1 ΠΚ "Στο κεφάλαιο αυτό με τον όρο ανήλικοι νοούνται αυτοί που κατά το χρόνο τέλεσης της πράξης έχουν ηλικία μεταξύ του δωδέκατου και του δέκατου όγδοου έτους της ηλικίας τους συμπληρωμένων". Οι πράξεις ανηλίκων νεότερων των δώδεκα ετών αποτελούν αντικείμενο ενασχόλησης των υπηρεσιών κοινωνικής πρόνοιας και όχι των ποινικών δικαστηρίων, είναι δηλαδή ποινικά αδιάφοροι (βλ. και Αιτιολ. 'Εκθεση ν. 4619/2019 ν. ΠΚ). Στην προκειμένη περίπτωση, όπως προκύπτει από την παραδεκτή, για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, επισκόπηση της προσβαλλόμενης απόφασής του, με αριθμό 1680/2023, το Τριμελές Πλημμελειοδικείο Βόλου, δικάζοντας με απόντες - ωσεί παρόντες τους κατηγορούμενους: 1) Ε. Μ. του Ρ. και της Μ., που γεννήθηκε στις ...-2010 στην Αθήνα, κατοίκου ... οδός ..., 2) Μ. Φ. του Δ. και της Ε., που γεννήθηκε στις ...-1985 στην Αθήνα, κατοίκου ..., οδός ... και 3) Β. A. J. O., κατοίκου ..., οδός ... και ήδη αγνώστου διαμονής μετά από συνεκτίμηση όλων των αποδεικτικών μέσων, τα οποία προσδιορίζονται κατ' είδος σ' αυτή (ένορκη κατάθεση μάρτυρα και αναγνωσθέντα έγγραφα), δέχθηκε, κατά την αναιρετικώς ανέλεγκτη περί τα πράγματα κρίση του, ότι αποδείχθηκαν, κατά λέξη, τα ακόλουθα πραγματικά περιστατικά αναφορικά με την κατηγορούμενη, Ε. Μ. του Ρ.: "...Οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων Ε. Μ. του Ρ. και της Μ. και η ... στο Βόλο Π.Ε. Μαγνησίας, με περισσότερες πράξεις που συνιστούν εξακολούθηση του ίδιου εγκλήματος, στις 07-01-2021 και 08-01-2021, προσέφεραν με πρόθεση συνδρομή σε άγνωστο δράστη, τα στοιχεία εξατομίκευσης του οποίου δεν κατέστη εφικτό να ανακαλυφθούν κατά την διενεργηθείσα προκαταρκτική εξέταση, κατά την τέλεση της άδικης πράξης που αυτός διέπραξε, ο οποίος, στον ανωτέρω τόπο και χρόνο, επικοινώνησε με την εγκαλούσα Π. Α. του Π. και, αφού της παρέστησε ψευδώς ότι της έχει αποστείλει από τις Η.Π.Α. ως δώρο, ένα πακέτο με πολλά χρήματα, την έπεισε, ως προαπαιτούμενο για την παραλαβή του, να καταθέσει στον υπ' αριθμ. ... λογαριασμό της "ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ", συνδικαιούχοι των οποίων ήταν οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων, οι οποίες τον είχαν θέσει στην διάθεσή του για να τον χρησιμοποιήσει στην τέλεση της προαναφερθείσας απάτης, τη μεν 07-01-2021 το ποσόν των 820 ευρώ, τη δε 08-01-2021 το ποσό των 2.950 ευρώ, τα οποία ο ίδιος ανέλαβε άμεσα και ενσωμάτωσε στην περιουσία του... Επομένως, βάσει των ανωτέρω, άπαντες οι κατηγορούμενοι πρέπει να κηρυχθούν ένοχοι για την πράξη για την οποία κατηγορούνται.". Στη συνέχεια το παραπάνω Δικαστήριο της ουσίας κήρυξε τους άνω κατηγορουμένους ενόχους για την αξιόποινη πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ' εξακολούθηση και επέβαλε σε καθέναν απ' αυτούς ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία για όλους με τον όρο μερικής ικανοποίησης της παθούσας, Α. Π. του Π., κατά το ποσόν των (2.300) ευρώ από κάθε κατηγορούμενο, καταβλητέο εντός δύο (2) μηνών από την επίδοση της απόφασης σε κάθε κατηγορούμενο με το εξής διατακτικό: "ΚΗΡΥΣΣΕΙ άπαντες τους κατηγορουμένους ΕΝΟΧΟΥΣ του ότι: Α) Οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων Μ. Ε. του Ρ. και η...., στο Βόλο Π.Ε. Μαγνησίας, με περισσότερες πράξεις που συνιστούν εξακολούθηση του ίδιου εγκλήματος, στις 07-01-2021 και 08-01-2021, προσέφεραν με πρόθεση σε άλλον συνδρομή κατά την τέλεση της άδικης πράξης (απάτης) που αυτός διέπραξε θέτοντας το αντικείμενο της προσβολής στη διάθεση του φυσικού αυτουργού. Ειδικότερα, στον ως άνω τόπο, κατά τους ανωτέρω χρόνους, άγνωστος δράστης τα στοιχεία εξατομίκευσης του οποίου δεν κατέστη εφικτό να ανακαλυφθούν κατά την διενεργηθείσα προκαταρκτική εξέταση, επικοινώνησε με την εγκαλούσα Π. Α. του Π. και, αφού της παρέστησε ψευδώς ότι της έχει αποστείλει από τις Η.Π.Α. ως δώρο, ένα πακέτο με πολλά χρήματα, την έπεισε, ως προαπαιτούμενο για την παραλαβή του, να καταθέσει στον υπ' αριθμ. ... λογαριασμό της "ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ", συνδικαιούχοι των οποίων ήταν οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων, οι οποίες τον είχαν θέσει στην διάθεσή του για να τον χρησιμοποιήσει κατά την τέλεση της προαναφερθείσας απάτης, τη μεν 07-01-2021 το ποσόν των 820 ευρώ, τη δε 08-01-2021 αυτό των 2.950 ευρώ, τα οποία ο ίδιος ανέλαβε άμεσα και ενσωμάτωσε παράνομα στην περιουσία του...".
Με αυτά που δέχθηκε το ως άνω Δικαστήριο με την προσβαλλόμενη απόφασή του, καθ' υπέρβαση της εξουσίας του, κήρυξε ένοχη την πρώτη των ως άνω κατηγορουμένων Μ. Ε. του Ρ. για την αξιόποινη πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ' εξακολούθηση, που τελέστηκε στις 7 και 8/01/2021 στον Βόλο και της επέβαλε ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία με τον όρο μερικής ικανοποίησης της παθούσας, Α. Π. του Π., κατά το ποσόν των (2.300) ευρώ, καθόσον, από την παραδεκτή επισκόπηση των εγγράφων της δικογραφίας για τις ανάγκες του αναιρετικού ελέγχου, και δη τη ληξιαρχική πράξη γέννησης του ληξιαρχείου του δήμου Αθηνών προκύπτει ότι η Μ. Ε. του Ρ. έχει γεννηθεί στις ...-2010 και κατά το χρόνο τέλεσης της αποδιδόμενης σ' αυτήν αξιόποινης πράξης (7 και 8/01/2021) ήταν ανήλικη κάτω των δώδεκα (12) ετών και, σύμφωνα με τα εκτεθέντα στη νομική σκέψη της παρούσας, όφειλε το Δικαστήριο να κηρύξει ως προς αυτήν την ασκηθείσα σε βάρος της ποινική δίωξη ως μη γενομένη, κατ' ανάλογη εφαρμογή του άρθρου 79 ΚΠΔ. Επομένως, το Δικαστήριο ως προς την εν λόγω κατηγορουμένη υπέπεσε στην πλημμέλεια της υπέρβασης εξουσίας, εκ του άρθρου 510 παρ. 1 στοιχ. Θ'ΚΠΔ, καθόσον, σύμφωνα με τα παραπάνω αναφερόμενα, η κατηγορουμένη αυτή τυγχάνει ανήλικη, κάτω των δώδεκα (12) ετών και η πράξη της αποτελεί αντικείμενο ενασχόλησης των υπηρεσιών κοινωνικής πρόνοιας και όχι των ποινικών δικαστηρίων. Έτσι, κατέστησε αναιρετέα την προσβαλλόμενη απόφασή του, ως προς την ως άνω ανήλικη Μ. Ε. του Ρ., σύμφωνα με τον προβλεπόμενο από το άρθρο 510 παρ. 1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ λόγο αναίρεσης της υπέρβασης εξουσίας. Με αυτά τα δεδομένα, η προσβαλλόμενη απόφαση, κατά το μέρος που κήρυξε ένοχη την Μ. Ε. του Ρ. για την πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ'εξακολούθηση, που τελέστηκε στις 7 και 8/01/2021, στον Βόλο Π.Ε. Μαγνησίας, και της επέβαλε ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία με τον όρο μερικής ικανοποίησης της παθούσας, Α. Π. του Π., κατά το ποσόν των (2.300) ευρώ, πρέπει να αναιρεθεί κατά παραδοχήν ως βάσιμου του μοναδικού λόγου αναίρεσης της Αντεισαγγελέως του Αρείου Πάγου εκ του άρ. 510 παρ. 1 στοιχ. Θ' ΚΠΔ, και κατ' ανάλογη εφαρμογή του άρθρου 517 παρ. 2 ΚΠΔ το Δικαστήριο τούτο του Αρείου Πάγου πρέπει να κηρύξει απαράδεκτη την ασκηθείσα σε βάρος της ως άνω κατηγορουμένης ποινική δίωξη για την προαναφερόμενη αξιόποινη πράξη, μη συντρέχοντος λόγου παραπομπής της υπόθεσης ως προς αυτήν στο δικαστήριο που εξέδωσε την προσβαλλόμενη απόφαση.

ΓΙΑ ΤΟΥΣ ΛΟΓΟΥΣ ΑΥΤΟΥΣ

ΑΝΑΙΡΕΙ την υπ' αριθμ. 1680/2023 απόφαση του Τριμελούς Πλημμελειοδικείου Βόλου, κατά το μέρος που κήρυξε ένοχη την ως άνω ανήλικη, Μ. Ε. του Ρ. και της Μ., για την πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ'εξακολούθηση, που τελέστηκε στις 7 και 8/01/2021 στον Βόλο Π.Ε. Μαγνησίας και της επέβαλε ποινή φυλάκισης δεκαοκτώ (18) μηνών, ανασταλείσα επί τριετία με τον όρο μερικής ικανοποίησης της παθούσας, Α. Π. του Π., κατά το ποσόν των (2.300) ευρώ.

Κηρύσσει απαράδεκτη την ασκηθείσα σε βάρος της ως άνω ανήλικης, κάτω των δώδεκα (12) ετών, κατηγορουμένης ποινική δίωξη για την αξιόποινη πράξη της συνέργειας σε απάτη τελεσθείσα άπαξ και κατ' εξακολούθηση, και συγκεκριμένα για το ότι: "Α) Οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων Μ. Ε. του Ρ. και η.... στο Βόλο Π.Ε. Μαγνησίας, με περισσότερες πράξεις που συνιστούν εξακολούθηση του ίδιου εγκλήματος, στις 07-01-2021 και 08-01-2021, προσέφεραν με πρόθεση σε άλλον συνδρομή κατά την τέλεση της άδικης πράξης (απάτης) που αυτός διέπραξε θέτοντας το αντικείμενο της προσβολής στη διάθεση του φυσικού αυτουργού. Ειδικότερα, στον ως άνω τόπο, κατά τους ανωτέρω χρόνους, άγνωστος δράστης τα στοιχεία εξατομίκευσης του οποίου δεν κατέστη εφικτό να ανακαλυφθούν κατά την διενεργηθείσα προκαταρκτική εξέταση, επικοινώνησε με την εγκαλούσα Π. Α. του Π. και, αφού της παρέστησε ψευδώς ότι της έχει αποστείλει από τις Η.Π.Α. ως δώρο, ένα πακέτο με πολλά χρήματα, την έπεισε, ως προαπαιτούμενο για την παραλαβή του, να καταθέσει στον υπ' αριθμ. ... λογαριασμό της "ΕΘΝΙΚΗΣ ΤΡΑΠΕΖΑΣ", συνδικαιούχοι των οποίων ήταν οι δύο πρώτες των κατηγορουμένων, οι οποίες τον είχαν θέσει στην διάθεσή του για να τον χρησιμοποιήσει κατά την τέλεση της προαναφερθείσας απάτης, τη μεν 07-01-2021 το ποσόν των 820 ευρώ, τη δε 08-01-2021 αυτό των 2.950 ευρώ, τα οποία ο ίδιος ανέλαβε άμεσα και ενσωμάτωσε παράνομα στην περιουσία του...".

Κρίθηκε και αποφασίσθηκε στην Αθήνα στις 7 Οκτωβρίου 2025.

Και

Δημοσιεύθηκε στην Αθήνα, σε δημόσια συνεδρίαση στο ακροατήριό του, στις 7 Νοεμβρίου 2025.

Η ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ Η ΓΡΑΜΜΑΤΕΑΣ

<< Επιστροφή